اقتصاد اسلامی پیشرفت
نويسنده:
علي سعادت پناه
عقلانیت اسلامی، اقتصاد محور نیست بلکه اجتماع محور است که بر حفظ آبرو (عرض) و دم (خون) و مال (ثروت) استوار می شود و حفظ مال و ثروت که بر اساس عقلانیت اقتصادی بنا می شود یکی از سه ضلع مبنایی عقلانیت اسلامی است که در عقلانیت اجتماعی محور اسلامی خلاصه می شود.
2 اسلام با عقلانیت اجتماعی خود از افراط های عقلانیت تقلیلی اقتصاد محور دوری می کند پس از غیر اخلاقی بودن اقتصاد به کنار می ماند چرا که در عقلانیت ابزاری، ابزار مهم می شود و هدف گم می شود و نیهیلیسم بوجود می آید پس بی جهتی و بی معنایی و بی ارزشی حاکم می شود پس ابزار مهم می شود اگر چه غیر اخلاقی باشد که مارکسیسم باایجاد هدف های مادی گفت که هدف، ابزار را توجیه اخلاقی می کند که با لیبرالیسم و عقلانیت ابزاری در نتیجه فرقی ندارد.
نويسنده:
علي سعادت پناه نقش زن در سامان دهی اقتصاد خانواده جایگاه مادری و همسری عمده ی منابع مصرف را به زن می سپارد و انتظار می رود که او بتواند با سازماندهی و مدیریت صحیح بین درآمد و مصرف، توازن برقرار کند و با برنامه ریزی و اجرای صحیح در رشد و توسعه ی اقتصاد خانواده نقش مؤثر ایفا نماید. از آن جا که جدول بازدهی اقتصاد خانواده در تنظیم نمودار رشد و توسعه اقتصادی جامعه و برنامه های کلان بخش های مختلف دولتی و خصوصی تأثیر به سزا دارد، می توان گفت که زنان در واقع نقش کلیدی در استفاده ی بهینه از منابع را دارند. منابع در این جا شامل: زمان، پول یا درآمدهای دیگر می باشد.
نويسنده:
علي سعادت پناه اشاره:
نويسنده:
علي سعادت پناه عمدتاً دو نظام اقتصادی بر جهان حاکم بوده و هست، نظام سرمایهداری و نظام کمونیستی...
نويسنده:
علي سعادت پناه برخی بر این عقیدهاند که طرح مسأله عدالت نه تنها در حیطه دانش اقتصاد، بلکه در حوزه علم مبنای صحیحی ندارد. چرا که مشخصه بارز علم، نقدپذیری و قابلیت اثبات و ردّ آن بر اساس «هستها» (شواهد) میباشد در حالیکه مباحث ارزشی و ذهنی و نیز مباحث مربوط به «بایدها» به اعتبار تجربهناپذیری، قابل اثبات یا ردّ نبوده و مرتبط به عقیده شخصی افراد است. بر این اساس مرسوم بوده است که میان اقتصاد علمی یا اثباتی و توصیههای علمی در مورد سیاستگذاری اقتصاد یا اقتصاد هنجاری تمایزی قابل شده و این تمایز میان اقتصاد اثباتی و اقتصاد هنجاری را معادل تمایز میان ارزشها و واقعیتهای غیرقابل مناقشه از یکسو و ارزشهای مورد مجادله و بحثانگیز از سوی دیگر عنوان نمایند.[1]
نويسنده:
علي سعادت پناه اعتدال و میانه روی در قرآن و حدیث
نويسنده:
علي سعادت پناه اقتصاد اسرائیل، در ابتدای تشکیل آن، به واسطه پشتیبانی انگلیس (قیم فلسطین) و سرازیر شدن سرمایه های یهودیان ثروتمند،به اسرائیل، استفاده از آن در بخش تولید، از رشد قابل ملاحظه ای برخوردار بود،به شکلی که تولید ناخالص ملی،(1) آن هر پنج سال دو برابر شد،در حالی که تعداد جمعیّت یهود،نیز هر هشت سال به دو برابر افزایش می یافت. این تحول به معنای رشد چشم گیر اقتصادی آنان بوده، که به تدریج به برتری اقتصادی یهودیان بر اعراب فلسطینی انجامید. این رشد اقتصادی،رژیم صهیونیستی را بر آن داشت، تا به تأسیس ارتشی مجهز و آماده به جذب مهاجران و تأسیس سازمان های جدید حکومتی، از جمله: مراکز درمانی، بانک مرکزی، بیمه، رادیو و... دست بزند.
نويسنده:
علي سعادت پناه اشاره
بررسی اقتصاد خانواده؛با الگوپذیری از سیره عملی حضرت زهرا(س)
اقتصاد خانواده به معنای چگونگی سامان دهی و مدیریت منابع خانه است. خانواده سازمانی است که تولید و توزیع کالاهای مورد نیاز را فراهم می سازد و زن بدون مناقشه به عنوان یکی از دو رکن اساسی خانواده در این سازماندهی و مدیریت، نقش اساسی را ایفا می کند.
اقتصاد سالم و راههای مبارزه با آفات آن
جامعه ی پویا، پرتلاش و سالم مرهون رسیدگی و توجه به تمام ابعاد و زوایای زندگی افراد آن است. اقتصاد نیز یکی از شالودههای اساسی اجتماع است. مروری گذرا بر سیرهی عملی معصومین(علیهم السلام) به ویژه دوره حکومتی حضرت علی(علیه السلام) راهکارهای اساسی و تأثیرگذار بر زندگی فردی و اجتماعی است. هشدارهای آن حضرت که در قالب نامه به کارگزاران صادر شده است، برای تحقق جامعهی سالم، زنده و متحرّک که شریانهای اقتصاد آن موجب رونقِ لازم است؛ توجه فرد فرد جامعه را به مضامین بلند آن میطلبد تا با عمل نمودن به آنها، در تحقق جامعه سالم قدمها برداشته شود.
یکی از مسایل مهم هر کشور، اقتصاد آن است. به دنبال اقتصاد ناسالم فقر عدهی بیشماری از افراد اجتماع و انباشته شدن ثروت نزد عدهی قلیل را باید انتظار داشت که زمینهای برای ایجاد ناامنیهای بسیار در جامعه است. از نظر اسلام ثروت و مال در حیات مادی و معنوی انسانها، نقش اساسی دارد و در برخی روایات، از تنگدستی به روسیاهی دردنیا و آخرت([1]) و مرگ بزرگ([2]) تعبیر شده است.
مکتب واسطه اقتصاد اسلامی از دیدگاه امام خمینی قدس سره
در نظام سرمایهداری مالکیت فردی محترم و آزاد و نامحدود است در حالیکه دخل و تصرف دولت در مالکیت مردم محدود بوده مانع آزادی اقتصادی مردم نیست.
بعکس، در نظام کمونیستی مالکیت مردم، ناچیز و تقریبا با تفاوتهایی که در کشورهای مختلف وجود دارد منتفی است در حالیکه دولتها بطور نامحدود و تقریبا انحصاری و مستقل و آزاد عمل میکنند و مالک بلارقیب شمرده میشوند.
نظامهای مشابه با اندکی تفاوت، به یکی از این دو نظام بر میگردند و همان مشخصات را دارا هستند که فعلا در صدد بیان آنها نیستم و تنها به ذکر مشخصات و مفاصد این دو نظام اشاره میکنیم تا زمینهای باشد برای ارائه نظام اقتصاد اسلامی از دیدگاه امام خمینی «ره».
بررسی تطبیقی مفهوم عدالت در آراءامام خمینی و الگوی نیازهای اساسی در اقتصاد توسعه
در سالهای اخیر درباره اینگونه تقسیمبندیها تردیدهای دامنهداری در بین اقتصاددانان آغاز شده است و حتی برخی بیان نمودهاند که نه تنها در «هیچ علمی نظریه یا مشاهدهای عاری از ارزشگذاری ممکن نیست»[2] بلکه «میتوان گفت اقتصاد مشخصاً نه علمی اثباتی یعنی توصیفی، که علمی است هنجاری یعنی تجویزی[3] «بنابراین دیدگاههایی که طرح مباحث ارزشی و هنجاری نظیر عدالت و برابری را در قلمرو دانش اقتصاد صحیح نمیدانند مورد چالش شدیدی قرار گرفته است.
اقتصاد سالم در پرتو میانه روی در مصرف
قرآن مجید، درباره یکی از ویژگی های ممتاز بندگان خالص خداوند بزرگ چنین می فرماید:
وَ الَّذینَ إِذا أَنْفَقُوا لَمْ یُسْرِفُوا وَ لَمْ یَقْتُرُوا وَ کانَ بَیْنَ ذلِکَ قَوامًا. (فرقان: 67)
آنان کسانی هستند که هر گاه انفاق کنند نه اسراف کنند و نه سخت گیری، بلکه در میان این دو، اعتدال می ورزند.
این آیه، بیانگر یکی از مهم ترین مسائل زندگی است که رعایت آن، سبب آسایش و آرامش فرد و جامعه می گردد. همچنین، بسیاری از گره ها و مشکلات اجتماعی و اقتصادی را برطرف می کند. این مسئله، اعتدال است.
اقتصاد آنارشیستی اسرائیل
اسلامی سازی معرفت در حوزه اقتصاد
«مرکز جهانی اندیشه اسلامی » (المعهد العالمی للفکر الاسلامی) که مرکز آن در ایالت ویرجینیای امریکا است و طرح اسلامی سازی معرفت را در دستور کار خود قرار داده است، ضمن اهتمام به رویکرد اسلامی به معارف و علوم، محور اقتصاد را نیز مورد توجه ویژه قرار داده و نشست هایی را در این محور با حضور برخی متفکران و اقتصاددانان مسلمان برگزار کرده است که در ذیل به گزارشی از یافته های علمی و فکری یکی از این جلسات اشاره می شود . نویسنده این گزارش دکتر عبدالله جاد از همکاران «المعهد العالمی للفکر الاسلامی » است .
×××××
دعوت به اسلامی سازی معرفت در حوزه اقتصاد، با افسانه های معرفتی ای رویارو است که غیبت مسلمانان از عرصه رقابت تمدنی، زمینه ساز آن بوده و این وضع مجال مناسبی را برای مطالعات غربی فراهم ساخته، تا ادعای مطلق بودن و جهان گیر بودن نظریات خود را مطرح سازند .
