نقد و بررسى آزادى اقتصادى در نظام سرمایه دارى(3)
نويسنده:
علي سعادت پناه
دلیل دوم: آزادى اقتصادى با ایجاد انگیزه فردى و رقابت آزاد، رشد تولید و رفاه جامعه را به ارمغان مىآورد. آزادى اقتصادى، نه تنها همچون نظام اقتصاد سوسیالیستى انگیزههاى فردى را در عرصه هاى مختلف اقتصادى از بین نمىبرد بلکه با ارج نهادن به آنها بر بالندگى تلاش انسانها و رقابت آزاد آنها در کسب حداکثر سود با کمترین هزینه تاکید مىورزد. نتیجه چنین فرآیندى، افزایش کیفى و کمى تولید و کاهش سطح قیمتها بدنبال فزونى تولید و در نتیجه افزایش رفاه عمومى است. اسمیت، آزادى رقابت را نتیجه منطقى اصل آزادى طبیعى می دانست: «هر فرد مادامى که قوانین عدالت را نقض کند، کاملا آزاد است تا منافع خویش را به روش خویش دنبال کند و صنعت و سرمایهاش را به رقابتیا صنعت و سرمایه هر فرد دیگر با مجموعهاى از افراد دیگر وارد کند.
نويسنده:
علي سعادت پناه ما این دلائل را در سه دلیل زیر خلاصه کرده و پس از تبیین آنها به بررسى و نقد هر یک مىپردازیم: دلیل اول: افراد بطور طبیعى (طبیعت اولیه انسانها) دنبال حداکثر کردن نفع و سود شخصى مىباشند و تامین منافع افراد، به معناى تامین مصالح جامعه است و از آنجا که آزادى مطلق اقتصادى با طبیعت اولیه انسانها سازگار است محدودیت آن، مانع تحقق منافع جامعه است. مهمترین عامل محرک فعالیتهاى اقتصادى، نفع شخصى است.
نويسنده:
علي سعادت پناه چکیده این مقاله با تعریف آزادى اقتصادى از دیدگاه نظام اقتصاد لیبرال - سرمایهدارى، آغاز و با بیان پیشینه تاریخى آن همگام با سیر تحولات ایده سرمایهدارى در عرصه اندیشه و عمل، ادامه یافته است. تبیین عمده ترین دلائل طرفداران آزادى در عرصه اقتصاد در این نظام و نقد و بررسى و تحلیل تئوریک آن، محورهاى اصلى نوشته را بخود اختصاص داده و در ادامه، با تحلیل عملکرد نظام سرمایه دارى در بعد آزادیهاى اقتصادى، سامان یافته و به ارائه ناکارآمدیهاى ایده «آزادى» لیبرالى در اقتصاد در زمینه رشد همراه با عدالت اقتصادى، پرداخته است.
نويسنده:
علي سعادت پناه 3. «زیست بوم» ستیزی آثار زیست محیطی عملکرد نظام لیبرال - سرمایهداری، موجب برهم زدن تعادل و توازن در طبیعت و منابع حیاتی آن است. این موضوع روشن ساخته است که ظلم سرمایهداری نه تنها متوجه جامعه انسانی است، بلکه گونههای حیاتی و نباتی و آبها و کانیها حتی هوا و لایة اوزن را نیز سالم و متعادل باقی نگذاشته است بگونهای که: «در دهه هشتاد همة شاخصهای حیاتی در حال سقوط بودهاند، و در مجموع قابلیت سکونت کره زمین کاهش یافته است»(72). بهپارهای دیگر از علل نابسامانیهای جامعه سرمایهداری در بخشهای گذشته اشاره شد. اکنون علل سقوط سرمایهداری را چنین میتوان خلاصه کرد:
نويسنده:
علي سعادت پناه 2. انحصار طلبی و تبعیض طبقاتی انحصارطلبی و توزیع غیر عادلانه اموال، ریشه در حس زیادهطلبی و افزونخواهی ثروتمندان دارد که آنان را بهبیدادگری، حقکشی، ظلم و استثمار سوق میدهد و همین یکی از عوامل اصلی نابودی نظام سرمایهداری است: امام علی«ع»: من یستأثر من الاموال یهلک(65) هرکس در اموال، انحصار طلب باشد، هلاک گردد. ویژهسازی اموال و منابع طبیعی، از عوامل مهم تقسیم نابرابر و غیر عادلانة ثروت و پیدایش جامعة تبعیضآمیز طبقاتی است.
نويسنده:
علي سعادت پناه اکنون با نگاهی بینشگرا در تمدن صنعتی و جامعه سرمایهداری کنونی، روشن میگردد که دارد از درون میپوسد و رو بهزوال و نیستی میگذارد. نظام "سرمایهداری"، افراد انسانی را از درون پوچ و بیانگاره ساخته است و هستة اصلی کیان اجتماعی را تباه کرده و از جوهر مقاومت، سختکوشی، شکیبایی، باورمندی، ارزشگرایی و فداکاری، تهی ساخته است. افزونطلبی و زیادهخواهیهای مرزنشناس نظام لیبرال - سرمایهداری، نخست، موضوعی انسانی است که در اندیشه و درون انسانها نفوذ میکند و انسانها را از باطن، بهگرایشهای ماده پرستانه دچار میسازد.
نويسنده:
علي سعادت پناه محیط زیست و بیماریهای آن، و زیانها و ویرانگریهای تمدن صنعتی نسبت به"زیست بوم"، براندیشمندی پوشیده نیست؛ بگونهای که متخصصان، کره زمین را چون بیماری میدانند که دچار بیماریهای فراوان گشته است.(46) بیماریهایی که در کالبد آن نفوذ کرده و ژرفای آن را بیمار ساخته و حتی فضا و هوای شناور بر سطح آن را آلوده کرده است. منابع آبی زیر زمینی، آلوده گشته و ریه زمین، یعنی جنگلها و اکسیژن سازان را بهنابودی کشیده است. منابع و ذخائر نهفته در درون آنرا بهپایان نزدیک کرده و بسیاری از گونههای گیاهی و حیوانی را بهدست نابودی سپرده است.
نويسنده:
علي سعادت پناه ابرقدرتهای لیبرال - سرمایهداری بینالملل، دریافتند که با قدرت نظامی و جنگ نمیتوان بر کشورها، بازارها و منابع ثروت مسلط شد؛ بلکه نیاز به سلاح جدیدی است که بهظاهر، صورت اسلحه ندارد و موجب جبههگیری تودهها نمیگردد. این سلاح، سلاح اقتصادی است که با این ابزار میتوان بهجنگی نامرئی و به ظاهر صلح جویانه و خیر خواهانه دست یازید و همة ارض مسکون را زیر نفوذ و سلطه درآورد. دستیابی بهاین سلطه و بهکارگیری این ابزار، در محیطهای آرام و قانونمند و با فرهنگهایی پیشرفته و انسانی، امکان ندارد؛ چه در اینگونه اجتماعات، مردمان آگاهی دارند.
نقد و بررسى آزادى اقتصادى در نظام سرمایه دارى(2)
بخش اول: ادله طرفداران اقتصاد «لیبرال - سرمایه دارى»
نقد و بررسى آزادى اقتصادى در نظام سرمایه دارى(1)
اسلام و لیبرالیسم (9)
اسلام و لیبرالیسم (8)
اسلام و لیبرالیسم (7)
معیارها در جامعه کنونی و وضعیت جامعههای "سرمایهداری"
اسلام و لیبرالیسم (6)
7. نظام "لیبرال - سرمایهداری" و محیط زیست
اسلام و لیبرالیسم (5)
6. فرهنگ "سرمایهداری" فتنههای اجتماعی و تهاجم فرهنگی
