2ـ اسراف، زمينه‏ساز فساد اخلاقي
	نويسنده : نیکبخت
	اقتصاد و اخلاق در ابعاد فردي و جمعي ارتباط تنگاتنگي با هم داشته و هر يک در ديگري تأثير مثبت يا منفي خواهد داشت.حاکميت ارزشهاي اخلاقي بر روشها و انگيزه‏هاي اقتصادي سبب جهت‏گيري آن به سمت خير و عزت فرد و جامعه خواهد بود . تبه‏کاريها و بزه‏کاريهاي اجتماعي ـ که در جوامع رشد يافته يا عقب مانده و توسعه نيافته به گونه‏اي فزاينده به چشم مي‏خورد ـ ريشه در فقر معنوي يا فقر مادي دارد. انبيا که بشر را به توحيد و اقامه قسط و عدل در روابط و مناسبات خود فرا مي‏خواندند، به لزوم معنويت و مکارم اخلاق انساني نظر داشتند.آنان در هر زمان و مکاني دست پروردگان خود را به کوشش خداپسندانه در دنيا رهنمون مي‏ساختند؛ به گونه‏اي که برخورداريهاي مادي آنان را از رشد انديشه و ايمان و خصلتهاي ستوده باز ندارد . چنان که در متون ديني ما آمده است، نفس و دنيا پيوسته همراهي در طريق ظلم و طغيان داشته و انسان را از رهگذر تعلقات نفساني و دنيوي به زيان کاري مي‏کشانند.حُبّ دنيا نفس آلوده به معصيت و تجاوزگر از حدود الهي را به اسارت مي‏کشد و او را به تکذيب قيامت و حساب و جزاي خداوند برمي‏انگيزد.بدين گونه است که راه تبه‏کاري به روي غافلان از حق و آخرت گشوده مي‏شود و حقايق مکتب هدايت‏گر وحي از ديده و دل‏شان پنهان مي‏ماند: «کَلاّ بل تُحِبُّونَ الْعاجِلَةَ وَ تَذَرُونَ الاْآخِرةَ» « ولي نه! شما دنيايي زودگذر را دوست داريد و آخرت را وا مي‏گذاريد. اسراف‏گرايي در زندگي مترفين و خوش گذرانان ـ که نسبت به مردم از لحاظ اقتصادي و     ادامه مطلب لينک هاي مرتبط : http://www.rasekhoon.net/Article/Article.aspx
	| +| نوشته شده در شنبه 15 اسفند 1388  |  نظرات (0)

	ـ اسراف، سبب ساز فقر
	نويسنده : نیکبخت
	در ميان عوامل تباهي و عقب ماندگي انسانها و جوامع بشري نمي‏توان فاجعه آفرين‏تر از فقر عاملي را سراغ گرفت.از اين روست که اسلام در آموزه‏هاي الهي‏اش همواره به کار سفارش نموده و مسلمانان را به تکاپوي مستمر براي کسب روزي در زمين فرا خوانده و تن آسايي و بي کاري را نکوهش کرده است :  «فاذا قضيت الصلوة فانتشروا في الارض و ابتغوا من فضل الله و اذکروا الله کثيرا لعلکم تفلحون» و چون نماز گزارده شد، در روي زمين پراکنده گرديد و فضل خدا را جويا شويد و خدا را بسيار ياد کنيد، باشد که رستگار گرديد . فقر ستيزي اسلام از اين حقيقت حکايت دارد که آييني زندگي‏بخش بوده و عزت و سرافرازي مسلمانان را در دنيا و آخرت مي‏طلبد.چنين مکتبي نمي‏تواند از فقر و ناتواني پيروان خويش خرسند بوده و آنان را به ترک کار و فعاليت اقتصادي سوق دهد.در ميان عوامل تباهي و عقب ماندگي انسانها و جوامع بشري نمي‏توان فاجعه آفرين‏تر ازفقر عاملي را سراغ گرفت.از اين روست که اسلام در آموزه‏هاي الهي‏اش همواره به کار سفارش نموده و مسلمانان را به تکاپوي مستمر براي کسب روزي در زمين فرا خوانده و تن‏آسايي و بي کاري را نکوهش کرده است . بندگي حقيقي در اسلام در بي‏نيازي مسلمان از غير حق تجلي مي‏کند.اما مفهوم تعالي و     ادامه مطلب لينک هاي مرتبط : http://www.rasekhoon.net/Article/Article.aspx
	| +| نوشته شده در شنبه 15 اسفند 1388  |  نظرات (0)

	عوامل دروني و بروني فقر
	نويسنده : نیکبخت
	در تحليل و ريشه يابي هر پديده‏اي ناگزير از واقع‏گرايي و واکاوي عوامل گوناگوني خواهيم بود که بسترساز پيدايش و استمرار آن گشته است.بي ترديد فقر به عنوان يک پديده منفي و نکبت‏خيز، عوامل پديد آورنده‏اي دارد و نمي‏توان در نگرش فقرشناسانه به يک عامل بسنده کرد.با توجه به ابعاد فردي و اجتماعي فقر، مي‏بايد عواملِ دروني و بروني ايجاد کننده فقر را سراغ گرفت.پاره‏اي از اين عوامل در پيوند با منش و روش افراد شکل مي‏گيرد که از بي بهرگي آنان از عقل و تدبير و فعاليت مادي حکايت دارد . در اين جا مي‏توان مواردي مانند خو گرفتن به زندگي انگلي، تنبلي و ريخت و پاشهاي مالي و گرايش به نيازهاي کاذب در خريد را نام برد که هر کدام سهمي در فقر شهروندان دارد و به روشني حاکي از فقدان مديريت و خردورزي در زندگي شخصي است.دير يا زود مصايب اين بي تدبيريها گريبان‏گير آنان شده و در برخي شرايط جدايي همسران و از هم پاشيدگي کانونهاي خانوادگي را سبب مي‏گردد که فاجعه سازي آن براي جامعه در خور نگراني است . چنان که پيامبر اسلام ـ صلي الله عليه و آله و سلم ـ درباره تبذير چنين فرموده است : «مَنْ بَذَّرَ اَفْقَرَهُ اللّهُ» کسي که ريخت و پاش کند، خداوند او را تنگ‏دست مي‏کند. حضرت امير ـ عليه السلام ـ از اسراف به عنوان عامل فقر ياد مي‏کند : «سببُ الفقرِ الاسرافُ» زياده روي در خرج مايه تنگ دستي است . بدين سان، آنان که بر اثر اسراف و تبذير در اموال‏شان فقير مي‏شوند، مي‏بايد خود را     ادامه مطلب لينک هاي مرتبط : http://www.rasekhoon.net/Article/Article.aspx
	| +| نوشته شده در شنبه 15 اسفند 1388  |  نظرات (0)

	نقش تقوا در عرصه اقتصادي
	نويسنده : نیکبخت
	خداوند در آيات چندي به مسأله تقوا در حوزه اقتصادي مي پردازد و از مردم مي خواهد تا از کم فروشي اجتناب کنند، زيرا کم فروشي موجب مي شود تا امنيت اقتصادي در مبادله از دست رود و جامعه از رشد اقتصادي و شکوفايي تمدني باز ماند.(شعراء آيات179تا183) تأکيد بر تقواي الهي در حوزه اقتصادي از آن رو صورت مي گيرد که انسان، با تقواي الهي نه تنها مي تواند به بهره مندي بهتر از امکانات و نعمت ها دست يابد بلکه تقواي الهي در حوزه اقتصادي موجب مي شود تا شخص و جامعه از روزي هاي پيش بيني نشده و امکانات برتر و فوق العاده اي بهره مند شود.(طلاق آيات 2و3) به سخن ديگر، هر جامعه اي که احتمال دست يابي به رشد و شکوفايي اقتصادي و تمدني را براساس حساب و کتاب هاي منطقي نمي دهد مي تواند با بهره مندي از شيوه تقواي الهي در حوزه اقتصادي به رشد و شکوفايي برسد که بيرون از تفکر و برنامه ها و توانايي هاي عادي بشر است.(همان) تقوا عامل مهم در شکوفايي امر تعاون و همکاري ميان مردم جامعه (مائده آيه2) و تقسيم انفال (انفال آيه1) و ديگر امکانات و توانمندي هاي جامعه و اصلاح امور جامعه (حجرات آيه10) مي شود و بدين ترتيب رشد اقتصادي و تمدني مي تواند در جامعه سالم و متقي تحقق يابد؛ زيرا همدلي ايماني و همکاري ميان مؤمنان و تقسيم درست ثروت و امکانات، شرايطي را فراهم مي آورد که جامعه بتواند درست توليد و توزيع و مصرف کند و همگان در شرايط مساوي به سوي کمال حرکت کنند. خداوند در آيه 109 سوره توبه تبيين مي کند که چگونه مراعات تقوا مي تواند موجبات     ادامه مطلب لينک هاي مرتبط : http://www.rasekhoon.net/Article/Article.aspx
	| +| نوشته شده در شنبه 15 اسفند 1388  |  نظرات (0)

	نگاهي گذرا به فلسفه تحريم اسراف و تبذير
	نويسنده : نیکبخت
	بي گمان آموزه‏هاي زندگي ساز اسلام ـ که پاره‏اي از آن در احکام فقهي به چشم مي‏خورد ـ ناظر به روند حيات فرد و جامعه بشري بوده و مصلحتهاي همگاني را در بر دارد.به سخني ديگر حلال و حرام در شرع مقدس اسلام بر پايه فلسفه‏ها و حکمتهايي استوار گشته است که هر کدام، از خيرگرايي و رهنموني انسانها به رستگاري دنيا و آخرت حکايت دارد . برخي حکمها و قانونهاي اسلام، در مکتب امامان معصوم ـ عليهم‏السلام ـ همراه با فلسفه آن به دست داده شده و يا در گفتار و سيره نبوي و نيز در آيات قرآن کريم بدان اشاره رفته است.برخي ديگر را مي‏توان از رهگذر خردورزي و تأمل در چند و چوني احکام و حدود الهي به دست آورد.به هر حال هيچ حکم و قانوني در اسلام، در بوته ابهام و تاريکي نبوده و به سهولت مي‏توان مقصود از انجام يا ترک و پرهيز از آن را فراچنگ آورد.ناگفته نماند که مقوله فلسفه احکام يا رازگشايي از چرايي اوامر و نواهي خداوند ـ در حد توان و استخراج از منابع فقهي ـ از ديرباز در ميان فقيهان مورد نظر و اهتمام بوده است . در اين مجال، نگاهي گذرا به فلسفه حکم تحريم اسراف و تبذير خواهيم داشت.البته باکوشش بيش‏تر مي‏توان به شمار فزون‏تري از علل تحريم اسراف و نيز نکوهش و کيفر دنيوي و اخروي اسراف پيشگان دست يافت .     ادامه مطلب لينک هاي مرتبط : http://www.rasekhoon.net/Article/Article.aspx
	| +| نوشته شده در شنبه 15 اسفند 1388  |  نظرات (0)