« و لا تسرفو لا عیب المسرفین » « اسراف نکنید چرا که خداوند اسراف کنندگان را دوست نمی دارد » ( انعام / 141) ---------- (امام علي(ع): الطاعه همه الأکياس، المعصيه همه الأرجاس؛ فرمانبري از خداوند همت زيرکان است. نا فرماني از خدا همت پليدان است. )



همت مضاعف در کار و کارآفرینی
مقالات همت مضاعف كار مضاعف
  

سابقه: ۶۹ سال - تاسیس ۱۹۳۷

بنیانگذار: ساکیشی تویودا

تولید (۲۰۰۵) : ۷.۷۱۱.۶۴۷

فروش: ۱۸۵.۵ میلیارد دلار

تعداد کارکنان: ۶۵۷۹۸ با زنجیره‌ی تامین ۲۸۵۹۷۷

«تویوتا» نامی است که بیش از یک خودروساز معنا می دهد. تویوتا نمادی است از توسعه قوی یک شرکت، از کسب و کار خانوادگی به یک شرکت حقیقتا جهانی. شاید اگر همت و رؤیا و خطرپذیری کیشیروتویودا در راه‌اندازی خط تولید موتور گازوئیلی کوچک در گوشه ای از کارخانه ریسندگی پدر خود نبود امروز چنین تویوتای متفاوتی وجود نداشت. تویوتا نمادی است از مدیریت موفق و مبتکر که بسیاری ایده ها و اندیشه های خلاق نظیر نظام آراستگی (5 S )، بهبود مستمر (کایزن)، سیستم کانبان، سیستم تولید ناب و JIT را به دنیا عرضه کرده است. همین ریشه های اصیل و مقوی است که درخت تناور تویوتا را به گونه ای تقویت کرده است که هر رقیبی را در برابر خود کنار می زند و دور نیست که در آینده بسیار نزدیک با پشت سر گذاشتن دو رقیب نزدیک خود، در جایگاه برترین خودروساز جهان بنشیند و برتری بلامنازع خود در ژاپن را به سراسر دنیا تسری دهد. تولید حدود 8 میلیون خودرو در سال که نزدیک نیمی از آن در خارج از ژاپن تولید می شود، دستاورد اندکی نیست. اما رهبران تویوتا بیش از آنکه به اعداد بیندیشند، آن گونه که در فلسفه مدیریت خود تاکید کرده اند، به ارزشها می بالند و همانها را عامل پایداری موفقیت و سرآمدی شرکت خود می دانند.

تاریخچه
تویوتا در ابتدای قرن بیستم به عنوان یک کارخانه ریسندگی وجود داشت. ساکیشی تویودا که سالها در راه شغل پدر خود، یعنی فروش فرش فعالیت می کرد این کارخانه را راه انداخته بود و در سال 1894 باهوش سرشار خود یک ماشین بافندگی صنعتی ابداع کرده و ساخته بود. او در سال 1924 نوع تمام اتوماتیک آن را ساخت و دو سال بعد کارخانه اتوماتیک ریسندگی تویوتا، پابه عرصه وجود نهاد. پسر کنجکاو و مستعد او، کیشیرو که در رشته مهندسی مکانیک از دانشگاه توکیو فارغ التحصیل شده بود درکارخانه پدر مشغول به کار شد اما همه توجه و همت او صرف تولید موتور خودرو شد. در سال 1930 کیشیرو تحقیق بر روی موتورهای گازوئیلی را آغاز کرد و سه سال بعد بخش خودرو را در قسمت کوچکی از کارخانه ریسندگی پدر راه انداخت. در سال 1935 اولین کارخانه خودرو تویوتا آغاز به کار کرد و سال بعد لوگوی تویودا به تویوتا تغییر یافت. یک سال بعد یعنی سال 1937 شرکت تویوتاموتور به طور رسمی افتتاح شد. بدین ترتیب یکی ازموفق ترین کارخانجات ریسندگی ژاپن در بین دو جنگ جهانی با تغییر گرایش، به کارخانه خودروسازی تبدیل شد. تلاش و همت کیشیرو تویودا باعث شد که از دل کارخانه پدر، کارخانه جدید تأسیس شود.
در ابتدا خود کیشیرو به عنوان قائم مقام شرکت جدید عمل می کرد و در سال 1941 به عنوان مدیرعامل مشغول به کار شد. بلافاصله پس از راه افتادن شرکت جدید، اصول مدیریتی نوینی در اداره کارخانه به کار گرفته شد. در سال 1938 سیستم JIT به کار گرفته شد. دو سال بعد مؤسسه تحقیقاتی تویوتا افتتاح شد. سال 1951 سیستم پیشنهاد ایده‌های خلاق در تویوتا فعال شد. سال 1973 مرکز طراحی و سال بعد مرکز آموزش افتتاح شد. اولین محصول تجاری شرکت تویوتا، کامیون 5/1 تنی G1 بود. در طی جنگ جهانی دوم تمام کارخانه دراختیار جنگ بود و برای ارتش کامیون تولید می کرد. تاچند سال بعد از اتمام جنگ نیز، اشغالگران اجازه تولید خودرو به تویوتا ندادند. در سال 1952 با مرگ کیشیرو، مسئولیت شرکت برعهده ایجی تویودا پسر عموی او قرار گرفت. ایجی به همراه پسر کیشیرو، شوئی شیرو تویودا و طی سالهای بعد تویوتا را به یکی از شرکتهای بزرگ خودروسازی جهان تبدیل کردند. در سال 1977 مرکز فنی تویوتا در آمریکا افتتاح شد و سال 1984 همکاری تویوتا با جنرال موتورز در آمریکا صورت گرفت. پس از ایجی، تایچی اونو مسئولیت شرکت را به عهده داشت و در استقرار سیستم تولید تویوتا بسیار همت گماشت و اصول راهنمای تویوتا را در سال 1992 منتشر کرد.

سیستم تولید تویوتا ( TPS )
تویوتا یک شرکت معمولی تولید خودرو نیست. از همان آغاز راه اندازی شرکت، اصول و مبانی بکر مدیریتی در شرکت به کار گرفته شد. این همان وقتی بود که کیشیرو جوان در کارخانه ریسندگی پدر خود با ایده گیری استفاده از نوار نقاله، خط مونتاژ تولید موتور گازوئیلی کوچکی را با کمک مهندسان جوان دیگر راه انداخت. پدر کیشیرو معتقد بود هیچ فرایندی را نمی‌توان کامل نامید و همیشه جایی برای بهبود وجود دارد و همین اندیشه بهبود بود که فرایند کایزن یا بهبود مستمر را در تویوتا نهادینه کرد. ماجرای تولد شرکت جدید تولید خودرو در گوشه کوچکی از کارخانه ریسندگی پدر، اندیشه ساده و جمع و جور کارکردن و بی ریخت و پاش بودن و آراسته بودن محیط کار را در ذهن و دل کارکنان شرکت جدید جای داد و بدین ترتیب تویوتا، سیستم تولیدی به دنیا عرضه کرد که به سیستم تولید ناب ( LEAN ) شهره گشت.

سیستمی که مبتنی بر اندیشه ناب بود. ساکیشی تویودا پدر کیشیرو همواره می گفت: اگر هم کامل بودن دور از دسترس باشد اما فرایند تلاش برای دستیابی به آن منجر به نتایج مطلوبی می شود. این سیستم در دهه 80 توسط غربی ها به کار گرفته شد.
بنیان سیستم تولید تویوتا، فلسفه حذف کامل اتلافهاست. کیشیرو معتقد بود شرایط ایده آل برای تولید وقتی است که ماشین آلات و افراد با هم کار کنند تا بدون هیچگونه اتلافی ارزش افزوده ایجاد شود. اونوتایشی مهندس جوانی که در سال 1932 به تویوتا پیوست در توسعه اندیشه کایزن در تویوتا نقش مهمی داشت. او با ابداع سیستم کانبان، بعد دیگری از سیستم تولید تویوتا را عرضه کرد و با دمینگ و ایشیکاوا همکاری نزدیکی داشت. تایچی اونو پیشتاز سیستم تولید تویوتا در دهه 50، براین باور بود که بزرگترین مشکل وقتی است که هیچگونه مشکلی وجود نداشته باشد. او به طور مستمر به کارکنان می گفت به هر موضوعی که برخورد می کنید پنج بار بپرسید «چرا»؟ مثالی که خود او می زد یک روبوت جوشکاری بود که در وسط کار متوقف می شود و با این پنج پرسش، ریشه مشکل به دست می آید. چرا روبوت متوقف شد؟ زیرا مدار آن بیش از حد بار کشید و فیوز سوخت. چرا مدار بیش از حد بار کشید؟ زیرا یاتاقانها به خوبی روانکاری نشده بودند. چرا یاتاقانها خوب روانکاری نشده بودند؟ زیرا گردش پمپ روغن ناقص صورت می گیرد. چرا گردش روغن به خوبی صورت نمی گیرد؟ زیرا خروجی آن با آشغالهای فلزی مسدود شده است. چرا خروجی آن مسدود شده است؟ زیرا فیلتری روی پمپ وجود ندارد. بدین ترتیب پاسخ مشکل پیدا می شود. اونو معتقد بود علت ریشه ای مشکلات را کشف کردن، خود عامل و کلید حل مشکلات بعدی است. داده ها در تولید مهم است اما واقعیت ( FACT ) مهمتر است. پس باید عمیق نگاه کرد و به ریشه رسید.
در سیستم تولید تویوتا، موارد زیر به کار گرفته شده است:

_ تولید به هنگام ( JIT )
JIT روشی است که در آن هر قطعه، درست در هنگامی که به آن نیاز است تولید می شود و هیچ مقداری در انبار وجود ندارد. به عبارت دیگر، سوال در JIT این است: چه چیز نیاز است؟ چه وقت نیاز است؟ چه مقدار نیاز است؟ بدین ترتیب می توان اتلافها را حذف کرد و بهره وری را افزایش داد. با صفر کردن موجودی انبار، هزینه های نگهداری کالا در انبار حذف می شود. لازمه این کار ارتباط بسیار قوی با تامین کنندگان قطعات و مدیریت صحیح زنجیره تامین است. ایده JIT توسط تایچی اونو به خوبی توسعه داده شد. شاید ایده اولیه طرح چنین رویکردی، کمبود فضا و امکانات تولید در بخشی از کارخانه تولید موتور خودرو بود که کیشیرو تویودا در کارخانه ریسندگی پدر خویش راه انداخته بود.

_ کانبان
کانبان یک سیستم متفاوت و متمایز کنترل است. وقتی در ایستگاه کاری به قطعه ای نیاز است، این نیاز اطلاع داده می شود و سپس قطعه به سرعت تولید و حمل می شود به گونه ای که وقفه ای در تولید پیش نیاید. کانبان یک لغت ژاپنی است به معنی کارت، بلیط و علامت. کانبان در سیستم تولید تویوتا ابزاری است برای مدیریت جریان و تولید مواد. به کانبان، روش سوپرمارکت نیز گفته می شود زیرا ایده اولیه از فروشگاههای تجاری بزرگ گرفته شده که از کارتهای کنترل استفاده می کنند و کلیه اطلاعات مربوط به محصول مثل اسم، کد، محل انبار و مانند آن در کارت نوشته می شود.

_ JIDOKA
این مفهوم توسط مؤسس تویوتا، ساکیشی تویودا مطرح شد. JIDO به مفهوم اتوماسیون است و JIDOKA یعنی اتوماسیون با نگرش انسانی؛ یعنی ماشینی که به آسانی حرکت می کند و تحت پایش و نظارت یک اپراتور است. JIDOKA بر دیدن مسائل تمرکز دارد و به ساخت محصولات بسیار کیفی منجر می شود. در این دیدگاه کیفیت باید در طی فرایند تولید به دست آید.

فلسفه و چشم انداز تویوتا
چشم انداز شرکت تویوتا چنین است: ما قصد داریم براساس اصول راهنمای خود در توسعه پایدار جامعه و زمین مشارکت داشته باشیم. بدین منظور تعامل باز و منصفانه مدیریت با ذینفعان، کارکنان، محیط زیست، جامعه و شرکای کسب و کار بسیار مهم است. ما عملیات کسب و کار خود را یکپارچه و صادقانه انجام می دهیم.

فرهنگ سازمانی و ارزشها
ساکیشی تویودا بنیانگذار شرکت نساجی تویوتا، در سال 1935، پنج اصل اساسی تویوتا را بدین شرح اعلام کرد:
1 – همواره وظیفه شناس باش و در شرکت و در همه خوبی ها سهمی داشته باش.
2 – همواره کوشا و خلاق باش و بکوش جلوتر از زمان خود باشی.
3 – همواره به اقدام دست بزن و از اتلاف وقت بپرهیز.
4 – همواره بکوش تا فضای گرم و دوستانه ای در محیط کار برقرار سازی.
5 – همواره به یاد خدا باش و بکوش تا شکر نعمتهای او را به جا آوری.
این اخلاق نامه تویوتاست. در سال 1992 اصول راهنمای تویوتا منتشر و در 1997 ویرایش شد. این اصول راهنما، فلسفه شرکت را خلاصه می کند و چشم انداز شرکت را ارائه می دهد. این اصول هفت گانه عبارتند از:
1 – احترام گذاشتن به زبان و روح قانون هر ملت و گشاده بودن و صادق بودن فعالیتهای شرکت درجهت اینکه یک شهروند جهانی خوب باشد.
2 – احترام به فرهنگ و آداب هر ملت و سهیم شدن در توسعه اقتصاد و اجتماع از طریق فعالیتهای شرکت در جامعه.
3 – وقف کردن خود برای تولید محصول ناب و ایمن و بهبود کیفیت فعالیتهای خود در هر کجا.
4 – خلق و توسعه فناوری های پیشرفته و تولید محصولات و خدمات نمونه و برجسته که نیازهای مشتریان جهانی را برآورده سازد.
5 – فرهنگی را در شرکت ایجاد کنید که خلاقیت فردی و ارزشهای تیمی را بگسترد، درعین اینکه اعتماد متقابل را ارج می نهد و احترام کارکنان و مدیران را درنظر می گیرد.
6 – رشد و توسعه را ازطریق مدیریت نوآوری دنبال کنید.
7 – با شرکای کسب و کار در تحقیقات و خلق رشد پایدار و سود متقابل کار کنید.
در سال 2001 راه تویوتا ( TOYOTA WAY ) منتشر شد که در آن ارزشها و روشهای مشارکت افراد در سازمان جهانی تویوتا بیان شده است. راه تویوتا به روح تویوتا در تولید اشاره دارد و در سراسر دنیا گسترده شده است. اصول 14گانه راه تویوتا عبارت است از:
1 – تصمیمات مدیریتی را براساس فلسفه بلندمدت شرکت اتخاذ کنید حتی اگر اهداف مالی کوتاه مدت را پاسخ نگوید.
2 – فرایند مستمری برای به سطح آمدن و کشف و شناخته شدن مسائل و مشکلات ایجاد کنید.
3 – برای اجتناب از تولید بیش از حد، از سیستم تولید ناب استفاده کنید.
4 – فشار کار را متعادل کنید (مثل لاک پشت کار کنید نه مثل خرگوش).
5 – فرهنگ توقف کار برای حل مشکل را ایجاد کنید تا کیفیت عالی درهمان اولین زمان تولید به دست آید.
6 – اهداف و فرایندهای استانداردشده، اساس بهبود مستمر و توانمندسازی کارکنان است.
7 – از کنترل چشمی استفاده کنید تا مسئله و مشکلی پنهان نماند.
8 – تنها از فناوری پایدار و آزموده شده استفاده کنید تا به افراد و فرایندهای شما خدمت کند.
9 – رهبرانی پرورش دهید که کار را کاملا درک کنند، برای زندگی فلسفه داشته باشند و آن را به دیگران تعلیم دهند.
10 – افراد و تیم هایی که فلسفه شرکت شما را دنبال می کنند توسعه دهید.
11 – با کمک به توسعه شبکه وسیع شرکا و تامین کنندگان خود به آنها احترام بگذارید.
12 – راه بیفتید و برای درک موقعیتها، خودتان آنها را ببینید.
13 – در هنگام تصمیم گیری همه راههای ممکن را ببینید و به اجماع و توافق جمعی برسید و گرچه آهسته تصمیم می گیرید اما پس از آن سریعا تصمیم را اجرا کنید.
14 – ازطریق انعکاس بی رحمانه مشکلات و بهبود مستمر، یک سازمان یادگیرنده ایجاد کنید.
15 – اصل تویوتا که راه تویوتا را تشکیل می دهد بیشتر از آنکه ابزار بهبود باشد، یک فرهنگ است. در این فرهنگ ارزش افزایی سازمان ازطریق توسعه افراد به دست می آید. فرایند درست، نتایج درست به بار می آورد. به حل ریشه ای مسائل پرداخته می شود و توسعه یادگیری سازمانی هدف قرار می گیرد.

فروش
درآمد خالص شرکت تویوتا در سال 2005، 8/185 میلیارد دلار و سود خالص آن 12/12 میلیارد دلار بوده است. این درآمد با تولید 647/711/7 خودرو به دست آمده است. از این مقدار، 4684965 خودرو در ژاپن تولید شده و بقیه در خارج از ژاپن. هم اکنون تویوتا پس از جنرال موتورز با درآمد 6/192 میلیارد دلار و دایملر کرایسلر با درآمد 1/186 میلیارد دلار سومین خودروساز برتر جهانی و نخستین خودروساز ژاپن است. رشد روزافزون تویوتا به گونه ای است که به زودی رقیب دوم خود را پشت سر خواهد گذاشت و دور نیست که با عقب گذاشتن جنرال موتورز به غول برتر خودروسازی جهان تبدیل شود.

تویوتا در سراسر ژاپن 12 کارخانه تولیدی دارد. بازار خارجی تویوتا 170 کشور و منطقه را دربرمی گیرد. شرکتهای تولیدی خارجی سازنده تویوتا 52 شرکت و در 27 کشور جهان پراکنده است. در سال 2005، در ژاپن 65798 نفر در کارخانه های شرکت کار می کرده اند که با احتساب 523 شرکت زنجیره تامین که 231 شرکت آن در خارج از ژاپن مستقر است، این تعداد به 285977 نفر می رسد. در سال 2005، تویوتا 812 میلیارد ین در زمینه تحقیق و توسعه هزینه کرده است. آخرین دستاورد فناوری تویوتا، تولید خودروی هیبریدی سینرژی است متشکل از دو منبع قدرت: موتور الکتریکی و موتور گازی / بنزینی. در این فناوری امکان صرفه جویی در مصرف سوخت، صدای کمتر و رانندگی بهتر تعبیه شده است.

مدیرعامل
بنیانگذار اولیه شرکت، ساکیشی تویوداست که اولین کارخانه ریسندگی اتوماتیک را در ژاپن به راه انداخت. بسیاری از ایده های خوب مدیریتی مانند بهبود مستمر که بعدها در تویوتا به کار گرفته شد، از اوست. ساکیشی می گفت: پنجره را بازکن، دنیای بزرگی در بیرون وجود دارد. کیشیرو تویودا پسر ساکیشی، در گوشه ای از کارخانه پدر، خط تولید موتور گازوئیلی راه انداخت و در سال 1935 با تولید اولین خودرو مدل A1 و سال بعد مدل AA رؤیای تولید یک خودرو شخصی را تحقق بخشید. هم اکنون کاتسواکی واتانا‌به مدیرعامل تویوتاست. او هماهنگی با مردم، جامعه و محیط را سرلوحه شعار خود قرار داده و می گوید: هدف ما این است که یک شهروند جهانی خوب باشیم. برخی از شعارهای تویوتا در طی این سالها که از زبان مدیران عامل بیان شده چنین است:
- مشتری حرف اول را می زند، سپس نوبت فروشنده است و در آخر سازنده قرار دارد.
- راه کسب تجربه، مواجهه با چالشهاست.
- کیفیت را ازطریق کار تیمی نگه دار.
- فکر خوب، محصولات خوب
- متفکر، نوآور و خلاق باش.
- خودت، با تلاش خود، از حرمت خود دفاع کن.
- ما دستاوردهای بزرگ را با زحمات خود به دست آورده ایم.
- کیفیت درحین فرایند ساخته می شود.
- اعتماد رمز موفقیت است.

آینده
تویوتا چشم انداز جهانی خود را برای سال 2010 ارائه داده است. این چشم انداز تصویر جدیدی برای تویوتا در آینده ترسیم می کند: خلق خودروها و جامعه خودرو محور که در آن افراد می توانند با سهولت و ایمنی رانندگی کنند. برای دستیابی به این مقصد، باید موازانه ای بین کمینه کردن و بیشینه کردن وجود داشته باشد. کمینه کردن، چشم انداز و فلسفه تلاشهای تویوتاست در به حداقل رساندن جنبه های منفی خودرو مانند تاثیرات مخرب زیست محیطی، ترافیکی و تصادفات. بیشینه کردن، فلسفه و چشم انداز تویوتاست در بیشتر کردن جنبه های مثبت خودرو مانند راحتی، سرگرمی، مشعوف ساختن و مهیج کردن. تشدید موثر این دو رویکرد، حرکت پایدار را درپی دارد.

منابع
1 – www.toyota.co.jp
2 – www.fortune.com

نویسنده: مسعود بینش

 به نقل از ماهنامه‌ی تدبیر شماره ۱۷۴



 نگاشته شده توسط رحمان نجفي در دوشنبه 31 خرداد 1389  ساعت 10:06 PM | نظرات 0 | لينک مطلب

مقالات همت مضاعف كار مضاعف
همت مضاعف در کار و کارآفرینی

سابقه: ۱۲۸

بنیان‌گذار: توماس ادیسون

فعالیت: تولیدات صنعتی٬ خدمات مالی٬ بازرگانی‌ و رسانه‌ای

فروش (۲۰۰۵): ۱۵۲ میلیارد دلار

تعداد کارکنان (۲۰۰۵): ۳۰۷ هزار نفر

مدیر  سابق (معروف): جک ولش

مقدمه
ویژگی شرکت جنرال ‌الکتریک (GE) تنها در این نیست که قدیمی‌ترین و پرارزش‌ترین بنگاه اقتصادی جهان است؛ بنیانگذار این شرکت، توماس ادیسون است و اکنون با 150 میلیارد دلار درآمد در رتبه هشتم شرکتهای برتر جهانی ایستاده است؛ بسیاری اختراعات و ابداعات توسط محققان این شرکت صورت گرفته و تجهیزات و وسایل موثری برای بهبود سطح زندگی انسانها توسط آن عرضه شده است؛ یک شرکت جهانی که در زمینه نوآوری و کیفیت پیشتاز است، جنرال الکتریک است، اما جنرال‌الکتریک شرکتی است که مفهوم و تاثیر رهبری را در قاموس شرکتهای صنعتی جهان و مدیریت کسب و کار معنای دیگری بخشید. نام جنرال‌الکتریک با نام جک ولش مدیرعامل افسانه‌ای شرکت در دو دهه 80 و 90 گره خورده است. او بود که انقلابی عظیم در شرکت ایجاد کرد و سبکی از رهبری را در عرصه کسب و کار بنگاههای اقتصادی ارائه داد که شعاع تاثیرات آن تا سالهای طولانی باقی خواهد بود. جک‌ولش برگ دیگری به پرونده موفق این شرکت عظیم صنعتی افزود: نگاهی نو به امر رهبری سازمانها و عرضه داشت سبکی نوین در این عرصه.

تاریخچه
مخترع نام‌آور، توماس ادیسون در سال 1878(م) شرکت لامپ‌های الکتریکی ادیسون را بنا نهاد. هدف او تولید تجاری یکی از اختراعات تاثیرگذار او یعنی لامپ الکتریکی بود، گرچه تولید و عرضه سایر اختراعات نیز در دستور کار او قرار داشت. اولین کارخانه تولید لامپ در سال 1890 توسط او تاسیس شد. دو سال بعد، ادغام شرکت ادیسون با شرکت توماس هاستون، شرکت جنرال الکتریک را پدید آورد و چارلز کافین به عنوان مدیرعامل شرکت تازه تاسیس یافته تا سال 1912 رهبری آن را برعهده گرفت. اولین آزمایشگاه تحقیقات علمی شرکت باحضور سه نفر درسال 1900 پابه عرصه وجود نهاد. در سیر زمان، ابداعات و اختراعات و تجهیزات بسیاری از سوی شرکت روانه بازار مصرف گردید: از پنکه برقی درسال 1902، توربین‌های عظیم بخار (1903)، نان برشته کن برقی (1905)، لکوموتیو برقی (1908)، اجاق برقی (1910)، لامپ خودرو (1912)، پلاستیک های رزینی (1912)، لوله اشعهX) 1913)، یخچال (1917)، تجهیزات ارتباطات رادیویی (1918)، موتور قدرتمند هواپیما (1918)، تجهیزات اشعه X) 1920)، ایستگاههای رادیویی (1922)، تلویزیون (1927)، تاسیس کارخانه پلاستیک سازی و عرضه بسیاری لوازم خانگی و مصرفی و صنعتی (1930)، ماشین لباسشویی (1930)، تهویه مطبوع (1932)، دستگاههای برقی کوچک آشپزخانه نظیر همزن (1936)، اولین شبکه تلویزیونی (1940)، اولین موتور جت (1941)، تجهیزات ناوبری اتوماتیک هواپیما (1943)، تجهیزات راداری (1945)، باران ساز (1946)، یخچال دو‌در (1947)، تجهیزات پخت نان (1947)، موتور جت با سه برابر سرعت صوت (1957)، مغناطیس‌های ابررسانا (1962)، نور لیزر (1962)، تجهیزات اسکن بدن انسان (1976)، اولین رادیوی ساعت‌دار برنامه‌خور (1978)، آبمیوه‌گیر (1978)، فیبر نوری (1981)، سفینه فضاپیمای مشاهده‌گر مریخ (1992)،... تا سیستم‌های جامع بیمه، بهداشت و رسانه‌ای.
جنرال الکتریک در زمان رهبری پیشین خود، جک ولش که در دو دهه 80 و 90 استمرار داشت تغییرات بسیاری به خود دید. ولش از 350 کسب وکار، بسیاری را برچید، فروخت یا ادغام کرد و 11 حوزه برتر را برای رهبری جهانی برگزید. این 11 شرکت 90 درصد درآمد شرکت را کسب می‌کردند. او فعالیتهای نفتی، نیمه هادی، مبدل‌های بزرگ، تهویه مطبوع، رادیو، کابل و لوازم خانگی کوچک را حذف کرد و فعالیتهای خدماتی، بهداشتی، بیمه‌ای و رسانه‌ای را گسترش داد. به‌گونه‌ای که امروز و بیش از 60 درصد درآمد شرکت از عرضه خدمات مختلف مالی و بیمه‌ای حاصل می شود و حدود نیمی از سود عملیاتی شرکت در خارج از آمریکا به‌دست می‌آید.

حوزه‌های فعالیت
همانگونه که در قسمت تاریخچه اشاره شد، حوزه‌های فعالیت جنرال الکتریک موارد بسیاری را دربر می‌گیرد. این حوزه‌های کسب وکار در آغاز دهه 1980 که جک ولش رهبری شرکت را به‌عهده گرفت از 350 فراتر می‌رفت اما تحت رهبری او تنها کسب وکارهای برتر باقی ماندند و بقیه فروخته یا ادغام شدند. امروزه جنرال‌الکتریک از6 کسب وکار عمده تشکیل شده که هریک واحدهایی را در بر می‌گیرد:
1 – مالی بازرگانی نظیر وام، لیزینگ، برنامه‌های مالی و بیمه‌های تجاری؛
2 – صنعتی نظیر محصولات برقی و صنعتی، لوازم خانگی بزرگ، سیستم‌های اتوماسیون کارخانجات، پلاستیکها، محصولات سیلیکونی و کوارتزی، فناوری سنسورها؛
3 – مالی مشتری نظیر خدمات اعتباری، کارتهای بانکی، بیمه‌های اعتباری؛
4 – بهداشت؛ پارادایم نوین در مراقبت از بیماران. هم‌اکنون 320 هزار ماشین عکسبرداری عارضه‌یابی بیش از 230 میلیون اسکن در سال می‌گیرد؛
5 – NBCبین‌المللی، شبکه خبری واطلاع‌رسانی و تفریحی؛
6 – زیربنایی نظیر موتورهای هواپیما (17 هزار و800 موتور در بیش از 81 هزار هواپیما در 400 خطوط هوائی سالانه 660 میلیون مسافر را جابه‌جا می‌کند)، گاز، نفت، انرژی، فناوری و خدمات فرایندهای ریلی، توربین (3000 توربین حدود 700 گیگاوات انرژی در جهان تولید می‌کند).

فرهنگ سازمانی و ارزشها
ارزشها کلید موفقیت جنرال الکتریک است. ارزشها فراتر از کلمات هستند و روح جنرال الکتریک را منعکس می‌کنند و راهنمایی برای حرکت و رفتار در بطن تغییرات به‌شمار می‌آیند. بیش از 120 سال است که جنرال الکتریک به‌خاطر عملکرد و روح خلاقش تحسین شده است. مجله فورچون در سال 2006 برای ششمین بار شرکت را به‌عنوان اولین رتبه در شرکتهای تحسین‌برانگیز معرفی کرده است. از دیدگاه شرکت، ارزشها همه چیز است. شرکت کسانی را که به ارزشها بها نمی‌دهند کنار می‌‌گذارد هرچند کارشان نتیجه بخش باشد. ارزشها در شرکت عبارت است از: اشتیاق، کنجکاوی، ابتکار، پاسخگویی، همراهی، تعهد و هیجان.
ولش ارزش اول در جنرال الکتریک را درستی می‌دانست و برموارد زیر تاکید داشت:
_ عشق به برتری _ تنفر از دیوانسالاری _ پذیرش اندیشه‌ها و پیشنهادها _ نگرش به دگرگونی به‌عنوان فرصت نه تهدید _ اندیشه جهانی داشتن _ هدفهای پرچالش برگزیدن _ پاسخگویی و تعهد _ رفتار بدون مرز _ مشارکت _ داشتن دیدگاه روشن، ساده و واقع‌گرا _ سرشار از انرژی و توان و نیرودهی به دیگران.
در بیانیه ارزشهای کنونی شرکت بر چهار مورد تاکید شده است:
1 – رؤیابینی : رؤیابینی و خلاقیت از همان زمان تشکیل شرکت که ادیسون با ایده‌های خود جهان را تغییر داد وجود داشت. جنرال الکتریک تنها به دلیل یک قابلیت خود برتر از دیگران ایستاده است و آن قابلیت رؤیابینی است. این احساس، همه چیز را ممکن جلوه می‌دهد. جسارت و جرئت می‌دهد که چیزی بزرگتر و بهتر باشد. دعوتی است به رویاپردازی و انجام فعالیتها و کارهایی که نمی دانید می توانید انجام دهید.
2 – حل مسئله : هرکسب و کار یک دلیل و فلسفه وجودی دارد. باید به این پرسش پاسخ دهد که چرا ما هستیم. در مورد جنرال الکتریک این پرسش، یک پاسخ دارد. ما هستیم تا مسائل را برای مشتریان و اجتماع و خود حل کنیم.
3 – ساختن : از صفر تا 60 در 6 ثانیه، کوشش از صفر تا 5 میلیارد دلار در 5 سال. این چشم‌انداز آینده نیست. مقصد نیست، بلکه یک تلاش است برای رشد و توسعه. برای رسیدن به آینده تنها یک راه وجود دارد: ساختن.
4 – رهبری : سه واژه و مفهوم پیشین بدون رهبری فقط یک لفظ است. مسئولیت رهبری هدایت چیزی که امروز بود و نیست بلکه مسئولیت تغییر است. تغییر اساسی چیزی است که رهبری نامیده می‌شود.

منابع انسانی
زمانی که در سال 1981، جک ولش مدیرعامل افسانه‌ای جنرال الکتریک به‌قدرت رسید، 404 هزار نفر در آن شرکت عظیم مشغول به کار بودند. او این تعداد را طی یک دهه به 220 هزار نفر تقلیل داد و بدین جهت به «جک نوترونی» معروف گشت. ولش به یک انقلاب ساختاری دست زد، لایه‌های اضافی سازمانی را حذف کرد و 25 هزار پست مدیریت، 500 مدیریت ارشد و 130 معاون را کاهش داد. او براین باور بود که باید شرکت را جمع‌وجورتر، سخت‌کوش‌تر و رقابتی‌تر کرد. در آن زمان، کارکنان شرکت، آن را چون ابرکشتی نفتکش می‌دانستند که نیرومند و پایدار در آب است اما ولش می‌خواست شرکت بیشتر مانند قایقی پرشتاب باشد که تند و چابک به حرکت در می‌آید. او از دیوانسالاری بیزار بود. ولش معتقد بود عامل موفقیتهای شرکت مردمان بزرگ بوده‌اند نه راهبردهای بزرگ، بدین جهت کار خود را یافتن اندیشه‌های بکر و بزرگ و پخش آن در سراسر سازمان با شتاب حرکت نور می‌دانست. ولش دگرگونی را یک شعار نمی‌دانست. معتقد بود دگرگونی از انتصاب آدمهای مناسب در جایگاه شغلی مناسب به‌دست می‌آید. بدین جهت بود که مرکز آموزش شرکت در کروتون ویل را تاسیس کرد و آن را جایگاهی برای نشست طوفانهای ذهنی و چالش اندیشه‌های مدیران ارشد و آموزش و تربیت مدیران تازه کار قرار داد.
اکنون این مرکز که به مرکز یادگیری جک ولش موسوم است مهم‌ترین دانشکده مدیریتی وابسته به صنایع در جهان به‌شمار می‌آید. در سال 2004، 10 هزار و 628 فراگیر در 465 دوره آموزشی این مرکز حضور یافته اند. علاوه بر آن، شرکت چند مرکز آموزش کسب و کار در آمریکا و خارج آن تاسیس کرده است. جنرال الکتریک سالانه بیش از یک میلیارد دلار در زمینه آموزش و توسعه منابع انسانی بیش از 300 هزار نفر کارکنان خود هزینه می کند. این افراد در بیش از 100 کشور جهان مستقر هستند. با احتساب 700 هزار نفر نیروی وابسته، بیش از یک میلیون نفر وابسته به شرکت هستند که بیش از نیمی از آنها در آمریکا هستند و سالانه بیش از 16 میلیارد دلار حقوق دریافت می کنند.
آرزوی جک ولش آن بود که جنرال الکتریک بزرگترین سازمان یادگیرنده درجهان شود. او به مأموریت مرکز آموزش کروتون ویل که عبارت بود از «خلق، تشخیص و توسعه و انتقال یادگیری سازمانی برای جنرال الکتریک رقابتی» بسیار دل بسته بود. «جف ایملت» مدیرعامل فعلی شرکت نیز می گوید که یک سوم وقت خود را روی افراد صرف می کند. او تمام ماه آوریل را در «فرایند توسعه استعداد» که "SESSION-C" نامیده می شود می گذراند. در این مدت او با رهبران کلیدی آینده شرکت بحث و سعی می کند با آنها ارتباط شخصی برقرار سازد. او وقت زیادی را نیز با 600 رهبر بالای شرکت می گذراند. ایملت معتقد است «هر لحظه یک فرصت یادگیری و هر فعالیت یک منبع ارزیابی» است.

نوآوری
نوآوری بنیان گذشته و کلید آینده جنرال الکتریک است. آنچه عمر طولانی و موثر این شرکت را تضمین کرده ارزش اول شرکت یعنی رؤیاپردازی و خلاقیت است. سیر سلسله تحقیقات و نوآوریها و عرضه فرآورده ها و خدمات شرکت، که به بخشی از آن در قسمت تاریخچه اشاره رفت مؤید این حقیقت است. امروزه نیز شرکت در عرصه های پیل های سوختی، هیدروژن، انرژی خورشیدی، توربین های گازی پربازده، فناوریهای تمیز زغال سنگ، داروهای مولکولی، آزمایشگاههای قابل حمل، عارضه یاب های فوق پیشرفته بهداشتی و... به فعالیت مشغول است. اولین جایزه نوبل توسط محققان جنرال الکتریک در سال 1932 برای کارهای تحقیقاتی در حوزه شیمی سطح و دومین جایزه در سال 1973 در زمینه نیمه هادیها به دست آمد.

کیفیت
جنرال الکتریک معتقد است کیفیت مسئولیت همه کارکنان است. اگر خواهان موفقیت هستیم، هر فرد باید با انگیزه و آگاهی در این موفقیت سهیم باشد. کیفیت در سه حوزه فرایند، کارکنان و کسب رضایت مشتری قابل تفکیک است. رهبران متعهد به فراهم آوردن فرصتها و زمینه ها برای کارکنان هستند تا بتوانند با تکیه و تمرکز بر استعداد و انرژی خوب در جلب رضایت مشتری بکوشند. افراد نتایج را می آفرینند. مشارکت همه کارکنان در رویکرد شرکت ضروری محسوب می شود. همه کارکنان باید در زمینه راهبرد، ابزارهای کیفی و تکنیک های کیفیت شش سیگما آموزش ببینند.
کیفیت مستلزم آن است که ما به کسب و کار خود از منظر مشتری بنگریم نه خودمان. باید فرایندها را از بیرون ببینیم. اگر نیازها و فرایندها را با تفکر از برون به درون (OUTSIDE-IN THINKING) از دید مشتری ببینیم می توانیم کشف کنیم که آنها چه می بینند و چه احساسی می کنند. با این آگاهی می توانیم حوزه هایی مشخص کنیم که ارزشهای جدیدی بیافرینیم. این مشتری است که کیفیت را تعیین می کند. آنها هستند که عملکرد، پایداری، قیمتهای رقابتی، تحویل به موقع، خدمات و همه چیز را توقع دارند. فقط خوب بودن کافی نیست، ایجاد شعف در مشتری نیز ضروری است. اگر ما چنین نکنیم دیگران این کار را انجام خواهند داد.
در سال 1988 و در زمان رهبری جک ولش بر جنرال الکتریک، فرایند «خرده گیری و چاره جویی» (WORK-OUT) به عنوان محرکی برای بهره وری و کارایی بهتر ابداع شد. در ابتدا، هدف تعیین و تشخیص و حذف فرایندها و فعالیتهای ناکارامد بود که از سالهای قبل و زمانی که لایه های مدیریتی بسیار بود وجود داشت. پس از ساختاربندی مجدد، بسیاری گروهها با افراد کمتر کار بیشتری می کردند. این نشستها شامل تشخیص حوزه های نیازمند بهبود بود که افراد را از قسمتهای مختلف فرایند نظیر طراحی، بازاریابی، تولید، فروش و... برای تشخیص و فهم روش بهتر کار گردهم می آورد. تیم ها خارج از محیط معمول کار، ملاقات و بحث می کنند و توصیه ها و راهکارهای آنان به مدیران مسئول ارائه می شود. آنان در جا می توانند آن را بپذیرند یا رد کنند. این روش تغییر را در سازمان تسریع و مشارکت افراد را بیشتر کرد. امروزه این نشستها جزیی از زندگی روزمره جنرال الکتریک است. این نشستها، دیوانسالاری را نابود ساخت و فرهنگ اخذ ایده های مختلف از هرکس و هرجا را فراهم آورد. رفتار بی‌مرزی را ایجاد کرد و محیط یادگیری را پدید آورد که به حرکت شش سیگما منجر گشت. هم اکنون تفکر فرایندی و کیفی شش سیگما در هر سطح و قسمتی در شرکت جاری است. فرایند خرده گیری و چاره جویی دهه 80 ، امروزه در قالب شش سیگما به عنوان روش کار شرکت ادامه یافته است. شش سیگما چشم انداز و فلسفه ای است که بخشی از فرهنگ کسب و کار جنرال الکتریک است. این فرایند سازمان یافته به تمرکز روی توسعه و تحویل محصولات و خدمات تقریبا بی نقص کمک می کند. دیدگاه رایج کسب و کار، از درون به بیرون و برپایه معدل و متوسط ارقام سالهای گذشته استوار است. مشتریان ما براساس متوسط روی عملکرد ما قضاوت نمی کنند بلکه آنها انحرافات را در هر فرایند و هر فعالیت و محصول و عمل ما لمس می کنند. بدین جهت شش سیگما ابتدا روی کاهش انحراف فرایندها و سپس بهبود قابلیت آنها متمرکز می شود.
کلمه سیگما یک واژه آماری است که مقدار انحراف یک فرایند را از حالت ایده‌آل و کمال و بدون نقص اندازه‌گیری می کند. اگر شما بتوانید نقصها و انحرافات را اندازه بگیرید با ایجاد سیستمی می توانید آنها را حذف و تاحد امکان نزدیک نقص صفر حرکت کنید. برای دستیابی به کیفیت شش سیگما، یک فرایند نباید بیش از 4/3 نقص در یک میلیون فرصت تولید کند.
فروش: جنرال الکتریک به عنوان هشتمین شرکت برتر جهانی در لیست فورچون، در سال 2005، 8/152 میلیارد دلار درآمد و 8/16 میلیارد دلار سود داشته است. نسبت کسب این درآمد به شرح زیر بوده است:
آمریکا: 53 درصد
اروپا: 26 درصد
آسیا و اقیانوسیه: 10 درصد
آمریکای لاتین: 6 درصد
خاورمیانه، آفریقا: 5 درصد
زمانی که در آغاز دهه 1980، جک ولش به رهبری شرکت رسید، درآمد شرکت 25 میلیارد دلار و سود آن 1/5 میلیارد دلار بود. میراث ولش زمانی که در سال 2001 شرکت را ترک کرد، شرکتی بود با دارایی بیش از 400 میلیارد دلار که با ارزش ترین شرکت دنیا محسوب می شد. امروزه دارایی شرکت بالغ بر 670 میلیارد دلار است.
مدیرعامل: جنرال الکتریک 128 ساله تاکنون 20 مدیرعامل داشته است. اگر توماس ادیسون را بنیانگذار و اولین رهبر سازمان بدانیم، جک ولش مدیرعامل افسانه ای شرکت نوزدهمین آن است که مقتدرانه طی دودهه 80 و 90 یعنی از سال 1981 تا 2001 رهبری سازمان را دردست داشته است. تغییراتی که او در جنرال الکتریک ایجاد کرد شگفت انگیز است. او با شعار «همه کسب و کارها باید در بازار خود شماره یک یا دو باشند» بسیاری از کسب‌وکارهای غیرموثر و غیرراهبردی را فروخت یا ادغام کرد و شرکت را در عرصه خدمات در کنار محصولات صنعتی سرآمد ساخت. ولش پس از 40 سال حضور در شرکت که 20 سال آن در سمت مدیرعاملی بود در سال 2001 جای خود را به جف ایملت (JEFF EMELT) جانشین خود سپرد.
«ایملت» قبل از آن از سال 1997، مدیرعامل سیستم های پزشکی جنرال الکتریک بود که یک شرکت 12 میلیارد دلاری در صنعت خدمات بهداشتی محسوب می شد. او از سال 1982 به جنرال الکتریک پیوست و در کسب‌وکارهای پلاستیک، لوازم خانگی و پزشکی نقش رهبری ایفا کرده است. در سال 2003 به انتخاب فایننشال تایمز مرد سال شد. «ایملت» کارشناس ریاضی کاربردی و دارای مدرک MBA ازدانشگاه هاروارد است. ایملت معتقد است «جنرال الکتریک یک شرکت بزرگ است. ما فکر می کنیم بزرگ زیباست. در جنرال الکتریک اندازه ما، نتیجه و دستاورد تعهد کارکنان به تعالی و پیروزی است. ما یک شرکت چند کسب و کاره با رشد سریع در جهان هستیم. هدف ما فقط این نیست که بزرگ باشیم بلکه آن است که از بزرگی خود بهره ببریم و به عظمت برسیم».

آینده
مدیرعامل فعلی جنرال الکتریک معتقد است انجام جهانی کسب و کار یک واقعیت در قرن بیست و یکم خواهدبود. برای موفقیت در این قرن باید به مشتریان در سراسر جهان خدمت ارائه داد. ایملت اذعان می کند که جنرال الکتریک تاریخچه مطلوبی در نوآوری فناوریها و عملیات مدیریت دارد که در بسیاری کسب و کارها اثرگذار بوده و فرهنگ سازمانی آن نتایج پایداری به بار آورده است، اما این دستاوردها به تنهایی برای آینده اطمینان بخش نیست. او به سرمایه گذاری در منابع جهانی برای رفع نیازهای آینده می‌اندیشد و بر توسعه فناوریهای بادی و آبی که انرژیهای تجدیدپذیر و آب سالم فراهم می آورند تاکید می کند. مطابق آمارهای جهانی، کمبود آب در سال 2000 پنج درصد بوده که این رقم در سال 2030 به 24 درصد خواهدرسید. اگر حوزه های تحت فشار در این کمبود را نیز درنظر بگیریم این عدد بالغ بر 40 درصد خواهدشد. بدین جهت سرمایه گذاری در شیرین سازی آب که در سال 2005، 3/4 میلیارد دلار بوده در سال 2014 به 1/14 میلیارد دلار و در سال 2025 دو یا سه برابر آن خواهدرسید. ایملت تعهد می‌کند که در این گونه فناوریها، جنرال الکتریک را راهبر سازد زیرا جای رشد و سوددهی دارد. او همچنین تعهد می‌‌دهد که شرکت با عملکردی یکپارچه، یک شهروند جهانی خوب باشد. ایملت بر توسعه محصولاتی که انرژی بهینه مصرف می کنند مانند لکوموتیوهای هیبریدی، توربین های گازی و وسایل کم‌مصرف و نیز تجهیزات حفظ سلامتی و بهداشت همگانی تاکید دارد. در دیدگاه مدیرعامل فعلی شرکت، جنرال الکتریک به عنوان یک سازمان یادگیرنده به کاوشهای خود ادامه می دهد در هر جا که بتواند تفاوتی ایجاد کند و به بهبودی دست یابد.

منابع
1 – www.ge.com
2 – www.fortune.com

نویسنده:مسعود بینش
 به نقل از ماهنامه‌ی تدبیر شماره‌ی ۱۷۱

 
 


 نگاشته شده توسط رحمان نجفي در دوشنبه 31 خرداد 1389  ساعت 10:05 PM | نظرات 0 | لينک مطلب
مكانت ، منزلت و شخصيت افراد در گروه داشتن كار و شغل است :
شخصيت و سربلندي در سايه زحمت و كار به دست مي آيد. موضوع اشتغال و رفع معضل بيكاري چيزي نست كه فقط مربوط به بعد افراد جامعه باشد بلكه اين موضوع با همه بخشها و نهادها و زواياي گوناگون جامعه گره خورده است و با توجه به پيشرفتهاي صنعتي و توسعه تكنولوژي و گستردگي زندگي مادي بشر ، يافتن يا داشتن يك شغل شرافتمندانه جهت امرار معاش و گذران زندگي از توان و قدرت فردي ، افراد خارج  شده است و همه بخش هاي مختلف جامعه درعزت بخشي و منزلت دادن به فرد فرد جامعه نقش بسزايي را ايفاء‌ مي كنند.
هر كس كه در اين جامعه بخواهد محترم و مفيد باشد بايد كار كند و اين كار را بايد نهادهاي موظف و مسوول  جامعه براي او ايجاد كنند و زمينه را براي ورود افراد جامعه به متن كار فراهم كنند  و فرد هم بايد با شركت فعالانه در اجتماع و با تلاش و كوشش و بروز شخصيت واقعي خود ، خود را شكل دهد و براي رسيدن به موقعيت برتر همواره با بدست آوردن احترام و منزلت تلاش كند.
اشتغال امري است كه به افراد جامعه بلند طبعي ، آزادگي ، استقلال و سربلندي مي بخشد و در معارف بلند ديني علاوه بر اين كه از عنصر كار بعنوان يك امري براي گذران زندگي و تامين معيشت مادي ياد كرده شود بلكه به اثرات اخلاقي و روانط كار هم و نقش آن در ساختمان و ساختار شخصيت يك مسلمان نيز توجه خاص شده است.
 به اين روايت توجه كنيد كه امام صادق(علیه السلام) به يكي از شيعيان در خصوص اثرات روحي و رواني و سربلندي  كار و اشتغال چگونه توصيه مي فرمايد :معلي بن خنيس مي گويد : اني ابو عبدالله (علیه السلام)و قد تاخرت عن السوق فقال: اغذ الي عزك[19]  امام صادق (علیه السلام) دريافتند كه من دير به بازار مي روم فرمودند : اول روز به سوي سربلندي و عزت خود برو.
رابطه بين اشتغال و عزت نفس ( سربلندي )
مردي از امام صادق(علیه السلام)پرسيد كه من نمي توانم با دستم  به خوبي كار كنم و تجارت را نيز به درستي بلد نيستم و نيازمند و بيچاره ام چه كنم ؟
امام فرمودند: كار كن و بر سرت چيزي را بار كن  و به اين وسيله از مردم بني نيازي بجوي .[20] اين حديث گوياي اين است كه بيكاري و در نتيجه نياز به ديگران شرف و عزت آدمي را نابود مي سازد . چه گوياست اين سخن شاعر كه فرمود :
دست نياز پيش كسان چون كني دراز                   
پل بسته يي كه بگذري از آبروي خويش
آري بيكاري و عدم اشتغال  مورث نيازمندي و باعث چشم دوختن به دست ديگران است كه خواري و سرشكستگي را به همراه دارد . از امام موسي بن جعفر (علیه السلام) نقل شده است كه فرمودند : الياس مما في ايدي  الناس عزالمومن في دينه و مروته في نفسه و شرفه في دنياه و عظمته في اعين الناس و جلالته في عشته و مهاتبه عند عياله و هو اغمي الناس عند نفسه و عند جميع الناس . [21] فرمودند : از مردم قطع اميد  كردن و از  ثروتشان چشم پوشيدن و به درآمد كار خود قانع بودن براي مرد با ايمان مايه عزت ديني و روح  جوانمردي و شرف دنيوي است . چنين انساني در نظر مردم بزرگ و بين فاميل و خويشاوندان خود محترم و در  محيط خانواده اش داراي عظمت و هيبت و منزلت خواهد بود ، او در ضمير خود و در نظر ديگران بي نيازترين تمام مردم است.
 رابطه اشتغال (كار ) و آرامش روحي و رواني :
شايد برخي چنين پندارند كه داشتن شغل و درآمدي مناسب صرفاً براي تامين زندگي دنيا و رسيدن به ماديات و امور جزئي مادي است لكن از ديدگاه معارف بلند اسلامي و تعليمات پيشوايان ديني اسلام ، موضوع فراتر از اين امر است. زيرا  در روايات اسلامي تصريح شده است كه  آرامش  روحي و رواني با داشتن   شغل و كار به دست مي آيد و در واقع  شايد بتوان گفت كه كار و شغل بخشي از زندگي عبادي انسان است و انسان با عبادت و ذكر خدا آرامش مي گيرد . ياد  خدا فقط در نماز و روزه خلاصه نمي شود  بلكه انساني كه دائماً در كسب روزي حلال  و گذران زندگي خود تلاش مي كند در حال عبادت و ذكر خداست لذا بين كارو شغل  بخشي از زندگي عبادي انسان است كه دائماً در كسب روزي حلال و گذران زندگي خود تلاش مي كند در حال عبادت و ذكر خداست لذا بين كار و اشتغال و آرامش روحي ضرورت  بالقياس به تعبير فبلسفي وجود دارد.
رسول گرامي اسلام (صلی الله علیه و آله و سلم) فرمودند: ان النفس اذا اهرزت قوتها  استقرت  [22] روح آدمي زماني قرارو آرام دارد كه قوت خود را ذخيره كرده باشد. البته اين روايت هرگز دلالت بر احتكار و انباشت مواد غذايي يا ارزاق مردم نمي كند زيرا مسلم است كه ذخيره كرده باشد . البته اين روايت هرگز دلالت بر احتكار و انباشت مواد غذايي يا ارزاق مردم نمي كند زيرا مسلم است كه ذخيره به معناي احتكار  از امر حرام و قبيح است . اين روايت  به يك معنا شايد دلالت بر اين امر دارد كه وقتي انسان داراي شغل  و كار و مقامي است از آن طرق رزق و روزي او به مرور   زمان تامين خواهد شد و براي زندگي خود احساس پشتيبان  و تامين مي كند ، لذا بخشي از نگرانيهاي او برطرف شده و اضطراب بر او مستولي  نمي گردد.
چنانچه اين مطلب  را از اين روايت ديگري كه از امام رضا (علیه السلام) وارد شده است  مي بينيم كه امام فرمودند :
ان الانسان اذا ادخل طعام سنته خف ظهره و اشتراح [23] آدمي وقتي خوراك سال خود را ذخيره كند پشتش از بار زندگي سبك مي گردد و آسوده خاطر مي شود . در روايت ديگر داشتن شغل  و درآمد افي بعنوان موضوعي مهم ذكر شده است.
رسول گرامي اسلام (صلی الله علیه و آله و سلم) فرمودند : طوبي لمن اسلم و كان عيشه كفافاض و قواه شداداً [24] خوشبخت و زندگي پاكيزه كسي دارد كه آئين اسلام را پذيرفته باشد و به قدر معاش خود درآمد دارد و قواي بدنش نيرومند است.
امير مومنان علي (علیه السلام) فرمودند : من اقتصر علي بلغه الكفاف فقد انتظم الراحه [25] هر كس به درآمدي  كه به كفاف زندگيش رسا باشد اكتفا كند  از پريشان فكري رهيده و بدينوسيله آسايش خاطر خود را مرتب ساخته است.
امام موسي بن جعفر (علیه السلام) فرمودند: طوبي لمن آمن و كان عيشه كفافاً[26] انسان با آرامش و داراي زندگي پاكيزه كسي است كه ايمان آورده باشد و براي گذران زندگي خود درآمد كافي داشته باشد.
 بيكاري و عدم تعامل  روحي و رواني :
رسول گرامي اسلام(صلی الله علیه و آله و سلم) فرمودند : اذا قصر العبد في العمل ابتلاة الله تعالي  بالهم  [27] وقتي بنده اي در عمل كوتاهي كند خداوند او را به غم و ناراحتي روحي مبتلا مي سازد . گرچه اين روايت گوياي اين است كه انسان همه كارها را بايد با دقت و بررسي همه  جانبه انجام دهد ولي اگر بخواهيم از اصل تعميمي و سرايت موضوع استفاده كنيم مي توانيم بگوئيم كه كم كاري در امر اشتغال  و بيكاري زايي باعث نارسايي در بحشهاي فردي و اجتماعي جامعه شد و افراد جامعه دچار اختلال هايي در ابعاد مادي و معنوي خواهند شد چنانچه حضرت امير عليه السلام فرمودند : ان يكن الشغل مجهده فاتصال الفراغ مفسده [28] اگر تن داد ن به شغل مايه زحمت و تعب است ،  بيكاري دائم  نيز باعث نادرستي و فساد است. پيامبر گرامي اسلام (صلی الله علیه و آله و سلم)در خصوص مذمت بيكاري و تاثير در زندگي انسانها فرمود :
اخشي ما خشيت علي امتي كبر البطن  و مداومه النوم و اكسل و ضعف اليقين [29]
بر امت خويش ، بيشتر از شكم پرستي ، پرخوابي و بيكارگي و بي ايماني  بيمناكم.
 بيكاري و فقر :
 همان طور كه گفته شد شغل و اشتغل و داشتن درآمد كافي براي پيشبرد گذران زندگي و تامين مايحتاج ضروري ، انسانها را چاره جو و مستقل و سربلند و بي نياز به بار مي آورد ، لكن اگر جامعه دچار مرض و بيماري شد ، يكي از عوارض و آثار شوم آن فقر و نداري مردم خواهد شد يعني بين فقر و بيكاري رابطه تنگاتنگ وجود دارد چنانچه بين بيكاري و فساد و بي بند و باري و اعتياد ، بين بيكاري و سرقت ... رابطه تنگاتنگ وجود دارد . يكي از عوامل مهم فقر در جامعه ، وجود افراد بيكار و بي درآمد براي تامين زندگي است به نظر مي رسد توزيع بين بيكاري و فساد و بي بند و باري و اعتياد ، بين بيكاري و سرقت، رابطه تنگاتنگ وجود دارد . يكي از عوامل مهم فقردر جامعه ، وجود افراد بيكار و بي درآمد براي تامين زنگي است به نظر مي رسد توزيع ناعادلانه  ثروت جامعه و در اختيار داشتن منابع كمياب  جامعه توسط عده  قليلي ، حرص و ولع براي ثروت اندوزي ، درخواست كار زياد و مزد كم از افراد جامعه ، نوسانات اقتصادي  كه خود عاملي براي ارزشمند بودن دستمزدها و ميزان قيمت هاست ، وجود بيكاريهاي پنهان آشكار همه و همه عاملي براي بوجود آمدن پديده شوم و ناميمون فقر در جامعه هستند . مطالعات اجتماعي نشان مي دهد در كشورهايي كه توزيع ثروت به صورت عادلانه نباشد ، هر روز فقرا فقيتر و اغنياء ثروتمندتر مي شوند فاصله طبقاتي فزوني مي يابد و به علت عدم آموزشهاي اجتماعي و ضعف فرهنگي و فقدان احساس همبستگي ناشي از مادي گرايي و فردگرايي ، افراد قادر به هدايت  درست ستيز عليه اين بي عدالتي اجتماعي نيستند.
حضرت امير عليه السلام در ارتباط با ره آورد شوم تهيدستي و فقر مي فرمايند :
« از فرزندم ، من تهيدستي و فقر بر تو هراسناكم و از فقر  به خدا پناه ببر كه همانا فقر ، دين انسان را ناقص عقل را سرگردان و عامل دشمني است» [30]  و در نتيجه در امورات خود را محتاج ديگران مي بيند و اين امر يعني احتياج و نيازمندي دائم به ديگران مورد تنفر و بي علاقگي قرار مي گيرد كه در روايات ديني به آن اشاره شده است كه بي نياز مباش تا تو را دوست دارند . رسول گرامي اسلام (صلی الله علیه و آله و سلم) فرمودند :
اذهد في الدنيا يحبك الله و ازهد فيما في ايدي الناس يحبك  الناس [31] از دنيا چشم بپوش تا خدا تو را دوست دارد و از آنچه در دست مردم است چشم بپوش تا مردم تو را دوست دارند.
بيكاري، يكي از عوامل فقر در جامعه
حضرت امير عليه السلام فرمودند :
ان الاشياء مما ازدوجت، ازدواج الكسل و العجز فنتج منهما الفقر [32] به درستي كه اشياء بهمديگر مي رسند ، زماني كه بيكاري و ناتواني به همديگر متصل شوند نتيجه آن جز فقر چيزي نخواهد بود.
در روايت ديگري حضرت مي فرمايند: من دام كسله خاب امله [33]   كسي كه بيكاري او دائمي باشد  و ادامه داشته باشد نسبت به آرزوها و خواسته هاي  خود نااميد و آنچه نيازمند است به آن نمي رسد.
« اياك و الكسل و الضجر فانما مفتاح كل شر [34] از بيكاري و نااميدي (دلتنگي كردم – بي قراري كردن) بپرهيز يد زيادي اين دو كليد همه شرور و نابسامانيها هستند. كه يكي از نابسامانيهاي وجود فقر در زندگي انسان است و اگر انسان نبازمند و محتاج شد دست به هر كاري مي زند و اينجاست كه انحرافات اجتماعي و كجرويها شكل مي گيرد و انجام مي شود.
و اگر بخواهيم از اين روايت بر اساس اصل تعميم پذيري ، كجرويها و ناهنجاريها  و آسيب ها و انحرافات را برداشت  مي گنيم  كه كلمه مفتاح كل شر مصاديق  همه اينهاست  مي توانيم بيكاري را سرچشمه همه اين عوارض و آثار و تبعات بدانيم ، اگرچه اين مقولات يعني انحرافات و صدمات اجتماعي همانند طلاق در خانواده ، اعتياد و پناه بردن به مواد مخدر ، پناه بردن به باندهاي فساد و فحشاء ، همچنس بازي ، سرقت ودزدي ، ولگردي و خيابان گرديهاي شبانه، مزاحمت هاي خياباني ، پناه بردن به مواد الكلي ،  ناسازگاريهاي درون خانوادگي ، از بين بردن رفتارهاي عاطفي و ارتباطات معنوي   افراد با همديگر  و ...  همه و همه رابطه دوسويي با موضوع بيكاري دارند و بر همديگر اثر گذارند و بايد مهندسين و برنامه ريزان اجتماعي خصوصاض در جوامع ديني كه اساس  و پايه زندگي مردم بر اساس اعتقادات و باورهاي مذهبي و ديني شكل گرفته و داراي فرهنگي پايدار و ثايت هستند به اين امر مهم اشتغال و رفع معضل بيكاري توجه ويژه داشته و كار ضربتي انجام دهند و با بهره گيري از تجربيات كشورهاي پيشرفته و رعايت اصول فرهنگ  عمومي  جامعه با تلفيق تفكر و عمل براي برطرف كردن اين بيماري خطرناك و مرض نابود كننده ، برنامه ريزي و دقت نظر داشته باشند.
مديران، مسولان و دست اندركاران بايد توجه كنند كه اگر خواهان پايداري و استدامت فرهنگ ديني درجامعه هستند و معتقدند كه انسان بايد  با ارزشهاي الهي قرابت داشه باشد تا هم توسعه مادي پيدا كند و هم معنوي ،  بايد به اين نكته دقت كنند كه در روايات داريم « من لا معاش له لا معادله » يعني اگركسي زندگي مادي او تامين شد و نتوانست به امور مادي خود مسلط شود دنبال معاد و دين هم نخواهد رفت.
پی نوشت ها :
[19] - وسايل الشيعه ج 12 ص 3 حديث 2
[20] - كتاب وافي ج 3 چزء 10  ص 8
[21] - شفينه البحار ج 2 ص 327
[22] - فروع كافي جلد 6 ص 286
[23] - همان منبع
[24] - بحار الانوار جلد 15 ص 263
[25] - نهج البلاغه  كلمات  قصار 363
[26] - بحار الانوار همان منبع ص 236
[27] - نهج الفصاحه ص 44
[28] - ارشاد مفيد ص 141
[29] - نهج الفصاحه ص 19
[30] - نهج البلاغه  حكمت 319
[31] - نهج الفصاحه ص 52
[32] - ميزان الحكمه ج 8 ص 392
[33] - همان منبع ص 393
[34] - همان منبع پيشين
نویسنده : حميد پورعيسي
منبع : www.ershad-gil.ir


 نگاشته شده توسط رحمان نجفي در دوشنبه 31 خرداد 1389  ساعت 9:48 PM | نظرات 0 | لينک مطلب
يكي از نابساماني ها وجود فقر در زندگي انسان است و اگر انسان نبازمند و محتاج شد دست به هركاري مي زند و اينجاست كه انحرافات اجتماعي و كجرويها شكل مي گيرد و انجام مي شود.
 اگر  نظام آفرينش را با دقت بررسي كنيم در مي يابيم كه خدا جهان را بر اساس حركت  و كار قرار داده و سير تاملي موجودات را بر اين پايه استوار فرموده است . از ذره تا خورشيد ، هر يك از موجودات كوچك و بزرگ اگر از فعاليت و كار باز ايستند ،  به مقدار خويش  به گوشه يي از اين نظام بزرگ لطمه مي زنند و  در مسير تكاملي  خود نيز وقفه ايجاد مي كنند . انسان نيز جزئي از اين جهان است و در چنين صحنه ي پرتلاش نبايد بيكار بماند  زيرا دور از خرد و انصاف  است كه  موجودي از فعليت ها و حركتهاي ديگر موجودات بهره بگيرد و خود بهره ندهد و سربار ديگران باشد و نيز مي دانيم كه دستيابي به پيشرفتهاي معنوي و مادي با حركت و كار و كوشش امكان پذير است و آنكه تن به كار نمي دهد و از رنج كار  مي پرهيزد خود را از رسيدن به كمال باز مي دارد ديانت پاك اسلام كه قوانينش بر زير بناي محكم و ريشه دار  فطرت بنا شده و مقرراتش خواسته ها و كشش هاي فطري و نهادي انسان را در بر دارد ، به كار ارج مي دهد و بر خلاف برخي اديان پيروان خود را به كار و فعاليت وا مي دارد و گوشه گيري و رهبانيت را ناروا مي شمارد.
در اخبار پيشوايان و ائمه معصومين عليه السلام آمده است كه از بيكاري و كسالت پرهيز كنيد و سستي را از دامن زندگي پر از حركت و جنب و جوش دور نمائيد.
امام علي (علیه السلام) فرمودند : آفه النجح الكسل [1] آفت و نابود كننده كاميابي و پيروزي ( رسيدن به چيزي ) سستي و بيكاري است. امام باقر(علیه السلام) فرمودند :  الكسل يضر بالدين و الدنيا [2]  كسالت و بيكاري و سستي ضرر رساننده به دين و دنيا است . در روايان ديتي و معارف بلند اسلامي نه تنها كار و كوشش و تلاش براي تامين زندگي دنيا سفارش شده است بلكه پيوندي محكم و وثيق با زندگي آخرت برقرار شده است و انگيزه انسان را براي انجام كار و پرهيز از بيكاري و رسيدن به سعادت اخروي چندين برابر كرده است و ضريب فعاليتهاي  فرد را در زندگي هم اطمينان بخش نموده و هم چرخش  حركت او را سراعت بخشيده است.  اميرمومنان علي (علیه السلام) فرمودند: الكسل يفسد الاخره [3] بيكاري و سستي و تنبلي آخرت انسان را فساد مي كند . امام صادق (علیه السلام) فرمودند: ان كان الثواب من الله ، فاكس لماذا ؟ [4] اگر چشم اميد به ثواب و اجرت از خداوند داري  و اين كار را به عهده خداوند مي داني پس چرا سستي و تنبلي و بيكاري را پيشه خود ساخته اي؟
در اين حالت كار در  برگيرنده كليه شكوهاي كار انساني ، در هر سطح از مهارت و مزد بوده و شامل كارفرمايان و كارگران به صورت همرديف و يكسان است. [5]  به هرحال، مراد از  كار  در اين تحقيق  شامل هر نوع كا رفكري و جسمي كه داراي بازدهي و نتيجه اي   براي بهره دهي و بهبود بخشي زندگي و حيات  مادي و معنوي   افراد جامعه باشد را شامل مي شود . دانشمندي كه با دانش و تحقيق رهبري و راهنمايي اجتماعي را به عهده دارد. پزشكي كه بيماران را مداوا مي كند.  مهندسي  كه نقشه ي ساحختماني را مي ريزد ، گوينده و سخنراني كه براي ارشاد مردم سخن مي گويد ، نويسنده يي كه با نوشتن خدمت مي كند و دانشجويي كه در راه تحصيل رنج مي برد ، همه كار ‌مي كنند . با اين تفاوت كه ارزش كارها و بازدهي آنها از نظر زمان و مكان يكسان نيست . قرآن كريم براي بهره برداري از زمين و نقشهاي الهي توصيه به تلاش و فعاليت براي زندگي و حيات مادي و  معنوي مي فرمايد :  و لقد مكنا كم في الارض و جلعناكم فيها معايش قليلا ما تشكرون [6]
 «و به تحقيق شما را در زمين قدرت عمل داديم و براي شما  در آن ، وسايل معيشت نهاديم اما چه كم سپاسگزاري مي كنيد.»
و در جاي ديگر مي فرمايد :
والارض مددنها و القينا فيها رواسي و انبتنا فيها من كل شي موزون õ و جلعنا كم فيها معايش و من لستم له برازقين [7]
و زمين  را گستردانيديم و در آن كوههاي  استوار افكنديم و از هر چيز سنجيده اي رد آن روياندييم و براي شما و هر كس كه شما روزي  دهنده او نيستند ، در آن وسايل زندگي قرار داديم و از قرآن صالح پيامبر (علیه السلام) خطاب به قوم ثمود  نقل مي كند و مي فرمايد :
... هو انشاكم من الارض و استعمر كم فيها فاستغفروه ...[8]
 اوست (خدا )  كه شما را  در زمين پديد آورد و از شما خواست كه زمين را آباد كنيد.
البته بايد توجه داشت كه خداوند كريم، تمام مقدمات آباد كردن زمين و ايجاد اشتغال  را كه از حيطه اختيارات انسانها خارج بوده فراهم آورده است و اين نشان مي دهد كه همانطوري كه تكويناً چنين مقدمات و وسايل را براي فعاليت و كوشش انسان جهت معاش و حيات مادي و معنوي و تامين زندگي انسانها فراهم آورده و در اختيار بشر قرار داده است تا انسانها بتوانند در سايه بهره بردن اين اسباب و علل به تكامل  برسند و به اهداف خود نزديك شوند ، وظيفه انسانها هم است كه با تلاش و كوشش فكري و جسمي مقدمات و اسباب تشريعي اين عمل را در حيطه و اختيار آنها گذاشته شده براي  خود  و ديگران جهت بهره دهي و بهره برداري آماده سازند و بستر را براي رسيدن جامعه به يك حيات معقول مادي  و معنوي آماده كنند  تا همگان بتوانند  از نعم الهي و داشتن يك زندگي معقول برخوردار شود.
در خصوص آماده سازي بستر براي معاش و زندگي انسانها مي فرمايد :  
و ارسلنا الرياح لواقع فانزلنا من السماء مآء فاسقينا كموه ُو ما انتم له بخازنين [9]
و بادها باردار كننده فرستاديم و از آسمان، آبي نازل كرديم، پس شما را بدان سيراب نموديم و شما خزانه دار آن نيستند و درجاي ديگر قرآن مي فرمايد:
هوالذي جعل لكم الارض ذلولاً فامشوا في مناكبها و كلوا من رزقه و اليه النشور[10]
 او خدايي است كه زمين را براي شما قرار داد پس در راههاي  آن حركت كنيد و از روزي آن بخوريد و بازگشت  شما در قيامت  بسوي اوست .
 همه اين آيات  الهي انسانها را تشويق به فعاليت ، كار ، تلاش و ايجاد اشتغال  و از بين بردن معضل بيكاري مي كند ، اين آيات الهي انسانها را تشويق  به فعاليت ، كار ، تلاش و ايجاد اشتغال و از بين بردن  معشل بيكاري مي كند  ، اين آيات  الهي حركت بخش ، نيرودهنده هستند و جامعه ديني با داشتن چنين  دستورات و توصيه هاي والا ، بايد خود را از معضل  بيكاري برهاند و تمام نيرو و امكانات خود را براي ايجاذ اشتغال و زمينه هاي زندگي سالم را براي افراد خود فراهم كند.
حضرت امير عليه السلام در ذيل آيه 61  سوره هود (  كه گذشت ) مي فرمايند:
خدا ايشان ( قوم ثمود ) را به آباد كردن زمين فرمان داد تا حبوبات ، ميوه ها و نظاير آن را كه براي زندگي آفريدگان قرار داده وسيله ي معيشت آنان باشد.
و اين نكته قابل دقت است كه در همين   سوره  (هود / 61 ) قرآن نمي گويد خداوند زمين  را آباد كرد و در اختيار شما گذاشت ، بلكه  مي گويد عمران و آبادي زمين را به شما تفويض كرد و در اختيار شما قرار داد و وسايل از هر نظر براي شما آماده شده است . شما بايد با كار و كوشش زمين را آباد سازيد و منابع آن را  به دست آوريد  و بدون كار و كوشش سهمي نداريد . در ضمن اين حقيقت نيز از آن استفاده مي شود كه براي عمران و آبادي بايد به يك ملت  مجال داد و كارهاي آنها را بدست آنان سپرد و وسائل و ابزار لازم را در اختيارشان گذارد. [11] تا ابتكار و قدرت خود را به كار بندند به توسعه و تكنولوژي  و صنعت گوناگون  دست يابند كه داشتن آنها لازمه زندگي اين دنيا مي باشد . مهمترين مساله ي كه در اين بين بايد درنظر داشت ، شناخت انسان است همه تلاشها و كوششها براي ارزش گذاري و اهميت دادن به انسان است ،  بحث اشتغال و كار خود موضوعيتي ندارد بلكه براي انسان است و ارزش دادن به انسان است . اگر گروهي بخواهند در اين خصوص تعلل بورزند و سستي در دين او را روا بدارند در حقيقت به منزلت و شخصيت انساني  انسان لطمه وارد خواهند كرد . چنانچه در متن اقتصادي جامعه شاهد بروز ناهنجاريها و رفتارهاي غير   انساني ، افراد بيكار و محتاج و نيازمند هستيم. بسياري از  انحرافات اجتماعي و آسيب ها و صدمات  اجتماعي ، اقتصادي ، فرهنگي ناشي از اين پديده ناميمون و  ناموزون  در جامعه است.
شناخت انسان اولين گام براي رفع معضل بيكاري :
اگر توجه به شناخت انسان نشود ، تمامي ارزشها ي اجتماعي و الهي كه مربوط به فرهنگ جامعه است دجار اختلال و نارسايي خواهند شد. قرآن كريم به دقت ما را متوجه اين مي كند و مهمترين مساله در  تعليم و تربيت كتاب و حكمت  ، شناخت انسان معرفي مي كند . چرا كه اين انسان است كه بايد به مبدا معتقد باشد به معاد معتقد باشد و به وحي معتقد باشد ، متخلق به اخلاق الهي و اجتماعي باشد ، اوست كه بايد عمل كند ، در سوره هود / 10 كه فرمود:
« و لقد مكناهم في الارض و جلعناكم فيها معايش قليلاً ما تشكرون »  تمكين هم براي انسان است و هم براي جان انسان . در  تمكين  ، آفرينش مكان لازم است اولاً خلقت متمكمن لازم است ثانياض استقرار متمكن در مكان لازم است ثالثاً تامين نيازهاي متمكم  لازم است رابعاً  اين امور چهارگانه مربوط به تن آدمي است.
فرمودند : ما زمين را خلق كرديم ، شما را آفريديم ، يعني بدنتان  را از خاك و امثال  خاك آفريديم ، شما را در زمين مستقر كرديم ، معايش بدني شما را هم داديم . يعني اين امور چهارگانه  : مكان ، متمكن ، معيشت و استقرار متمكن در مكان است و معيشت چنين متمكني مربوط به تن شماست . در قبال مكان ، مكانت است  ، منزلت است ، رتبت ست . مكانت آفريد ، روحي كه داراي مكانت است آفريد، اين روح را به آن مكانهاي رفيعه رساند ، معايش روحاني را كه باعث ثبات و بقاء و دوام چنين متمكني است خلق كرد و اينها را بعنوان نعمت عظيم و بزرگ براي انسان بازگو كرد.[12]  هم مكان و هم مكانت را بيان كرد  تا ابعاد وجودي انسان با همديگر مورد توجه قرار گيرد و اگر يكي آسيب ديد ديگري هم صدمه خواهد ديد يعني اگر معيشت انسان مورد غفلت قرار گرفت و افراد جامعه از نظر اقتصادي و زندگي مادي در مضيقه مالي و اقتصادي قرار گرفتند مكانت و منزلت انساني آنها هم مورد خدشه و آسيب قرار خواهد گرفت و رشد معنوي  و روحاني آنها  به سكون گرائيده خواهد شد . و شاهد رشد معنوي و مادي جامعه نخواهيم بود  و نتيجه اي  جز پسگرايي  و پسرفت جامعه نخواهد داشت .
داشتن كار و پرداختن  به اشتغال بخشي  از زندگي عبادي انسان است :
قرآن كريم در برخي از آيات خود تنبلي و سستي را ضد ارزش معرفي مي كند و اگر كساني صرفاً بخواهند منطقي را پيشه كنند كه عبادت منحصر در نماز و روزه باشد و بدون توجه به بعد مادي  حيات ، خود را بنده خدا معرفي مي كند ، قرآن چنين منطقي را مردود و مطرود مي داند و مي فرمايد:
فاذا  قضيت الصلاه  فانتشروا في الارض و ابتغوا من فضل الله  و ذكروالله  كثيراً  [13] چون نماز گزارده شد در روز زمين پراكنده گرديد  و فضل خدا را جويا شويد و خدا را بسيار ياد كنيد.  جمله وابتغو ا من فضل الله يا تعبيرات مشابه آن در قرآن كريم به معني طلب روزي و كسب و تجارت آمده است و اين اهميت موضوع را مي رساند كه خداوند بعد از  عبادت معنوي انسانها را به عبادت مادي و كسب روزي حلال و پرداختن به كار و تلاش دعوت مي كند و جامعه را از رخوت و سستي و بيكاري و پرداختن به امور غير ضروري يا تفريجات غير ضروري پرهيز مي دهد و دعوت به سازندگي ، پيشرفت و توسعه مي كند زيرا اگر ملتي دائماً در تلاش و فعاليت هاي فكري و جسمي باشند ممكن نيست كه پيشرفت نداشته باشند . چنانچه حضرت امير عليه السلام فرمودند : ان الله يحب المحرف امين [14] خدا انسان شاغل  و داراي حرفه امين و رستگار را دوست  مي دارد و در روايت ديگري امام صادق (علیه السلام) از رسول گرامي اسلام « ص » نقل مي فرمايد كه :
العباده سبعون جزء افضلها جزء  طلب حلال  [15] عبادت هفتاد جزء دارد كه بالاترين و با فضيلت ترين آنها دنبال رزق و روزي  حلال بودن است . در روايت آمده است كه شخصي  به امام صادق عليه السلام عرض كرد : مرد مي گويد : من در خانه مي نشينم ، نماز مي خوانم ، روزه مي گيرم و پروردگار را عبادت مي كنم و اما روزي من مي رسد » امام فرمود: او يكي از سه دسته است كه دعا و خواسته هاي او مستجاب نمي شود. [16]  و همچنين فرمودند : اگر كسي به خانه برود و در را بر خود ببندد ، آيا از آسمان چيزي براي او فرود مي آيد. [17] امام هفتم عليه السلام فرمودند : من طلب هذا الرزق من حله  ليعود به علي نفسه و عياله كان كالمجاهد في سبيل الله [18] كسي كه براي اداره ي خود و خانواده اش از راه حلال حوياي روزي باشد همچون مجاهد در راه خداست.
در روايت ديگر وارد شده است  كه از امام صادق عليه السلام در مورد كشاورزان سوال شد آن حضرت فرمودند:
هم الزارعون كنوز الله في ارضه و ما في الاعمال شي ء احب الي الله من الزراعه و ما بعث  الله نبياً  الا زراعاً الا ادريس فانه خياطا؛ ً آنان (كشاورزن ) گنجينه هاي خدا در زمينند ، در كارها چيزي محبوبتر از كشاورزي نزد خدا نيست ، و خدا همه انبياء را در حالي كه  كشاورز و زارع بودند مبعوث فرمود مگر ادريس پيامبر (علیه السلام) كه شغل او خياطي بود.
پی نوشت ها :
[1] - ميزان الحكمه ج 8 ص 392
[2] - همان منبع
[3] - همان منبع ص 393
[4] - همان منبع ص 393
[5] -  همان منبع ص 673
[6] -  سوره اعراف  آيه 10
[7] -  سوره حجر آيه 19 – 20
[8] - سوره هود آيه 61
[9] - سوره حجر آيه 22
[10] - سوره حجر آيه 22
[11] - سوره الملك آيه 15
[12] - تفسير سوره اعراف ، حضرت آيت ا.... جوادي آملي
[13] - سوره جمعه آيه 10
[14]  وسايل الشيعه ج 12 ص 13 حديث 14
[15] - همان منبع حديث 15
[16] - همان منبع ص 14 حديث 2
[17]  همان منبع ص 11 ج 4
[18] - همان منبع ص 25 ج 3
نویسنده : حميد پورعيسي


 نگاشته شده توسط رحمان نجفي در دوشنبه 31 خرداد 1389  ساعت 9:47 PM | نظرات 0 | لينک مطلب
يكي از سنت‌هاي نيكو و پسنديده‌اي كه در چند سال اخير هم زمان با آغاز سال جديد در كشور به جريان مي‌يابد ، نامگذاري سال جديد با عنوان و موضوعي خاص مي باشد. به گونه‌اي كه اين عنوان و موضوع از يك سو نشان دهنده دغدغه هاي مسئولان نظام در سال جديد نسبت به موضوع تعيين شده و از سوي ديگر ترسيم كننده و نقشه راه حركت‌هاي اجرايي و نيز استراتژي و راهبردهاي كلان در دستيابي به اهداف عاليه هدف‌گذاري شده مي باشد.
در اين راستا، امسال هم‌چون سنوات گذشته و در ادامه سريان اين سنت حسنه، از سوي رهبرمعظم انقلاب اسلامي سال كار مضاعف و همت مضاعف تعيين شده است. اگر نگاهي دقيق و موشكافانه در چرايي انتخاب اين عنوان از سوي معظم له داشته باشيم در خواهيم يافت كه چنين راهبردي با توجه به وضعيت و شرايط موجود (به خصوص بعد از انتخابات رياست جمهوري سال گذشته) بسيار پر معنا، لازم و ضروري به نظر مي‌رسد و حاكي از تدقيق و ظرافت نظر به همراه بودن با دلايلي كاملاً منطقي در انتخاب اين عنوان براي سال جديد بوده است.
با اين مقدمه، در اين مقال بر آنيم تا 22 راهكار و شيوه‌هاي عملياتي و اجرايي كردن اين عنوان را در حد توان و وسع فكري با هدف توسيع و بسط اين نگاه در تمامي حوزه‌ها به خصوص حوزه فرهنگي و تبيين دقيق‌تر و علمي‌تر موضوع، پيشنهاد نموده و گامي هرچند كوچك را در اين مسير تعيين شده در سال جاري برداريم:

 

1- احياي فرهنگ غني كار و تلاش و همت

بهره گيري هوشمندانه از ظرافت‌ها و ارزش‌هاي فرهنگ عمومي جامعه كه ريشه‌اي عميق و دراز در فرهنگ مردم دارد، استفاده از اين موقعيت طلايي مي تواند روزنه و دريچه‌اي به سوي جامعه‌اي پويا و پيشرفته را در پيش روي ما قرار دهد. اگر نگاهي به فرهنگ عمومي جامعه ما از دير باز داشته باشيم.
كار، تلاش و همت، هم‌واره درميان ايرانيان از ايران باستان گرفته تا به حال از جايگاه ويژه و والايي برخوردار بوده است. وجود تمدن بزرگ ايران با سبقه‌اي طولاني و با غناي بسيار بالاي فرهنگي، تاريخي و علمي حكايت از كار و تلاش اجداد و گذشتگان پر افتخار اين مرزو بوم دارد. قائل شدن جايگاه ويژه براي اين امر مهم حيات بشري موجب شده‌است تا فرهنگ كار و همت بلند مردان و زنان ايران زمين، خميرمايه بسياري از عناصر ادبي همچون شعر، ضرب المثل و حكايت و... بزرگان علم و ادب و حكمت ميهن عزيز ما از دوران گذشته تا به حال گردد و بسياري از گفتارهاي ادبي به كار رفته نشان و نماد شأن و جايگاه ويژه كار و همت بوده است:
الف- در ارتباط با همت
همت بلند دار كه مردان روزگار
از همت بلند به جايي رسيده اند
مرغ را پر مي‌برد تا آشيان
پر مردم همت است اين را بدان (مولانا)
مرد همت نه مرد تهمت باش
چو پيمبر نه‌اي زامت باش (ناصر خسرو)
هر كه همت او از دنيا قاصر باشد
حسرت او به وقت مفارقت اندك بود(كليله ودمنه)
هر كه راه يك ذره همت داد دست
كرد او خورشيد را ز آن ذره پست (عطار)
قدر همت باشد آن جهد دعا
ليس الانسان الا ما سعي (مولوي)
چو همت است چه حاجت به گرز مغفر كوب
چو دولت است چه حاجت به تير جوشن‌خاي؟(سعدي)
همت عالي زفلك بگذرد
مرد به همت ز ملك بگذرد(خواجوي كرماني)
ب- در خصوص كار
برو كار مي‌كن مگو چيست كار
كه سرمايه جاوداني است كار
نابرده رنج گنچ ميسر نمي‌شود
مزد آن گرفت جان برادر كه كار كرد
علم با كار سودمند بود
علم بي كار پاي بند بود (سنايي)
كار امروز تو چو ساخته نيست
كار فردا چگونه خواهي ساخت (اديب صابر)
گفت پر كرد پادشاه اين كار
كار پر كرده كي بود دشوار (نظامي گنجوي)
كار در مملكت حسن فروشان به زر است (كاتبي)
حكم خدا چو شوي كار بند
فتح بيابي نشود كار بند (محمد پاشاه)
نشان داري كه گل از خار خيزد
بكن كاري كه كار از كار خيزد (ناصر خسرو)
كار امروز را به فردا افكندن از كاهلي تن است (تاريخ بيهقي)
كار جوهر مرد را زياد ميكند
كار جهان بگذرد فسانه بماند (رفيع الدين لذباني)
بحث احياي فرهنگ كار به عنوان راه‌كار جدي با هدف به روز رساني و نهادينه سازي توأم با و نيز ترويج و بسط آموزه‌‌هاي ناب فرهنگي و كهن اين مرزو بوم در حال حاضر به معناي ناديده انگاشتن و خلاء حضور اين فرهنگ در بين جامعه فعلي نمي باشدبلكه تنها هدف از طرح بحث غنابخشي و استحكام و پرمغز نمودن مطالب و محتواهاي نوين و نو ارائه شده به جامعه براي پذيرش و مقبوليت بيشتر در بين تمام لايه‌ها و سطوح فعلي جامعه ما مي باشد. پر واضح است كه در ارائه بحث و تهيه مطالب هر چه از سبقه ديرينه و پيشينه دانش و اطلاعات گذشتگان و ادوار گذشته بهره گيري شود زمينه غناي فكري و قوام و بسط بيش از پيش آن فراهم‌تر و مقبوليت عام آن افزونتر خواهد شد.
2- هم‌آهنگي‌سازي تمامي حوزه‌هاي دخيل در امر عملياتي نمودن كار و همت مضاعف
موضوع وحدت رويه در بين آحاد جامعه از اهميت زيادي برخوردار بوده و عدم توجه جدي به آن مي‌تواند آسيب‌هاي جدي براي جامعه وارد سازد. هم‌آهنگي موجب تسريع، سرعت بخشي و مضاعف شدن حركت و تلاش در مسير توسعه كشور شده و به همين دليل ايجاد وحدت رويه در حوزه‌هاي ذيل الذكر مي تواند بسيار مؤثر و كارساز باشد:
الف- هماهنگي در حوزه سخت افزاري
همچون پشتيباني مناسب در منابع مالي، تجهيزاتي و لجستيك كه اين امر تسريع در اجراي اين جريان در سال جديد را به همراه خواهد داشت همچنين دقت نظر بيش‌تر و تأمل عميق‌تر در تخصيص اعتبار و منابع مالي، برنامه ريزي اصولي در تهيه اقلام و تجهيزاتي كه زمينه ساز و تقويت كننده ابزار و لوازم انجام كار مضاعف و همت مضاعف مي‌باشند.
ب- نرم افزاري
(برنامه‌ريزي و برنامه سازي و فعاليت‌هاي تبليغي، بهره‌گيري از رسانه‌هاي ارتباط جمعي، ابزار چند رسانه‌اي و كليه حوزه‌هاي نرم افزاري كه امكان فعاليت و كار در آن امكان پذير مي باشد.
ج- منابع انساني (كارآمد سازي نيروهاي دخيل در اين امر)
بهره‌مندي از محققان، كارشناسان و اقشار و افراد تأثير گذار جامعه در بهتر و علمي تر
اجرايي نمودن برنامه‌هاي تدارك شده در سال جاري.
3- زمينه‌‌سازي براي ايجاد وحدت و همدلي بين تمام نيروهاي وفادار به انقلاب اسلامي حول محور رهبرمعظم انقلاب
اين امر در جلو گيري از بخشي‌نگري در برنامه‌ريزي و اجرايي نمودن موضوع بسيار حائز اهميت مي باشد. بحث فراهم سازي زمينه‌هاي ايجاد بستر فراگير براي انجام كار و همت مضاعف لازمه مشاركت فعالانه تمام لايه‌ها و سطوح مختلف جامعه از هر عقيده، نظر و نگرشي مي‌باشد و ضرورت دارد تمام آحاد جامعه را در بر اين موضوع درگير شده و مضافاً اينكه انجام بعضي از امور نياز به ايجاد وحدت رويه بين تمام افراد جامعه دارد اين مهم نيازمند همدلي و هماهنگي فكري و ذهني بين تمامي افراد آن دارد. پس بسيار شايسته خواهد بود كه در سال جديد وحدت و اخوت بين تمام نيروهاي وفاداربه انقلاب و نظام حول محور رهبري ايجاد شود كه اين امر لازمه اجراي مناسب و شايسته عنوان كار وهمت مضاعف در جامعه اسلامي ما خواهد بود.
4- برنامه ريزي جهت ايجاد انگيزه براي عموم جامعه
اتخاذ سازو كاري مناسب جهت ايجاد انگيزه براي عموم جامعه به ويژه براي كارمندان و كاركنان و اساتيد روحانيون دانشجويان طلاب، دانش‌آموزان و تمام فعالان و تلاشگران محققان و پژوهشگران عرصه فرهنگ، علم، دانش در تمامي بخش‌هاي اقتصادي، سياسي، اجتماعي و فرهنگي در دو بُعد مشروحه ذيل مي تواند ثمر بخش باشد:
الف- انگيزه معنوي
با توجه به اينكه جامعه ما يك جامعه دين مدار و مذهبي است. بهره گيري از آيات و روايات و نيز آموزه‌هاي ديني كه براي كار و همت جايگاه ويژه‌اي قايل بوده و براي آن پاداش و اجر اخروي در نظر مي‌گيرد. بيان اين مهم به شيوه‌اي بليغ و رسا به وي‍ژه از سوي اقشار معنوي تأثير گذار جامعه ميتواند در ايحاد انگيزه براي افراد جامعه بسيار مؤثر باشد.
ب- انگيزه مادي
پاداش معنوي بحثي است اخروي و در اين دنيا ملموس و قابل مشهود نيست در كنار فراهم سازي بستر ارايه انگيزه معنوي توجه جدي به پرداختن پاداش مادي براي كساني‌كه به نحوي با اين موضوع درگير خواهند بود. موجب مضاعف شدن زمينه‌ترغيب و تشويق براي كار و تلاش بيشتر خواهد شد و با جديت بيشتر با موضوع برخورد خواهند نمود.
5- اطلاع رساني و ارائه گزارش عملكرد از روند اجرايي و مجموعه كارها و برنامه‌هاي انجام شده در ارتباط با عناوين نامگذاري شده سالهاي قبل
اين كار موجب خواهد شد تا از نگاه شعارگونه صرف نسبت به آن خودداري گردد و فعاليت‌هاي مثبت و مناسب صورت گرفته در اين خصوص در سنوات قبل، زمينه‌هاي داشتن نگاه صوري و شعاري را در سال جديد از بين ببرد.

6- ايجاد سامانه برنامه‌ريزي‌، هم‌‌آهنگي، هدايت، كنترل و نظارت

با هدف دسترسي آسانتر و سهل الوصول نمودن مسيرهاي اهداف تعيين شده و هدف‌گذاري شده، ايجاد اين سامانه موجب خواهد شد تا از رهاشدگي موضوع خودداري شده و روند اجرايي كار به صورت منسجم، هماهنگ، كاناليزه شده و كارآمد پي‌گيري شود.
7- شناسايي موانع و راه‌بندهاي احتمالي
اجراي هر برنامه و فعاليتي معمولا با يك سري مشكلات و موانعي خواسته و يا ناخواسته مواجه مي‌باشد. شناسايي دقيق و كارشناسي شده اين مشكلات احتمالي و چاره انديشي جدي براي آن توأم با ارايه راهكار و برخورد عقلاني و خردگرايي ضمن رفع موانع، موجب تسريع و سرعت بخشيدن به حركت تعيين شده در مسير توسعه نيز خواهد شد.

8- برنامه ريزي اصولي بر اساس نوع اقدام وعمليات ‌هاي تدارك شده (كوتاه مدت، ميان مدت، بلند مدت)

برنامه ريزي داراي دو ركن اساسي مي‌باشد: الف – تعيين هدف ب- پيش بيني. هدف و راهبرد در سال جاري با پيام نوروزي رهبرفرزانه انقلاب اسلامي(مدظله العالي) به روشني مشخص شده. اقدام بعدي انجام پيش بيني هاي لازم براي اجراي دقيق و شايسته موضوع مي باشد براي اجراي مناسب و بهره گيري بهينه نيازمند برنامه‌ريزي مدون، اصولي و كارامد به صورت كوتاه مدت، ميان مدت و بلند مدت خواهيم بود.
9- بسط ارزش‌ها و هنجارهاي اجتماعي و آموزه‌هاي معنوي در بين تمام سطوح و طبقات اجتماعي جامعه
جامعه ما ارزش‌مدار و هنجارهاي حاكم بر آن داراي نكات مثبت فراوان مي‌باشد. كار و همت از موضوعات ارزشي از دير باز تا كنون بوده است. يكي از راه‌هاي عملياتي نمودن پيام نوزي تكيه و بهره گيري از اين ظرفيت بالا در سطح جامعه مي باشد كه اگر به درستي و نحو مطلوب از آن استفاده گردد شاهد بالارفتن ميزان كارايي و كارآمد سازي در اجراي صحيح موضوع تعيين شده در سال جاري حواهيم بود.
10- بهره‌گيري از آموزش‌هاي عمومي از طريق رسانه‌هاي ارتباط جمعي
به كارگيري هدفمند از رسانه‌هاي ديداري و شييداري و ارتباط جمعي به خصوص صدا و سيما، در كنارآموزش‌هاي تخصصي مديران و متوليان ذيربط. از اهميت زيادي برخوردار مي‌باشد. همانگونه كه حضرت امام خميني(ره) فرمودند. صدا و سيما به مثابه دانشگاه عمومي است. پس بايسته است در سال جاري شاهد ضبط و پخش برنامه‌هايي هدفمند و تأثير گذار جهت گسترش اين مهم در بين تمام سطوح جامعه كه از اين دانشگاه عمومي بهره‌مند هستند باشيم.
11- پايش مستمر، ارزشيابي و ارزش‌گذاري بر مجموعه فعاليت‌ها و تلاش‌هاي انجام شده
بازكاوي و پايش مستمر و در صورت نياز، اصلاح و بازنگري فعاليت‌هاي تدارك ديده شده در طول سال ضمن نظارت پايدار بر فعاليت‌هاي تدارك شده موجب ارتقاء سطح كارايي و افزايش توان مضاعف و جلوگيري از هدر رفت زحمات كشيده شده در اين خصوص خواهد شد. در اين ارتباط مي توان از افرادي كه به نحوي از انحاء در برنامه ريزي، طراحي وعملياتي نمودن اين عنوان تلاش و كوششي مضاعف نموده اند. قدرداني به عمل آيد. (اگر در آغاز سال جاري چنين مراسم قدرداني براي افراد شاخص و فعال سال گذشته صورت پذيرد در ترغيب و تشويق افراد در جديت بخشي به اين مهم در سال جديد بسيار مثمر ثمر و پر فايده خواهد بود.)
12- تشكيل اتاق فكر، جلسات مشورتي براي تصميم‌سازي و تصميم‌گيري با هدف بهبود بخشي به روند اجرايي موضوع
بهره‌گيري خردمندانه و عقلايي از نظرات حاحب‌نظران و كارشناسان موجب كارايي بيش‌تر برنامه‌ها و فعاليت‌هاي تدارك ديده شده در اين خصوص در سال جديد را فراهم خواهد ساخت.

13- تلاش جدي در ريل‌گذاري و تعيين دقيق مسيرهاي دستيابي به نقاط هدف‌گذاري شده اتخاذ سازوكاري هدفمند در تدوين لوايح، طرح‌ها، قوانين و آيين نامه‌هاي لازم در جهت تعيين چارچوب و حدود ثغور و ضوابط قانوني مراحل برنامه ريزي، طراحي و اجرايي موضوع از لوازم ريل‌گذاري و تعيين دقيق مسير برنامه ريزي شده مي‌بلاشد. يكي از اشكالات و نواقصي كه معمولا در اجرايي نمودن بعضي نظرات و دستورات در بين جامعه به ويژه در بين دستگاه‌هاي اجرايي كشور بوجود مي‌آيد، خلاء و فقدان راهكار قانوني وآيين نامه‌هاي اداري مي باشد كه اين امر كندي كم تحركي را در مراحل اجرايي در پي دارد. به همين دليل چاره انديشي در اين خصوص متضمن پويايي و تحرك فعالانه دستگاهها و اشخاص حقيقي و حقوقي در اين خصوص خواهد شد.

14- بهره‌گيري از آيات و روايات و سخنان بزرگان و انديشمندان و...

استفاده ازآيات الهي قرآن كريم (... فاذا فرغت فانصب... قرآن كريم سوره الشرح، آيه 7. ترجمه: پس هنگامي كه از كار مهمي فارغ مي‌شوي به مهم ديگري پرداز...) و احاديث قدسي، روايات و احاديث نبوي (پيامبر گرامي اسلام(ص): الكادّ لعياله كالمجاهد في سبيل الله. ترجمه: كار و تلاش براي خانواده مانند كسي است كه در راه خدا جهاد مي كند.) و ائمه اطهارسخنان بزرگان و فرزانگان براي نهادينه سازي بحث كار و همت در بين بسيار مؤثر خواهد بود. اگر رجوعي مدبرانه و با تامل در آموزه‌هاي ديني و نيز اشعار، منظومات و حكايات و امثال و.. بزرگان داشته باشيم در خواهيم يافت كه مطالب و اطلاعات ذي‌قيمت بسياري در ارتباط با كار و تلاش و همت وارد شده است. بهره گيري از آنها مي تواند ما را در جامعه‌اي كه دين‌مدار و حق‌محور بوده و از ميزان پذيرش والايي اين‌گونه آموزه ها در ميان مردم برخوردار است به درستي به سوي دستيابي اهداف تعيين شده رهنمون خواهد ساخت و از طرفي ديگر اين آموزه‌ها به فرهنگ سازي موضوعات فوق كمك شايان توجهي خواهد نمود.
15- اولويت بندي براي طرح‌ها، برنامه‌‌ها و پروژه‌هاي اجرايي
براي طرح‌ها و پروژه‌هايي كه امكان و ظرفيت لازم براي افزايش و رشد توليدات و فعاليت را بدون افزايش بودجه در سال جاري دارند بايسته است تعيين اولويت شوند. با توجه به اينكه بودجه سالانه قبل از عنوان گذاري اين سال بسته شده است امكان تغيير و يا افزايش بودجه مضاعف براي بعضي از طرحها و كارها و بسيار سخت و يا غير ممكن است لازم است در اين خصوص با اولويت بندي بعضي از طرح‌ها و پروژه‌ها طوري كه به ديگر طرحها آسيب وارد نشود. مي‌توان گام اساسي در اين زمينه برداشت.

16- بهره‌گيري حداكثري و مضاعف از پايگاه‌ها، مراكز و تشكل‌هاي فعال ديني

مساجد، حسينه‌ها، هيئات مذهبي، انجمن‌هاي اسلامي، كه داراي مخاطبان زيادي بوده و از جايگاه ويژ‌ه‌اي بر سطح جامعه برخوردار مي‌باشند از پايگاه‌هايي هستند كه مي‌توانند نقش مهمي در ترويج و بسط انديشه كار و همت مضاعف را در جامعه به عهده گيرند كه اين امر نياز به برنامه‌ريزي مضاعف و جدي در خصوص دارد.

17- ايجاد نگاهي جامع و فراگير نسبت به موضوع در هنگام عملياتي نمودن

داشتن نگاهي جامع الاطراف همراه با توسعه و گسترش اين موضوعات به تمام عرصه‌هاي اجتماعي، اقتصادي، سياسي و فرهنگي و پرهيز از بخشي نگري و جزء انديشي در برنامه‌ريزي و طراحي امور براي اجراي مناسب آن در سال جاري امري ضروري مي‌باشد(همت و كار مضاعف تنها در امور خدماتي و اداري و اقتصادي خلاصه و محدود نگردد. لازم است اين تفكر در تمام حوزه‌هايي كه جامعه با آن درگير مي‌باشند به خصوص در عرصه‌هايي كه با قشر نوجوان وجوان سروكار دارند مثل ميادين ورزشي، مراكز علمي و پژوهشي و... توسعه يابد.)
18- داشتن نگاهي واقع‌گرايانه و منطقي
داشتن برخوردي واقع‌گرايانه و پرهيز از برنامه‌ريزي و اجراي برنامه‌هاي احساسي، غير منطقي و برداشت‌هاي جناحي و خطي و محدود و معدود سازي آن به مباحث و كارهاي كم‌ارزش و سطحي از اين عنوان، در صورت ملحوظ نداشتن و جدي نگرفتن اين مهم، شاهد وارد آمدن آسيب‌هاي جدي به اصل موضوع و اهداف مهم ترسيم شده براي آن خواهيم بود.
19- ارايه الگوها و مستندات
ارايه الگو و مستندات قابل ارايه اعم از توليدات و برونداد و خروجي‌هادر زمينه‌هاي مختلف (فرهنگي، اقتصادي، اجتماعي و...) كه در سنوات گذشته حاصل و نتيجه كار و همت مضاعف مديران و كاركنان و دست اندركاران (اشخاص حقيقي و حقوقي) بوده است بايد توجه داشت كه طرح مباحث صرفا توصيفي و انتزاعي و عدم ارايه الگوي عملي از تأثيرگذاري زيادي برخوردار نبوده و بعضي مواقع موجب عدم جدي گرفتن موضوع در سطح جامعه خواهد شد.
همچنين معرفي تعدادي از افراد نخبه ساعي و همت بلند كه در زمينه‌ها و عرصه‌هاي مختلف، داراي موفقيت بوده و موفقيت آن‌‌ها نيز نتيجه و حاصل تلاش و كار مضاعف بوده است. اين امر مي‌تواند در انتقال تجربه و الگوسازي عملي و قابل مشهود براي جامعه و نيز استفاده بهينه و درست از فرصت و زمان در انجام اين مهم مثمر ثمر و پر فايده باشد. (مصاحبه مستقيم با اين افراد و نشان دادن آثار آنان و پخش آن در رسانه‌ها به خصوص صدا و سيما).
20- بهره گيري از ابزار و تكنولوژي چند رسانه‌اي
در ترويج فرهنگ كار و نهادينه سازي آن در سطح جامعه، استفاده معدود از يك رسانه و محدود سازي در يك ابزار رسانه‌اي ديداري و يا شنيداري موجب خواهد شد تا از تمام پتانسيل و ظرفيت‌هاي موجود به درستي و كامل استفاده نگردد. و در نتيجه انتظار دسترسي تمام وكمال وسهل الوصول به سيبل هدف گذاري شده عملا ميسور نخواهد بود.
21- بهره‌گيري از فضاي مجازي و سايبري
استفاده از فضاي مجازي و شبكه سايبر مي‌تواند حوزه فعاليت و ميدان عمليات اين پيام را بسيار گسترده‌تر و وسيع‌تر نمايد. امروزه نقش شبكه اينترنت و فضاي مجازي در ايجاد محيطي فراگير براي بسط و شيوع انديشه و موضوعات هدفمند بر كسي پوشيده نيست به خصوص اين‌كه غالب بهره‌مندان اين فضا را نيز جوانان و نوجوانان تشكيل مي‌دهند. به همين دليل خلاء حضور جدي در اين فضا و عدم طرح و بسط موضوع در آن مي‌تواند تا اندازه‌اي ما را در دستيابي به اهداف متصور شده دچار نقصان كند.
22- فضاسازي تبليغاتي در محيط شهري و اماكن و ميادين عمومي و خدماتي و...
استفاده از محيط‌هاي تبليغي سطح شهرها (ميادين، چهار راه‌ها، نقاط پر رفت و آمد، خيابان‌هاي اصلي)، اماكن عمومي، وسايل حمل ونقل عمومي مثل: ايستگاه‌هاي متر، قطارهاي شهري، اتوبوس شهري، تاكسي و نيز تبليغات جهت‌داردر ميادين ورزشي، ترمينال‌هاي مسافربري، بوستان‌ها و پارك‌ها مجتمع‌هاي فرهنگي و تجاري و اقتصادي و خدماتي و... در ترويج فرهنگ كار و همت مضاعف تأثير گذار بوده و شايسته است از اين فضاهاي تبليغي به نحو احسن و مطلوب بهره گيري شود.
نويسنده : محمد علي موظف رستمي 
منبع : باشگاه اندیشه



 نگاشته شده توسط رحمان نجفي در دوشنبه 31 خرداد 1389  ساعت 9:46 PM | نظرات 0 | لينک مطلب
همت عالي از ديدگاه قرآن و معصومين


6393. الامام علي عليه السلام : الحلم و الأناة توأمان ينتجهما علو الهمة .
ترجمه : بردباري و وقار دو همزادند كه از بلندي همت ، زاده مي شوند.
6394. الامام علي عليه السلام : الكرم نتيجة علو الهمة .
ترجمه : كَرَم داشتن ، زاييده ي بلندي همت است.
6395. الامام علي عليه السلام : الفعل الجميل ينبئ عن علو الهمة .
ترجمه : كردار زيبا ، از بلندي همت خبر مي دهد.
6396. الامام علي عليه السلام : بقدر الهمم تكون الهموم .
ترجمه : اندوه ها به اندازه ي همت ها و خواسته هاست.
6397. الامام علي عليه السلام : علي قدر الهمة تكون الحمية .
ترجمه : حميت ( عار داشتن از زشتي ها ) به اندازه ي همت است.
6398. الامام علي عليه السلام : شجاعة الرجل علي قدر همته .
ترجمه : شجاعت مرد ، به اندازه ي همت اوست.
6399. الامام الباقر عليه السلام : استجلب عز اليأس ببعد الهمة .
ترجمه : عزت طمع نداشتن را با بلندي همت به دست آر.


 نگاشته شده توسط رحمان نجفي در دوشنبه 31 خرداد 1389  ساعت 9:45 PM | نظرات 0 | لينک مطلب

همت عالي از ديدگاه قرآن و معصومين


6388. رسول الله صلي الله عليه و آله : إن الله تعالي يحب معالي الامور و أشرافها ، و يكره سفسافها .
ترجمه : خداوند متعال كارهاي والا و شريف را دوست دارد و كارهاي پست و حقير را خوش ندارد.
6389. الامام علي عليه السلام : قدر الرجل علي قدر همته .
ترجمه : ارزش مرد ، به اندازه ي همت اوست.
6390. الامام علي عليه السلام : من شرفت همته عظمت قيمته .
ترجمه : هركه همتش والا باشد ، ارزشش عظيم شود.
6391. الامام زين العابدين عليه السلام - في الدعاء - : أسألك من الشهادة أقسطها ، و من العبادة أنشطها ... و من الهمم أعلاها .
ترجمه : [ بار خدايا ! ] از گواهي و شهادت ، عادلانه ترين آن را از تو مسألت دارم و از عبادت ، با نشاط ترين آن را ... و از همت ، عالي ترين آن را.
6392. الامام الباقر عليه السلام : لا شرف كبعد الهمة .
ترجمه : هيچ شرافتي چون بلند همتي نيست.


 نگاشته شده توسط رحمان نجفي در دوشنبه 31 خرداد 1389  ساعت 9:44 PM | نظرات 0 | لينک مطلب
مقالات همت مضاعف كار مضاعف
همت مضاعف در توسعه اقتصادی

امسال ازسوی مقام معظم رهبری سال «کار مضاعف و همت مضاعف» نامیده شد. برای فتح باب تبیین موضوع و جست‌وجوی راهکارهایی که به تحقق آن کمک می‌کند، در این شماره با عضو کمیسیون اقتصادی مجلس شورای اسلامی و نماینده صومعه‌سرا به گفت‌وگو نشستیم. سید کاظم دلخوش، معتقد است با همت و کار مضاعف می‌توان موانع پیشرفت را کنار گذاشت و مسیر توسعه و ترقی را طی کرد.

با توجه به نامگذاری امسال به نام «همت مضاعف و کار مضاعف»، بفرمایید تحقق این شعار چه نقشی در توسعة اقتصادی دارد؟
کشور ما از نظر فرهنگی قدمت بسیاری دارد، به‌گونه‌ای‌که پیشینة تاریخی و فرهنگی ما هفت هزار سال است. به‌لحاظ برخورداری از منابع طبیعی و خدادادی نیز ایران ما زبانزد است و چهار فصل سال با ویژگی‌های آب و هوایی کاملا متمایز؛ شرایط جغرافیایی ممتازی به آن می‌بخشد که مناسب برای فعالیت‌های کشاورزی، دامداری، صنعتی و ... است؛ ایران همچنین از نظر نیروی انسانی یکی از جوان‌ترین کشورهای دنیاست و «جوان بودن» از شاخص‌ترین ویژگی‌های جمعیت کشور ما به‌شمار می‌آید و بدیهی است که نیروهای فعال و جوان می‌توانند در عرصه اقتصادی کشور اثرگذار باشند. به هر حال باید از این ظرفیت‌های بالقوه استفاده‌های درست شود و با «همت و کار مضاعف» که مقام معظم رهبری امسال را به آن اختصاص دادند، می‌توان این ظرفیت‌ها را به‌شیوه‌ای مناسب به کار گرفت. به‌عبارت‌دیگر پیشنهاد کار و تلاش مضاعف ایشان، ما را به سمتی رهنمون می‌شود که از منابع طبیعی و خدادادی کشور به‌درستی استفاده کنیم و تلاش و همت بیشتری در این راه مبذول داریم.
همت و کار مضاعف سرآغاز تحولی نوین در پیشرفت میهن اسلامی است و پیشرفت علمی و صنعتی کشور در سایه همت و کار مضاعف شکل می‌گیرد که این امر نیازمند یک جنبش فکری و عملی است. از سوی ‌دیگر با همت و کار مضاعف می‌توان موانع پیشرفت را کنار گذاشت و مسیر ترقی را طی کرد.
 
منظور از کار مضاعف، می‌تواند افزایش ساعات یا روزهای کار باشد یا افزایش بهره‌وری کار؟
مسلما منظور افزایش بهره‌وری است و افزایش ساعات کار نمی‌تواند مدنظر باشد. درمورد ساعت کار قانون مشخصی وجود دارد. آنچه مهم است و مقام معظم رهبری هم تأکید دارند، بحث بهره‌وری از ساعات کار است. بعضی کشورها مانند ژاپن، از 8 ساعت، 7 ساعت کار مفید انجام می‌دهند؛ اما ما شاید درنهایت یک ساعت و نیم کار مفید داریم و بقیه ساعات موظف کاری ما به هدر می‌رود. در واقع از زمانی که برای انجام کار در اختیار داریم، به‌ شیوه‌ای درست و بهینه استفاده نمی‌کنیم.
دستگاه‌های دولتی و خصوصی، امسال که با نام همت مضاعف و کار مضاعف مزین شده باید به بازنگری عادات کاری و عملکرد خود بپردازند و  بهره‌وری خود را افزایش دهند. امسال فرصت مغتنمی است که از کارهایی که نه‌تنها به بازدهی و بهره‌وری نمی‌انجامد، بلکه نیرو و انرژی ما را هدر می‌دهد، پرهیز کنیم و به رشد و پیشرفت مناسب با کشور اسلامی خود دست یابیم.
 
از بین کار فکری و یدی، کدامیک برای تحقق این شعار مهم‌تر است؟
به اعتقاد من کار فکری بیشتر اثرگذار است؛ چراکه اگر از فکرمان درست استفاده کنیم و برنامه‌ریزی اصولی داشته باشیم، بهره‌وری بیشتری خواهیم داشت. مردم ما در طول تاریخ نشان داده‌اند که از فکر خود درست استفاده می‌کنند و باید بیشتر از آن بهره‌ بگیرند. مدیران هم درجهت برنامه‌ریزی باید دقت بیشتری داشته باشند.
 
آیا بیشتر همت و کار مضاعف دولت مدنظر است یا مردم هم باید کار و همت خود را در تمامی امور مضاعف کنند؟
به اعتقاد من هر دو مورد نظر بوده‌اند. مدیران و برنامه‌ریزان نظام باید این همت و کار مضاعف را سرلوحه اهداف خود قرار دهند و مردم هم باید زندگی خود را بر این اساس تنظیم کنند و با برنامه‌ریزی صحیح و تلاش و همت مضاعف، امور خود را به سامان برسانند.
 
اما به نظر می‌رسد منظور مقام معظم رهبری کار و تلاش بیشتر دولت و مسئولان در تصمیم‌گیری‌های درست باشد.
همه ملت موردنظر هستند، چون به هر حال دولت و مدیران هم از بطن همین ملت برآمده‌اند. ما درحال‌حاضر در استفاده از منابع اسراف می‌کنیم و در برخی زمینه‌ها با مشکلاتی مواجهیم که ساماندهی این امور به تلاش و همت همگانی نیاز دارد. با این حال به نظر بنده هم پیام ایشان بیشتر شامل بخش مدیریتی می‌شود. نکته مهم آن است که هم مردم و هم مسئولان به «همت مضاعف و کار مضاعف» فقط به‌عنوان یک شعار نگاه نکنند، بلکه آن را یک رهنمود روشنگر قلمداد کنند تا امسال یک حرکت جدی در تمام زمینه‌ها و همه بخش‌های کشور برای پیشرفت انجام شود و جمهوری اسلامی ایران به جایگاهی که در شأن این نظام اسلامی است، دست یابد.
 
برای تبیین مفهوم واقعی شعار امسال چه اقدام‌هایی باید انجام دهیم؟
اعتقاد من بر این است که توجه کیفی به کارها و امور، همت همه‌جانبه برای پیاده‌سازی و اجرای قوانین جاری کشور و توجه به عدم تجمل‌گرایی و صرفه‌جویی‌هایی که مدنظر دین و قرآن ماست، می‌تواند در این راستا راهگشا باشد. شاید در کمتر دین و‌ آیینی همچون اسلام این همه سفارش به کار و تلاش شده است. بر اساس تعالیم اسلام، ارزش انسان در یک جامعه در همت عالی او محقق می‌شود و هرگونه پیشرفت در سایه تلاش انسان شکل می‌گیرد؛ ازاین‌رو هرکس به تناسب مسئولیتی که دارد باید همت و کار درخور داشته باشد.
 
پرداختن به زمینه‌های فرهنگی موضوع را چگونه ارزیابی می‌کنید؟
نامگذاری سال‌ها به‌لحاظ دینی، فرهنگی و عرفی برای کشور ما نوعی الگوسازی تلقی می‌شود و باتوجه به اینکه مردم ما دارای فرهنگ دیرینه‌ای هستند، می‌توان این الگوها را به شکل اصولی و درست در جامعه نهادینه کرد. فرمایش مقام معظم رهبری درواقع انتخاب راه و روش و ارائة‌ الگو برای مردم ایران بوده است. ما باید به‌لحاظ فرهنگی زمینه مناسب را در جامعه فراهم کنیم تا کار و همت مضاعف در میان مردم به‌عنوان یک ارزش مورد توجه قرار گیرد.
 
سال گذشته، سال اصلاح الگوی مصرف نامگذاری شد. آیا برخورد دستگاه‌های مختلف با این شعار مقام معظم رهبری به‌گونه‌ای بود که انتظار داشته باشیم شعار امسال هم محقق شود؟
مقام معظم رهبری سال گذشته موضوع اصلاح الگوی مصرف را مطرح کردند، چون ما مردمی هستیم که اصول مصرف بهینه را در بسیاری از زمینه‌ها رعایت نمی‌کنیم. به اعتقاد من نامگذاری سال گذشته بسیار هوشمندانه بود و توجه همه به موضوع جلب شد، اما به‌لحاظ اجرایی و پیاده‌سازی اصلاح الگوی مصرف، آنچنان که باید موفق نبودیم. البته این امر نیاز به فرهنگ‌سازی در طول زمان دارد و پایه و مبنای کار گذاشته شده است، بخش اعظم راه را نیز رفته‌ایم. به هر حال مردم همچنان می‌توانند در سایه کار و تلاش بیشتر، الگوی مصرف را در جامعه اصلاح کنند.
 
برای اینکه شعار «همت مضاعف و کار مضاعف» محقق شود، چه راهکارها و پیشنهادهایی دارید؟
اعتقاد بنده بر این است که مجلس در قانونگذاری تلاش کند و قوای مختلف برای تحقق اهداف و انجام وظایف خود، همت مضاعف داشته باشد. دولت باید در عمل به سمت کیفی کردن کارها و امور برود و برای دستگیری از جامعه و کمک به بخش‌های مختلف تلاش کند. مردم هم باید در زندگی خود به نقطه تعادل برسند.
 
رسانه‌ها در این میان چه نقشی دارند؟
گوشه‌نویسی تلویزیون و طرح موضوع در قالب الفاظ، به‌تنهایی کمکی نمی‌کند. البته نقش رادیو، تلویزیون و رسانه‌های گروهی می‌تواند بسیار اثرگذار باشد. رسانه‌ها باید به‌صورت تحلیلی- آماری به این نقطه برسند که خواستة مقام معظم رهبری چه بوده است؟
همچنین ایجاد زمینه برای طرح انتقادها در صورت لزوم و به چالش کشیدن موضوع توسط مطبوعات و صدا و سیما می‌تواند مردم و مسئولان را به این سمت و سو سوق دهد.
همت ایرانیان در طول تاریخ زبانزد بوده و با مضاعف شدن این همت و به تصویر کشیدن آن، همه اهداف دست‌‌یافتنی است



 نگاشته شده توسط رحمان نجفي در دوشنبه 31 خرداد 1389  ساعت 9:42 PM | نظرات 0 | لينک مطلب


همت مضاعف در کار و کارآفرینی
مقالات همت مضاعف كار مضاعف

نوکیا در یک نگاه

سابقه: 140 سال
مؤسس: فردریک ایدستام
فعالیت اولیه: تولید کاغذ و چکمه های لاستیکی
فعالیت کنونی: فناوری ارتباطات راه دور و تلفن همراه
جایگاه: مقام اول از سال 1998 تاکنون
فروش: 250 میلیون دستگاه در سال (4/36 میلیارد دلار)
سهم بازار جهانی: 38 درصد
تعدادکارکنان: 55505 نفر
جایگاه در FORTUN 500 :ا130
مدیرعامل: یورما اولیلا

شاید عجیب به نظر رسد که شرکتی با سابقه 140 سال فعالیت، که بیشترین آن در تولید کاغذ و چکمه های لاستیکی پشت سر گذاشته شده است، در دو دهه اخیر با کنار گذاشتن کسب وکارهای سنتی به مدرنترین حوزه فناوری اطلاعات (IT) یعنی ارتباطات راه دور روی آورد واز سال 1998 به بزرگترین تولیدکننده تلفن همراه در جهان تبدیل شود. این معجزه اما با تلاش مدیران آینده نگر و کارکنان خلاق «نوکیا» (NOKIA) رخ داده و هم اینک فراروی ماست. فروش 40 میلیون گوشی تلفن همراه توسط نوکیا در آن سال، اکنون به 250 میلیون دستگاه رسیده است به گونه ای که از هر 3 تلفن همراه دنیا، یک دستگاه آن را این شرکت تولید کرده است.

تاریخچه
شرکت نوکیا قدمتی 140 ساله دارد. نوکیا در سال 1865 توسط فردریک ایدستام (FREDRIK IDESTAM) در فنلاند و در حوالی رودخانه نوکیا بنیان گذاشته شد و اصلی ترین تولیدات آن کاغذ و چکمه‌های لاستیکی بود. در آن سالها نوکیا به عنوان پیشتاز صنعت کاغذ، افتخار ملی فنلاند محسوب می شد، اما قطعا کسی نمی توانست بیندیشد که یک قرن بعد با واردشدن شرکت به صنعت ارتباطات راه دور، این افتخار به گونه ای دیگر ودر حوزه ای متفاوت وسطحی فراگیرتر تکرار وتجدید شود. «ایدستام» از همان زمان سیستم حفظ سلامتی کارکنان، آموزش و اسکان آنها را در برنامه خود گنجانده بود. در اولین سالهای قرن بیستم یعنی 1903، داماد او، گوستاو فوگلهلم (FOGELHOLM) رئیس شرکت نوکیا شد و تصمیم گرفت در کنار تولید کاغذ و کفش، به تولید کابل و نیرو (برق) بپردازد. در آن زمان، نوکیا بیش از 250 مدل چکمه لاستیکی عرضه می کرد. همسایگی شرکت نوکیا با کارخانه پلاستیک سازی فنلاند (FRW) باعث گردید که این کارخانه بعدها بزرگترین سهامدار نوکیا شود. پس از الحاق کارخانه کابل سازی در سال 1922 به آنها، هر سه شرکت در سال 1967 «گروه نوکیا» را تشکیل دادند. کسب و کار گروه متولد شده، لاستیک، کابل، چسب و کاغذ، تولید برق و الکترونیک بود. در فاصله بین دو جنگ جهانی و کمی پس از آن به دلیل تهدیدهای خارجی، شرکتهای جوان رشد کردند و هم چسب و کاغذ، هم کابل و سیم و هم برق و نیروگاه سهم بازار خوبی از فنلاند یافتند. در سال 1933 اولین سیم تایر خودرو توسط نوکیا تولید شد.
درسال 1977 کاری کایرامو (KARI KAIRAMO) رئیس گروه نوکیا شد و ضمن تاکید بیشتر بر ارتباط با غرب و حضور بیشتر در عرصه تولید نیرو و الکترونیک، تلاش برای بین المللی شدن شرکت را آغاز کرد. این درحالی بود که بعداز جنگ جهانی دوم، فنلاند به عنوان متحد آلمان مجبور به پرداخت غرامت به صورت کابل های برق تولیدشده توسط کارخانه کابل سازی به شوروی تا سال 1952 شد. پس از آن بود که شوروی اصلی ترین شریک گروه نوکیا شد و حدود 20 درصد تولیدات شرکت در دهه 60 به شوروی صادر می شد. در اثر سیاستهای کایرامو، به سه حوزه اصلی کار در گروه نوکیا، حوزه شیمیایی، پوششهای کف و تولید تلویزیون نیز افزوده شد. در دهه 80 نوکیا سومین سازنده بزرگ تلویزیون در اروپا شد. نوکیا با سرمایه گذاری مشترک (J.V) با MOBIRA اولین گام را در عرضه تلفن همراه (MOBIRA CITYMAN) برداشت. قبل از آن عملا تلفن همراه فقط در خودرو نصب می شد. عرضه استاندارد NMT گوشی تلفن همراه توسط نوکیا، علت توسعه سریع این نوع تلفن ها محسوب می شود.
در سال 1985 یورما اولیلا (JORMA OLLILA) مدیرعامل فعلی شرکت، به عنوان مدیر عملیات بین المللی به نوکیا پیوست. در این سال تنوع حوزه های کاری در نوکیا به اوج خود رسیده بود به گونه ای که این گروه در 180 حوزه کسب و کار مشغول فعالیت بود. به همین دلیل یکی از اهداف نوکیا در دهه 90 کاهش تعداد کسب وکارهای مختلف و متفرق بود. در سال 1989 با واردشدن نوکیا به عرضه سیستم های شبکه ای، اولین شبکه GSM به یک شرکت رادیویی فنلاندی فروخته شد. نوکیا طی دهه 90، شبکه های GSM را به 90 اپراتور در سراسر جهان عرضه کرد. سرمایه گذاری نوکیا در فناوری دیجیتالی GSM از عوامل موفقیت شرکت محسوب می شود. نوکیا اولین تلفن همراه GSM مدل 1011 را در سال 1992 روانه بازار ساخت. این تلفن، پایه ای برای طراحی مدل های بعدی شد. در سال 1994، یورمااولیلا مدیرعامل شرکت، عناصر کلیدی استراتژیک شرکت را چنین اعلام کرد: «کسب وکارهای قدیمی را رها کنید و به شدت روی ارتباطات راه دور تمرکز کنید». درهمین سال، نوکیا سری تلفن های همراه 2100 را تولید کرد که بیش از 20 میلیون دستگاه از آنها فروش رفت. در سال 1998 نوکیا رهبر جهانی در تلفن‌های همراه شد. سال بعد، دستیابی به اینترنت بی سیم جهانی به عنوان یکی از اهداف شرکت مطرح گردید و سپس اولین تلفن (WIRELESS APPLICATION PROTOCOL)WAP مدل 7110 عرضه شد. سال 2000 نوکیا با عرضه تلفن همراه 9210 با صفحه نمایش رنگی به میدان آمد و دو سال بعد تلفن های دوربین دار از سوی نوکیا به بازار عرضه گردید.

استراتژی
استراتژی شرکت نوکیا تمرکز بر سه فعالیت عمده برای گسترش ارتباطات راه دور از لحاظ حجم وارزش است:
1 – گسترش شبکه تلفن همراه: پوشش دادن 3 میلیارد نفر تا سال 2008؛
2 – حوزه چند رسانه ای (MULTIMEDIA): تصویر، موسیقی، بازی؛
3 – تحرک گسترده در حوزه شرکتها: شبکه ها.
شرکت نوکیا در سال 1993، «راه نوکیا» (THE NOKIA WAY) را به عنوان بیانیه استراتژی و ارزشهای خود ارائه کرد. این بیانیه هر سال بازنگری می شود. پایه های این استراتژی عبارت است از مسئولیت اقتصادی، مسئولیت زیست محیطی و مسئولیت اجتماعی.

چشم انداز
10 سال پیش (1996) چشم انداز شرکت نوکیا «صدا در حرکت» (VOICE GOES MOBILE PEOPLE) بود. این چشم انداز در زمان کوتاهی به واقعیت پیوست. چشم انداز کنونی شرکت «زندگی در حرکت» (LIFE GOES MOBILE) است. اکنون 6/1 میلیارد دستگاه تلفن همراه درجهان وجود دارد که بیش از تعداد تلفن های ثابت است. تا سال 2008، سه میلیارد نفر روی کره زمین تحت پوشش تلفن های همراه قرار خواهندگرفت.

مأموریت
شـــرکت نوکیا در سال 1993 شعار «ارتباط انسانها با یکدیگر» ( CONNECTING People) را برگزید. این شعار بیانگر سهم نوکیا برای خلق ارتباطات بدون سیم بین مردم است. نوکیا امیدوار است با ارتباط دادن افراد به یکدیگر، نیاز اساسی انسان برای برقراری ارتباطات اجتماعی را پاسخ دهد و بین مردم واطلاعات موردنیاز آنها پلی برقرار سازد. یورما اولیلا مدیرعامل شرکت می گوید: «مأموریت ما مرتبط کردن انسانها با یکدیگر است. این بیش از یک عبارت تبلیغاتی است. این نشان می دهد ما چه می‌کنیم و چه نفعی به مشتریانمان می رسانیم. که هستیم و چه چیزی ارائه می دهیم. این قطب نمای ماست. ما از آن به عنوان موتور محرک کسب وکار خود درجهت ارائه ارزش به مشتریانمان استفاده می کنیم».

ویژگیها
در اولین سالهای قرن بیست ویکم، نوکیا به دو گروه کسب و کار تقسیم شد: تلفن های همراه و شبکه ها. در کنار این دو حوزه، یک مرکز تحقیقات مستقل (N.R.C) و سازمان سرمایه گذاری های مشترک (N.V.O) نیز وجود دارد. ساختار جدید گروههای کسب وکار در نوکیا عبارت است از:
1 – تلفن همراه؛ 2 – شبکه ها؛ 3 – بخش سازمانها؛ 4 – محیطهای چندرسانه ای.

فرهنگ و ارزشهای سازمانی
«ارزشهای نوکیا» جزء کلیدی «راه نوکیا» محسوب می شود. بیانیه ارزشهای نوکیا درقالب NOKIA CODE OF CONDUCT در 1997 منتشر گردید و آخرین ویرایش آن در سال 2005 صورت گرفت. سه پایه اصلی فرهنگ سازمانی و ارزشها در نوکیا عبارت است از:
1 – رضایت مشتری؛
2 – احترام به انسان؛
3 – یادگیری مستمر و کاربردی.
این ارزشها، کارکنان را در سراسر جهان به حرکت وامی دارد. نوکیا بر این باور است که با این ارزشها می تواند محیطی خلق کند که کارکنان احساس کنند انگیزه و ارزش و آرامش دارند. نوکیا دارای یک ساختار تخت و شبکه‌ای و غیرسلسله مراتبی است که سرعت وانعطاف پذیری لازم در تصمیم گیریها را میسر می سازد. در نوکیا هرکس می تواند اشتباه کند. باتوجه به بازبودن فضای شرکت، برای کارکنان فرصت مساوی در طرح ایده های جدید و ریسک پذیری فراهم است.

منابع انسانی
تعداد کارکنان شرکت در سال 2002، 51 هزار و 748 نفر و در سال 2005، 55 هزار و 505 نفر بوده است. از این تعداد 41 درصد در فنلاند و بقیه در سایر نقاط جهان مستقر هستند. در سال 1987، 70 درصد کارکنان در فنلاند حضور داشتند. حدود نیمی از کارکنان در محدوده سنی 40 – 30 سال و حدود 73 درصد آنها کمتر از 50 سال سن دارند. در زمینه منابع انسانی، شرکت نوکیا توجه به ارزشهای سازمانی، بازبودن فضای کار، توسعه شغلی، مدیریت عملکرد، تنوع و موازنه بین کار و زندگی را عوامل بسیار مهم در جذب، نگهداری و انگیزش کارکنان می داند. نوکیا درعملکرد و رضایت شغلی وکیفیت زندگی کارکنان به موازنه بین محتوای کار وعلائق و نیازهای کارکنان می‌اندیشد.
اولیلا مدیرعامل شرکت در زمینه اثرات مثبت و موثر تنوع نیروی انسانی در شرکت می گوید: «ما به سمت دنیای متحرک (MOBILE WORLD) می رویم که در آن انسانها درهر جا و هر زمان توانایی برقراری ارتباط با اطلاعات نامحدود را خواهند داشت. این بدان معناست که بازار ما «جهان» است، بنابراین تنوع نیروی انسانی، عرصه مهمی از کسب وکار ماست. بهترین افراد را می توان از ملیتهای متنوع و زمینه های فرهنگی متفاوت برگزید. ما باید تنوع بازار را در سازمان خود متجلی و منعکس کنیم تا مطمئن شویم که نیازهای همه مشتریانمان را درک می کنیم. برای موفقیت در بازار متنوع، خلاقیت عامل کلیدی است. تیم های متنوع خلاق تر هستند و راه حلهای بهتری برای مسائل پیدا می کنند تا تیم های یکدست وهمگن».
شرکت نوکیا نشستی سالانه به صورت جهانی برای کارکنان خود ترتیب می دهد که به عنوان «به شما گوش فرامی‌دهیم» (LISTENING TO YOU) معروف است و شرکت از این راه بازخورد خوبی از کارکنان به دست می‌آورد. همچنین سیستم «از منابع انسانی بپرسید» (ASK HR) در شرکت برقرار است که پرسشهای مکتوب کارکنان درزمینه منابع انسانی، همواره پاسخ داده می شود.

فناوری و R&D
در دهه 1980، کایرامو قهرمان فرهنگ سازمانی و جامعه اطلاعات محور بود و می خواست که در آموزش و تحقیقات سرآمد باشد. پس از سال 1993، تحت رهبری او، تمرکز و توجه به موضوع تحقیق و توسعه و فناوری برجسته شد. آنچه شرکت نوکیا را سرآمد صنعت ارتباطات راه دور کرد موفقیت در فناوری های دیجیتالی NMT وGSM در تلفن همراه بود. طراحی پلت فورم نرم افزاری سری 60 که بیش از 60 درصد سازنده های تلفن همراه تاکنون تحت امتیاز آن کار می کنند گام مهمی در توسعه شرکت بود. فناوری نسل سوم شبکه ها برای تلفن همراه، WCDMA است که توسط نوکیا طراحی و عرضه شده است. نوکیا اولین طراح قابهای قابل تعویض تلفن همراه درجهان و مبدع و عرضه کننده محصولات جانبی آن است.
تحقیق و توسعه (R&D) در نوکیا با مشارکت دانشگاهها و سایر شرکتها انجام می شود. در پایان دهه 90 یک سوم کارکنان نوکیا در بخش تحقیق وتوسعه در 44 مرکز و 12 کشور – علاوه بر مرکز تحقیقات نوکیا – کار می کردند. در ابتدای سال 2005، 20 هزار و 722 نفر یعنی حدود 37 درصد کارکنان درمراکز تحقیق و توسعه در سراسر دنیا کار می کردند. در این سال، نوکیا 8/3 میلیارد یورو یعنی 8/12 درصد فروش خالص خود را صرف R&D کرده است. این رقم در سال 2002، 10 درصد و در سال 1980، 2 درصد بوده است.
مرکز آموزش نوکیا نیز به منظور تکمیل اهداف و فعالیتهای مرکز تحقیقات نوکیا تشکیل شده است که در آن خط‌مشی آموزش بین المللی تعیین شده و آموزش فناوری و ارتباط با دانشگاهها انجام می شود. بسیاری از کارکنان نوکیا درحین کار، مدارک بالاتر تحصیلی گرفته اند و اکنون با حمایت وزارت آموزش فنلاند، دانشگاه نوکیا تاسیس شده است.
کیفیت: شرکت نوکیا، کیفیت را به منزله کلید بهره وری، سودآوری و افتخار می داند و آن را در سه بعد جستجو می‌کند: فرایند، محصول و مدیریت. کیفیت درهریک از این ابعاد مفهوم خاص خود را دارد و برای دستیابی به موقعیت رقابتی در سطح جهان، کیفیت درهمه این ابعاد باید رعایت شود. تعهد به بهبود کیفیت یک فرایند مداوم و قلب هر فعالیتی محسوب می شود که در نوکیا صورت می گیرد. رمز حفظ موقعیت رهبری و رقابتی نوکیا درجهان جلو بردن موازی ومتوازن کیفیت و نوآوری است.
در بعد فرایند: هرچه کیفیت در فرایندها بهبود یابد، بهره وری کاری افزایش می یابد. کیفیت در فرایند وسیله ای است برای ابداع راههایی برای مدیریت پیچیدگی. به عبارت دیگر پیچیدگی، پایه اولیه نوآوری و ابداع است.
در بعد محصول: کیفیت در محصول یعنی تاثیر مثبت گذاشتن بر تجربه و درک مشتری.
در بعد مدیریت: کیفیت برای هم سطح کردن نوآوری و بهبود بهره وری امری حیاتی است. رویکرد نوکیا، مدیریت فرایند و ترکیب کردن تولید اقتصادی با چابکی ازطریق مدیریت مدولار است.

فروش و سهم بازار
درآمد شرکت نوکیا در سال 2005، 4/36 میلیارد دلار بود که در فهرست جهانی FORTUN 500 در رتبه 130 جای گرفته است. فروش خالص شرکت در سال 2004، 4/29 میلیارد یورو بوده که ازطریق فعالیت 55 هزار نیروی انسانی و 15 کارخانه تولیدی مستقر در 9 کشور به دست آمده است. درحالی که فروش خالص به اروپا در دهه 80 و 90، حدود دو میلیارد دلار بود، اکنون به بیش از 30 میلیارد دلار رسیده است. سهم فروش در بازار آمریکا 4/3 میلیارد، چین 6/2، انگلستان 2/2، آلمان 7/1، هند 3/1 و برزیل یک میلیارد یورو در سال 2004 بوده است. در این سال، سود عملیاتی 3/4 میلیارد یورو، سود قبل از عملیات 7/4 میلیارد یورو وسودخالص 2/3 میلیارد یورو بوده است که 77 درصد آن به حوزه تلفن همراه، 21 درصد به حوزه شبکه ها و 2 درصد به سایر حوزه های فعالیت برمی‌گردد.
هم اکنون 38 درصد بازار جهانی گوشیهای تلفن همراه دراختیار نوکیا قرار دارد. نوکیا طی 20 سال گذشته بیش از دو میلیارد دلار در چین سرمایه گذاری کرده است و بزرگترین صادرکننده گوشی به چین محسوب می شود. چین دارای بزرگترین بازار تلفن همراه درجهان است. درحال حاضر حدود 400 میلیون نفر مشترک دارد. پیش بینی آن است که تا سال 2010 این رقم به 650 میلیون نفر برسد.
مدیرعامل: مدیرعامل و رئیس هیئت مدیره نوکیا، «یورما اولیلا»ست. اولیلا متولد 1950 (56 ساله) در فنلاند شخصیت استثنایی است که شرکت توانست تحت هدایت او مقام اول را در فناوری و بازار تلفن همراه جهان در سال 1998 کسب کند و تاکنون پایدار نگه دارد. او نوکیا را از سازنده کاغذ و چکمه های لاستیکی به بزرگترین تولیدکننده تلفن همراه درجهان تبدیل کرد. «اولیلا» در سه رشته مدرک دکترا دارد: علوم سیاسی، اقتصاد، فناوری‌های علمی، ضمن آنکه شیفته ادبیات نیز هست. او در سال 1985 از شعبه CITIGROUP در فنلاند که بزرگترین بانک جهانی آمریکایی محسوب می شود به عنوان مدیرعملیات بین المللی به نوکیا پیوست. یک سال بعد او نایب رئیس بخش تلفن همراه و عضو هیئت مدیره شد. از سال 1992 تا 1999 به عنوان مدیراجرایی شرکت و از 1999 تاکنون به عنوان مدیرعامل و رئیس هیئت مدیره نوکیا مشغول به کار است. مشخصه ویژه سهم و کار او قطع حرکت سنتی نوکیا در کسب و کار و تمرکز شدید بر ارتباطات راه دور بود. بدیهی است این حرکت در آغاز بسیار مشکل می نمود اما بعدها مشخص شد که حرکت و جهت او کاملا درست بوده است. «اولیلا» در دهه 90 موفق شد نوکیا را به جایگاه یک شرکت کلاس جهانی برساند. دیدگاه «اولیلا» یعنی مدیریت فعال و فداکاری و همت برای توسعه پایدار باعث تحسین و احترام جهانیان شده است. اسطوره فنلاندی ها براساس آمارهای مجله فوربس (FORBES) مقام اول پردرآمدترین مدیر اروپا را داراست. به دلیل تحصیلات چندگانه، سبک مدیریتی او سیستمی و پایدار بوده است. او بیانیه جامع ارزشهای نوکیا را معرفی کرده است. تیم مدیریتی که با او کار می کند کاملا همراه و هماهنگ هستند. «اولیلا» توانسته بین فرهنگ رهبری مبتنی بر ارزش و مدیریت کارکنان مبتنی بر واقعیت موازنه برقرار کند.
«اولیلا»، خود وجوه تمایز شرکت نوکیا را چنین برمی شمرد:
-گسترش و رشد محصولات؛
-وسعت فعالیتهای تحقیق و توسعه؛
-سرعت پاسخگویی به نیاز متغیر مصرف کنندگان؛
-تمرکز بر طراحی و سهولت کاربرد.
او نقش نیروی انسانی را در موفقیت کنونی شرکت چنین بیان می کند: «استعداد و کوشش کارکنان ما بنیان موفقیت ما در سرآمد شدن در عرصه ارتباطات راه دور است. ما کار می کنیم که مطمئن شویم کارکنان ما درجهت نیل به این موقعیت و حفظ آن با انگیزه و متعهد به ارزشها باقی می مانند. با اجرای کسب و کار به صورت مسئولانه، نوکیا می تواند سهم مهمی در توسعه پایدار و ایجاد پایه های رشد اقتصادی داشته باشد. «اولیلا» معتقد است «در عرصه بازار تلفن همراه، هر انسان به صورت بالقوه یک مشتری محسوب می شود». درعین حال هنوز خدمات تلفن همراه به کمتر از 30 درصد مردم جهان تعلق دارد. درحال حاضر 6/1 میلیارد نفر در دنیا تلفن همراه دارند و طرح نوکیا، رساندن این عدد به 3 میلیارد تا سال 2008 است. «اولیلا»، چین، هند، روسیه، برزیل، آفریقا و آمریکای لاتین را ظرفیتهای بالقوه برای توسعه دراین زمینه می داند و معتقد است «همیشه این مصرف کنندگان هستند که تصمیم می‌گیرند کدام خدمات رشد کند. دیگر نمی توان مصرف کنندگان را با ارائه خدمات ساده ای همچون پیام کوتاه (SMS) جلب کرد.

چشم انداز آینده
«یورما اولیلا»، مدیرعامل فعلی در ژوئن 2006 (خرداد 85) از شرکت نوکیا به شرکت انگلیسی – هلندی رویال – داچ – شل خواهدرفت و به عنوان عضو هیئت مدیره به کار خواهدپرداخت. جانشین او، پکا کالاسو (PEKKA KALLASVUO) خواهدبود که 20سال سابقه کار در نوکیا دارد. نوکیا بر اهمیت تمرکز بر روی نیازهای مشتری، مدیریت ریسک و حفظ ونگهداری تصویر ذهنی شرکت در جامعه تاکید دارد. به دلیل وجود برند قوی و شناخته شده، محدوده متنوع محصولات، طراحی نوآورانه محصول، وجود کارکنان ماهر، تعهد عمومی به رشد و توسعه و سرمایه گذاری های موثر در تحقیق و توسعه، انتظار می رود که در آینده، نوکیا سهم بازار را حفظ کند وبه موفقیتهای خود در جایگاه سرآمد حوزه تلفن های همراه درجهان ادامه دهد. این نتیجه گیری امیدوارانه چه میزان تحقق خواهدیافت، باید دید رفتن اسطوره فنلاندی ها از شرکت، چه تاثیری در نوکیا خواهدگذاشت.

منابع:

1 – www.nokia.com
2 – www.fortun.com
3 – www.forbes.com

نویسنده:مسعود بینش

به نقل از ماهنامه‌ی تدبیر شماره‌ی ۱۶۷



 نگاشته شده توسط رحمان نجفي در یک شنبه 30 خرداد 1389  ساعت 10:03 PM | نظرات 0 | لينک مطلب
مقالات همت مضاعف كار مضاعف
همت مضاعف در کار و کارآفرینی
مسعود بینش
 
 

سابقه: ۶۷

بنیانگذار: ویلیام هیولت و دیوید پکارد

حوزه‌ی فعالیت: تولید انواع رایانه٬ چابگر٬ اسکنر٬ تجهیزات پزشکی٬ شبکه و خدمات الکترونیکی

ویژگی: اولین شرکت دره سیلیکون و دومین شرکت بزرگ رایانه‌ای جهان

فروش (۲۰۰۵): ۷/۸۶ میلیارد دلار

تعداد کارکنان: (۲۰۰۵): ۱۵۰ هزار نفر

مدیر عامل: مارک هرد

آنچه در تاریخچه شرکتHP (هیولت – پکارد) دیده می شود آن است که همه چیز از یک رؤیای مشترک دو دانشجوی همکلاس و همدرس در دانشگاه استنفورد آغاز می شود. همت و تلاش و سخت‌کوشی و درایت این دو نفر، یعنی دیوید پکارد و ویلیام هیولت باعث می شود که سرمایه اولیه 538 دلاری شرکت، اکنون پس از گذشت حدود 70 سال به نزدیک 90 میلیارد دلار برسد و فعالیت شرکت، بیش از 160 کشور را در حوزه جهانی دربرگیرد. تولد شرکت HP با تولد دره سیلیکون همراه شد، زیرا HP اولین شرکت حوزه صنعت الکترونیک بود که در منطقه کالیفرنیا تأسیس شد و سنگ‌بنای تأسیس و تکثیر دهها و صدها شرکت دیگر از این نوع گذاشته شد. به همین جهت است که گاراژ کوچک . محقری که هیولت و پکارد اولین محصول تولیدی شرکت خود را در آنجا تولید کردند، اکنون نه تنها به عنوان نماد شرکت HP، بلکه به عنوان خاستگاه و محل تولد دره سیلیکون شناخته می شود.
نزدیک به هفت دهه سرگذشت HP، به خوبی بیانگر تطور و تکامل یک شرکت عظیم و دربردارنده و نشان‌دهنده مسیر تحولات فناوری در صنعت الکترونیک است. با وجود همه فراز ونشیب‌ها، اکنون HP پس از ادغام با شرکت عظیم «کمپک»، به عنوان یک شرکت جهانی و پیشرو در تحقیق و توسعه فناوری الکترونیکی، در بسیاری حوزه‌های تولیدی و خدماتی جایگاه برتر را داراست و شانه به شانه رقیب بزرگ خود، IBM حرکت می کند. حفظ این دستاوردهای بزرگ اینک به دوش مدیرعامل جدید شرکت، مارک هرد سنگینی می کند و او را وادار به اعتراف می کند که کار سختی درپیش دارد.

تاریخچه
ویلیام هیولت و دیوید پکارد دو دانشجوی مهندسی برق دانشگاه استنفورد، در سال 1934 فارغ التحصیل شدند. آنها در سالهای آخر دانشگاه با یکدیگر آشنا شدند و تحت سرپرستی پروفسور ترمن پروژه تحصیلی مشترکی را انجام می دادند. همین پروژه که اولین محصول شرکت آنها را به دنبال داشت باعث شد در دو سه سال بعد از فراغت از تحصیل که پکارد برای کار به جنرال الکتریک رفت و هیولت کارشناسی ارشد دانشگاه MIT را گرفت، آنها را به هم بپیوندد و با تشویق استاد مشترک خود، راه تأسیس شرکت آنها را باز کند. هیولت و پکارد در سال 1939 شرکت HP را تأسیس کردند. سرمایه آنها برای این کار 538 دلار بود و محل فعالیت آنها گاراژی کوچک در کالیفرنیا، همان منطقه ای که امروزه به عنوان دره سیلیکون شناخته می شود و نماد انقلاب الکترونیکی است. پیوند عمیق این دو دوست و همشاگردی به حدی بود که در طی عمر طولانی شرکت، با وجود آن که یک بار هیولت سالها به دلیل خدمت در ارتش از شرکت دور شد و یک بار پکارد بنا به دعوت وزارت دفاع در سمت معاونت مشغول به کار شد، شرکت به خوبی راه خود را طی کرد و به سرعت مراحل رشد و ترقی را پیمود. هیولت عمدتا برکارهای فنی و مهندسی و فناوری نظارت داشت و پکارد امور مربوط به نیروی انسانی و مدیریت را رهبری می کرد. سبک مدیریتی خاصی که این دو به کار گرفتند، به عنوان الگوی شرکتهای دره سیلیکون مطرح شد و بسیاری افراد موثر که بعدها خود شرکتهای عظیم رایانه ای را رهبری کردند، در HP مشغول به کار شدند. سیاست درهای باز و توجه به منابع انسانی و مدیریت براساس حضور در محل انجام فعالیتها ازجمله نکات مدیریتی بود که در سبک رهبری HP تجلی یافته بود.
در ابتدای سال 1940 تعداد کارکنان شرکت 3 نفر و درآمد آن 34 هزار دلار بود. 20 سال بعد تعداد کارکنان به 3021 نفر و درآمد شرکت به 60 میلیون دلار رسید. در این مدت صدها حق ثبت اختراع ازسوی شرکت به ثبت رسید و صدها نوع محصول متنوع و مختلف ازجمله شمارنده های فرکانس پرسرعت، اسیلوسکوپ و مانند آن به بازار عرضه شد. در سال 1959 با افتتاح دفتر شرکت در ژنو سوئیس، مسیر جهانی شدن برای شرکت باز شد و چهار سال بعد، همکاری مشترک با ژاپنی ها آغاز شد. اولین ماشین حساب علمی رومیزی دنیا (HP35) درسال 1968 ابداع و به بازار ارائه شد. شش سال بعد نوع جیبی و برنامه‌خور آن (HP65) با قیمت 795 دلار و سه سال بعد نوع مچی دیجیتالی آن عرضه شد. اولین رایانه نیز در سال 1974 با چهارکیلو بایت RAM توسط شرکت ابداع شد. سال 1977 درآمد شرکت از مرز یک میلیارد دلار فراتر رفت، درحالی که کارکنان آن بیش از 35 هزار نفر بودند. در این سال که هم هیولت و هم پکارد بازنشسته شدند و به عنوان مدیران افتخاری در شرکت فعالیت می کردند. یانگ به عنوان مدیرعامل به کار مشغول شد و تا سال 1992 در این سمت باقی ماند. شرکت، اولین رایانه شخصی، اولین رایانه دستی و اولین رایانه تماس دستی به ترتیب در سالهای 1980، 1982و 1983 توسط شرکت به بازار عرضه کرد و در سال 1984، HP، اولین چاپگر لیزری ابداع و به بازار مصرف روانه کرد. شرکت تاکنون مقام اول را در تولید این وسیله به خود اختصاص داده و تا سال 2005، 385 میلیون چاپگر به سراسر دنیا فروخته است. در سال 1988 شرکت با 87 هزار نفر پرسنل و درآمد 8/9 میلیارد دلاری، در جایگاه 49 فهرست 500 شرکت برتر فورچون قرار گرفت. از 1992 به مدت هفت سال لویس پلت مدیریت عامل شرکت را برعهده گرفت. سال 1995 دیوید پکارد کتاب «راه HP» را که دربردارنده توضیح سبک مدیریت شرکت بود منتشر کرد و سال بعد درگذشت. در آستانه ورود به قرن بیست ویکم، تعداد کارکنان به 84400 نفر و درآمد به 42 میلیارد دلار رسید. در اولین سال هزاره جدید خانم کارلی فیورینا رهبری شرکت را دردست گرفت و دو سال بعد در یک اقدام متهورانه، طرح ادغام HP و شرکت کمپک را به مرحله عمل رساند و شرکت HP را با 141 هزار نفر پرسنل و درآمد 6/56 میلیارد دلاری در سال 2004 به مقام یازدهم در فهرست فورچون رساند. این درحالی بود که هیولت در سال 2001 درگذشت.
سال 2005 با برکناری فیورینا، مارک هرد به عنوان مدیرعامل شرکت HP منصوب و مشغول به کار شد، درحالی که شرکت 150 هزار نفر پرسنل و 80 میلیارد دلار درآمد داشت و محصول و خدمت خود را به بازاری با بیش از یک میلیارد مشتری در سراسر جهان و بیش از 160 کشور عرضه می کرد.

ویژگی
امروزه و پس از ادغام HP وکمپک، شرکت HP به عنوان رقیب سرسخت IBM، به عنوان دومین قطب عظیم صنعت فناوری اطلاعات و ارتباطات درجهان مطرح است. HP به عنوان یک شرکت جهانی که کسب و کار در آن با بیش از 100 زبان دنیا انجام می شود، مقام اول را در تولید و عرضه چاپگرهای لیزری جوهرافشان و نیز عرضه سرورهای مختلف و سیستم های حافظه رایانه و مقام دوم را در تولید رایانه های شخصی کیفی، رومیزی و جیبی داراست. HP اولین شرکت تأسیس شده در منطقه دره سیلیکون است که امروزه گاراژ تولید اولین اسیلوسکوپ شرکت در سال 1938، نه تنها به عنوان نماد شرکت بلکه به عنوان نماد تولید دره سیلیکون به عنوان قطب صنعت الکترونیک آمریکا و دنیا شناخته می شود. بسیاری از شرکتهای بزرگ الکترونیک که بعدها در دره سیلیکون تشکیل شدند متأثر از سبک مدیریتی شرکت HP بودند. این سبک خاص مدیریتی که در ابتدا به عنوان «گاراژ» شهرت داشت، با عرضه کتاب «راه HP» توسط پکارد، امروزه به عنوان «راه HP» شناخته می شود.

چشم انداز
چشم انداز شرکت HP عبارت است از: «یک شرکت برتر الکترونی با روحی درخشان برای رهبری در عصر اینترنت». آنچه زیربنای این چشم انداز را تشکیل می دهد، توجه به تنوع، خلاقیت و نوآوری است.

فرهنگ و ارزشهای سازمانی
فرهنگ و ارزشهای سازمانی شرکت در «راه HP» متجلی شده است. بنیان این راه عبارت است از:
- اعمال مدیریت ازطریق حضور مستمر در محل انجام فعالیتها و نظارت بر آنها.
- توجه و تمرکز بر رضایت کارکنان به عنوان منبع موفقیت شرکت.
- وجود ارتباط باز بین مدیران و کارکنان.
ارزشهای شرکت HP عبارت است از:
- شور واشتیاق نسبت به مشتری: در هر کاری که ما انجام می دهیم، مشتری را در رأس می نشانیم.
- اعتماد و احترام به افراد: ما با یکدیگر کار می کنیم تا فرهنگی اعتمادساز، احترام آفرین و بزرگ برای همه بیافرینیم.
- مشارکت: ما در هر کاری به دنبال تعالی هستیم. مشارکت تک‌تک افراد، کلید موفقیت ماست.
- به دست آوردن نتایج ازطریق کارتیمی: مشارکت ما بسیار تاثیرگذار است. ما همواره به دنبال یافتن راههای بهتر برای ارائه خدمت به مشتریانمان هستیم.
- سرعت و چابکی: ما مبتکر، ماهر و منعطف هستیم و سریع‌تر از رقبایمان به نتایج می رسیم.
- نوآوری معنادار: ما شرکتی مبتنی بر فناوری هستیم که چیزهای مهم و مفید ابداع می کنند.
- درستی و امانتداری: ما یکرنگ، روراست و صریح هستیم.

تحقیق و توسعه
HP یک شرکت جهانی مبتنی بر فناوری است. این ویژگی از همان زمان تأسیس شرکت وجود داشته است. تا سال 2005 بیش از 30 هزار اختراع توسط شرکت به ثبت رسیده است. تنوع خیره کننده محصولات وخدمات شرکت گویای این واقعیت است. همین مسأله باعث شده که در حوزه های تولید چاپگر و تجهیزات تصویربرداری، سرورها و حافظه ها، شرکت مقام اول را دارا باشد. حوزه‌های فعالیت شرکت، عمدتا سیستم‌های رایانه شخصی (31 درصد)، چاپگر و تصویربرداری (29 درصد)، حافظه ها (19 درصد)، خدمات (18 درصد)، خدمات مالی (دو درصد) و نرم افزار (یک درصد) را دربرمی گیرد.

فروش
درحالی که در اولین سال هزاره جدید درآمد شرکت 2/45 میلیارد دلار و سود خالص آن 4/1 میلیارد دلار بود، سال 2005، شرکت با فروش 7/86 میلیارد دلار و سود خالص 4/2 میلیارد دلار به مقام 33 در فهرست 500 شرکت برتر مجله فورچون دست یافت. تنها در سال 2005، بیش از 50 میلیون چاپگر و 30 میلیون رایانه فروخته و دو میلیون خدمات استاندارد صنعتی ارائه شد.

مدیرعامل
ویلیام هیولت یکی از بنیانگذاران شرکت معتقد بود «حرکت ما از یک گاراژ کوچک تا یک شرکت رایانه ای، یک راه روشن نبود». او همواره تاکید می کرد که «شما باید برای کارکنانتان محیطی فراهم آورید که کارکردن را دوست داشته باشند. کارکنان را تیمی بارآورید، در این صورت شانس موفقیت شرکت بالاست. برای اینکه کارکنان به مسیر کار تیمی درآیند باید به آنها نشان دهید که شما از آنها مراقبت می کنید». همین دیدگاهها سبب شد که HP جزء اولین شرکتهایی باشد که بیمه همگانی کارکنان و شراکت آنها را در سود کارخانه، انجام داد و تقسیم ساعات کاری شناور را به کار گرفت. هیولت و پکارد می دانستند که راز حقیقی موفقیت آنها نه در طرحها و محصولات و برنامه‌هایشان، بلکه در کارکنانشان بود. آنها فهمیدند که اگر شما کارکنان را باور کنید و به امیدشان باور داشته باشید و در رؤیاهایشان مشارکت کنید و بگذارید به طور کامل از استعدادهایشان استفاده کنند، آنها می توانند کارهای بزرگی انجام دهند. این همواره همان راز «راه HP» بوده و خواهدبود. ویژگی راه HP، نوآوری، صداقت، درستی و احترام است. به تعبیر خانم کارلی فیورینا مدیرعامل قبلی شرکت، آن دو تنها با 538 دلار و یک «رؤیا» شروع کردند تا جهان را تغییر دهند و این کار را کردند. در سال 1940 که هیچکس کارخانه الکترونیک ایجاد نکرده بود، آنها ایجاد کردند. در سال 1943 دستگاههای فرکانسی ساختند درحالی که تجربه قبلی روی آن نداشتند. در سال 1972 که هیچ کس تصور وجود یک ماشین قابل حمل نمی کرد که بتواند معادلات ریاضی پیچیده را انجام دهد (ماشین حساب)، آنها جیبی آن را ساختند. در سال 1984 که خواندن و نگهداری مدارک مشکل بود چاپگرهای عالی ساختند. آنها با نوآوری پیش رفتند.
زمانی که او طرح متهورانه ادغام با شرکت کمپک را مطرح ساخت، در دفاع از آن گفت: ما باید آینده را بسازیم. میراثی که به ما رسیده مبتنی بر نوآوری و ارزشهایی است که بهای آن ابدی است. ما نمی توانیم شرکت را در جای خود نگه داریم. ما باید با شهامت و تدبیر شرکت را به پیش ببریم. اگر به جای فکر بهبود، درصدد توجیه و دفاع از عملکرد خود برآیید، این آغاز مراحل شکست شماست. به تعبیر دیوید پکارد: اگر ما در حوزه فناوری‌هایی که سریع تغییر می کند وارد شویم برای آنکه ثابت باقی بمانیم، باخته ایم. خانم فیورینا درمدت تصدی مدیرعاملی شرکت، علاوه بر این کار بنیانی، همواره از رنسانس دیجیتالی سخن گفت که در آن کسب وکارها باید فناوری‌هایی عرضه کنند و خدمات الکترونیکی ارائه نمایند و زیرساختهای اینترنتی همیشه فعال، فراهم آورند تا این شبکه‌ها درخدمت انسانها باشد. درهرجا و درهر موقع، حتی درحالت حرکت. او این انقلاب «در حرکت» را در حوزه های اینترنت، تجارت الکترونیکی و خدمات الکترونیکی مطرح می کرد که ساختاری از شبکه را می گشاید که در آن کسب و کار سیال‌تر و انعطاف پذیرتر است. او معتقد بود زیرساختهای مبتنی بر اینترنت مثل آب و هوا باید در دسترس باشند.
مدیرعامل جدید شرکت که به تازگی این مسئولیت را عهده دار شده است، مارک هرد 49 ساله است. او قبلا 25 سال در شرکت NCR به کار مشغول بود و در چند سال آخر مدیرعامل شرکت بود. مارک هرد بر سرمایه گذاری در تحقیق و توسعه در سه زمینه ارتباطات در حرکت (MOBILE)، انتقال از چاپگرها و تصویربرداری آنالوگ به دیجیتال در بازارهای شخصی و صنعتی و تجاری و نیز نسل نوین خدمات ومعماری مراکز اطلاعات شرکتها تاکید دارد. او معتقد است پیروزی در بازار تنها به نتایج برنمی‌گردد بلکه چگونگی دست یافتن به آن نتایج نیز مهم است. هرو بر این باور است که باید به سمت فرهنگ عمل کردن و پاسخگو بودن حرکت کرد. باید اخلاق در هر تصمیم و عمل فردی با دیگران حضور داشته باشد.
او می گوید در یک شرکت موفق، اخلاق و قانونمداری یک بخش اساسی از فرهنگ کاری است. به همین دلیل او کسب و کار غیراخلاقی و غیرقانونی را در HP برنمی‌تابد و در آن مسامحه روا نمی دارد. او معتقد است کار سختی پیش‌رو دارد.

منابع
www.HP.com
www.fortune.com

به نقل از ماهنامه‌ی تدبیر شماره‌ی ۱۷۵



 نگاشته شده توسط رحمان نجفي در یک شنبه 30 خرداد 1389  ساعت 10:02 PM | نظرات 0 | لينک مطلب
همت مضاعف در کار و کارآفرینی
مقالات همت مضاعف كار مضاعف

شرکت سامسونگ الکترونیک
(SAMSUNG ELECTRONIC )

مترجم: مسعود بینش 

سامسونگ الکترونیک در یک نگاه

سابقه: 67سال (تأسیس: 1938)
بنیانگذار: لی بیونگ چول
حوزه فعالیت: ارتباطات راه دور، نیمه هادی‌ها، فناوری دیجیتال
ویژگی: برترین شرکت کره جنوبی
فروش (2005): 5/71 میلیارد دلار
کارکنان (2005): 80594 نفر
رتبه در FORTUNE 500)2005):ا39
مدیرعامل: لی کان هی

ممکن است کار لی بیونگ چول بنیانگذار گروه سامسونگ در سال 1938 برای تاسیس شرکت را دشوار به حساب بیاوریم، اما هیچ تردید نمی توان روا داشت که 20 سال پیش که رهبری شرکت به دست فرزند او، «لی کان هی» افتاد و او مسئولیت عبور و تبدیل یک شرکت خانوادگی و بازرگانی را به یک شرکت مبتنی بر فناوری الکترونیک برعهده گرفت، دشواری کار بسیار بیشتر از دوران تأسیس بوده است. اما آنچه مهم است آن است که «لی» به خوبی از عهده این مسئولیت برآمد و این شرکت سه ستاره (معنای سامسونگ در زبان کره ای) را ستاره های بیشتری بخشید و جایگاه آن را نه تنها در کره که در جهان و در مقایسه با شرکتهای حوزه الکترونیک تثبیت کرد. سامسونگ اکنون در حوزه های مختلفی همچون صنایع سنگین، صنایع کشتی سازی، نساجی، پتروشیمی، خودروسازی و بویژه صنایع الکترونیک فعال است و عظیم ترین و محبوب ترین شرکت زیرمجموعه آن یعنی سامسونگ الکترونیک به گونه ای حرکت کرده که امروز در برخی محصولات نظیر نمایشگرهای مختلف مقام اول را در دنیا کسب کرده است. در عرضه گوشی‌های تلفن همراه به مقام سوم جهانی دست یافته است و درمجموع فعالیتهای حوزه الکترونیک به رقابت با سونی و پاناسونیک می اندیشد. اندیشه های تحول گرایانه رهبر کنونی شرکت یعنی لی‌کان‌هی در تغییر جهت سامسونگ بسیار موثر بوده است.
تاریخچه
گروه سامسونگ در سال 1938 توسط لی بیونگ چول به عنوان یک شرکت بازرگانی تأسیس شد و بیشترین حجم کاری خود را بر صادرات ماهی و میوه و سبزی به چین قرار داد. طی یک دهه، با رشدی بسیار سریع، سامسونگ به یکی از 10 شرکت بزرگ کره تبدیل شد. در سال 1969 شرکت سامسونگ الکترونیک در گروه سامسونگ متولد شد. در دهه 1970، شرکت با سرمایه گذاری در صنایع سنگین، صنایع شیمیایی و پتروشیمی و ساخت کشتی، راه صنعتی شدن را درپیش گرفت. در 1973 دومین برنامه پنجساله مدیریت اعلام شد و گذار از مرحله ساخت مواداولیه به محصول نهایی هدف گیری شد. در این دهه شرکتهای صنایع سنگین، پتروشیمی، کشتی سازی و صنایع دقیق سامسونگ تأسیس شد و اولین صادرات صنایع الکترونیک ازسوی سامسونگ الکترونیک صورت گرفت. دهه 1980، دهه ورود سامسونگ به بازار فناوری جهانی بود. در سال 1987 با مرگ بنیانگذار گروه، پسرش لی کان هی جانشین او شد و یک سال بعد برنامه انقلاب دوم را در شرکت به راه انداخت. این برنامه مشتمل بر تجدید ساختار کسب و کار قدیمی و تبدیل شدن شرکت به یکی از پنج شرکت برتر الکترونیک و یکی از شرکتهای کلاس جهانی در قرن بیستم و یکم بود.
اوایل دهه 1990 دوران مدیریت نوین در سامسونگ بود. شعار «اول کیفیت» انتخاب و تبلیغ شد. در این دوره، 17 محصول مختلف نظیر نیمه هادی، نمایشگرهای رایانه و تجهیزات تصویر رنگی در بازار جهانی تولید شد و در برخی از آنها، نظیر LCD به مقام اول جهانی دست یافت. همزمان، علاوه بر جهت گیری به سمت بکارگیری شش سیگما و تولید محصول کیفی، کیفیت کارکنان نیز موردتوجه قرار گرفت. از ابتدای قرن جدید، حرکت به سمت دوران دیجیتال برای شرکت تشدید شد، به گونه ای که به سرعت در حوزه های مختلف فناوری اطلاعات و ارتباطات، محصولات متنوعی عرضه شد.

حوزه های فعالیت
پنج حوزه اصلی کسب و کار شرکت سامسونگ الکترونیک عبارت است از: کسب و کار لوازم خانگی دیجیتال، رسانه دیجیتال، LCD و نیمه هادی‌ها و ارتباطات راه دور این شرکت معروفترین و مهمترین زیرمجموعه گروه سامسونگ است که به عنوان برترین شرکت کره جنوبی به تنهایی بیش از 10 درصد کل صادرات این کشور را انجام می دهد. در سال 2004، سامسونگ الکترونیک ازسوی مجله فورچون به عنوان چهارمین شرکت تحسین‌برانگیز جهان در حوزه الکترونیک انتخاب شد. هم اکنون تعداد شرکتهای گروه سامسونگ به 14 رسیده که با 337 دفتر در 58 کشور جهان پراکنده است. جایگاه سامسونگ در فروش گوشی تلفن همراه در جهان با 103 میلیون عدد در سال 2005، بعداز نوکیا و موتورولا قرار دارد که حدود 13 درصد فروش جهانی را شامل می شود.

چشم انداز
چشم انداز ترسیم شده از سوی شرکت عبارت است از: تبدیل شدن به رهبر انقلاب دیجیتال. شعار سامسونگ برای تحقق این چشم انداز، «شرکت دیجیتال» بودن است.

ارزشها و فرهنگ سازمانی
شعارهای سامسونگ از ابتدای تأسیس، توجه به منابع انسانی، کمک اقتصادی به جامعه و خردورزی بوده است. مدیرعامل شرکت معتقد است، موقعیت سامسونگ متکی به پنج ارزش است: کیفیت، خلاقیت، رقابت، فرهنگ و وحدت. در سال 1993، مدیرعامل شرکت برنامه هویت بخشی جدید را در پنجاه و پنجمین سالگرد تأسیس شرکت معرفی کرد. او اعلام نمود که شرکت نیازمند آن است که بازتابهای اخلاقی خود را ببیند. شرکتهایی که پایبند اصول اخلاقی نیستند، قادر به تولید محصولات با کیفیت نخواهندبود زیرا از مشتریان و خواسته های آنان درک روشنی ندارند. در سامسونگ هر تغییر به عنوان یک فرصت دیده می شود و به افراد امکان و اجازه اشتباه کردن داده می شود به شرط آنکه آن اشتباه مستند و مکتوب شده و دیگر تکرار نشود. اصول جدید مدیریت سامسونگ مبتنی است بر اخلاق و قانون، احترام به ذی‌نفعان و مشتریان و پذیرش مسئولیت اجتماعی.

تحقیق و توسعه
پیشرفت سریع سامسونگ در سه دهه اخیر و ورود آن به صحنه فناوری دیجیتال جهانی متکی بر فعالیتهای گسترده بخش تحقیق و توسعه بوده است. سامسونگ در دهه 1980 دو موسسه تحقیق و توسعه دایر کرد که شرکت را در زمینه های الکترونیک، نیمه هادی، پلیمر، مهندسی ژنتیک، ارتباطات راه دور، هوا- فضا و حوزه های جدید فناوری نانو کمک می کند.
منابع انسانی
تعداد کارکنان شرکت سامسونگ الکتریک بیش از 80 هزار نفر است که در سراسر جهان گسترده هستند. این درحالی است که کل کارکنان گروه سامسونگ به 229 هزار نفر می رسد. منابع انسانی از همان ابتدای تأسیس، در اولویت شرکت بوده اند. مدیرعامل شرکت معتقد است بدون وجود انسان کیفی، دستیابی به محصول کیفی میسر نیست و ریشه نامرغوب بودن محصولات و بروز خطا در آنها را باید در نرسیدن نیروی انسانی به جایگاه مطلوب کیفی جستجو کرد. سامسونگ پیشرفت خود را تاکنون و در آینده نیز مدیون قابلیتها و شور و اشتیاق کارکنان خود و فناوری می داند. سامسونگ منابع انسانی و فناوری خود را وقف خلق محصولات و ارائه خدمات برتر کرده است تا سهم خود را در ایجاد جامعه جهانی بهتر ادا کرده باشد.

فروش
در سال 2005، سامسونگ الکتریک به تنهایی با فروش 5/71 میلیارد دلار در صدر شرکتهای برتر کره قرار گرفت و بیش از 10 درصد صادرات این کشور را به خود اختصاص داد. این درحالی است که درآمد کل گروه سامسونگ در این سال حدود 141 میلیارد دلار بوده که منجر به کسب حدود 10 میلیارد دلار سود خالص شده است.

 

مدیرعامل
مدیرعامل فعلی سامسونگ الکتریک، لی کان هی، سومین فرزند پسر مؤسس گروه، لی بیونگ چول بود.
او که مدرک دکترای خود را از دانشگاه سئول در سال 2000 اخذ کرده است، در سال 1978 نایب رئیس سامسونگ بود و بعداز مرگ پدرش در سال 1987 رهبری سامسونگ را بدست گرفت و به خوبی شرکت را در عصر دیجیتال به پیش برد. او بیش از هر مدیر ارشد دیگری به فناوری و کسب دانش فنی دست اول تاکید دارد. رهبری موثر لی در 20 سال گذشته توانسته است سامسونگ را که به عنوان یک فروشگاه بازرگانی تأسیس شده بود به رقیب جدی معتبرترین و مطرح ترین پیشتازان فناوری دیجیتال و تولیدکنندگان وسایل صوتی و تصویری الکترونیک نظیر سونی و پاناسونیک تبدیل کند. او در سال 1993 در شهر فرانکفورت، بیانیه معروف سامسونگ را صادر کرد و همه کارکنان را به یک انقلاب فرهنگی فراخواند. او گفت که تغییر را از خود آغاز خواهدکرد زیرا تنها حرف زدن کافی نیست. لی معتقد است در هزاره جدید قدرت آتش یک کشور به وسیله سطح فناوری آن مشخص می شود.

آینده
اهداف لی کان هی رهبر سامسونگ، برای دهه آینده بسیار جامع و متنوع است. او اعلام کرده که هدف او دستیابی به جایگاه یکی از بزرگترین سازندگان خودرو جهان تا سال 2010 میلادی خواهدبود. او برای این کار، سرمایه گذاری 13 میلیارد دلاری را درنظر گرفته است. او معتقد است سامسونگ برای بقا راهی ندارد جز آنکه به یک شرکت درجه اول تبدیل شود. او سامسونگ را متعهد کرده است که برای توسعه نسل جدید فناوری مانند سخت‌افزارها و نرم افزارهای چندرسانه ای و مهندسی زیستی، 75 میلیارد دلار سرمایه گذاری کند.
لی براین باور است که تغییرات در 5 تا 10 سال آینده بی تردید بیش از تغییرات 100 سال گذشته خواهدبود، همانگونه که تغییرات 100 سال گذشته بیش از تغییرات 500 سال پیش تاکنون بوده است.
او معتقد است در قرن بیست ویکم هیچکس به تنهایی نمی تواند رشد یابد، سرعت تغییرات بیشتر خواهدشد و تلاطم انتقال و حرکت ادامه خواهد داشت. لی دوران آینده را دوران فرا نیمه هادی می نامد و روند تغییرات باورنکردنی را برای دنیا پیش بینی می کند.

منابع
1 – www.samsung.com
2 – www.fortune.com

 به نقل از ماهنامه‌ی علمی و آموزشی تدبیر

 



 نگاشته شده توسط رحمان نجفي در یک شنبه 30 خرداد 1389  ساعت 10:01 PM | نظرات 0 | لينک مطلب



مقالات همت مضاعف كار مضاعف
همت مضاعف در کار و کارآفرینی

 ۱- بزر گ بیندیشید ولی با یک کار کوچک آغاز کنید.

۲- قبل از آغاز یک کسب و کار باید مطمئن شوید که مفهومی که در ذهن دارید قابل اجراست. بهتر است ابتدا یک نمونه کار انجام دهید و نتیجه را ارزیابی کنید. بیندیشید که چگونه میتوانید تئوری خود را در یک مقیاس کوچک بیازمائید، قبل از اینکه متعهد کاری بزرگ از قبیل قرارداد رهن و یا خرید مکان شوید.

۳- اگر حتی بتوانید حداقل یک مشتری پیدا کنید و به شما ثابت شد که طرح مورد نظرتان قابل اجراست این شانس را دارید که این موفقیت ،دفعات دیگری نیز برایتان تکرار گردد.

۴- با بودجه محدود کار کنید. اگر تجهیزات قدیمی‌تان قابل استفاده هستند، تجهیزات جدید تهیه نکنید. معامله پایاپای بهترین روش تهیه تجهیزات مورد نظرتان است.

۵- بدون داشتن یک طرح کسب و کار جامع که حاوی کلیه جزئیات باشد به آغاز یک کسب و کار جدید مبادرت نورزید.

۶- یک حسابدار می‌تواند به شما در مسائلی نظیر گردش نقدینگی، نقطه سربه سر و صورت سود و زیان کمک کند.

۷- بانکها به مراتب ارزان‌تر از شرکا هستند و مشکل کمتری نیز در مواجهه با آنها دارید.داشتن یک شریک مانند ازدواج بدون وجود عشق است. زندگی شما در اینصورت از آن خودتان نخواهد بود. البته به یاد داشته باشید که آغاز یک کسب و کار با یک شریک بی‌نهایت بهتر از عدم آغاز یک کسب و کار است.

۸- وقتی یک شریک دارید باید به نظرات اونیز توجه کنید. در شراکت بدون رسیدن به توافق لازم هر تلاشی به بن بست خواهید رسید.

۹- مسئله دیگر، مدیر عامل بودن و داشتن رای اکثریت است. این دلیل دیگری است که آگاه باشید هیچ‌گاه بیش از ۴۹ درصد از سهام شرکت خود را واگذار نکنید، البته اگر تمایل دارید که کنترل اوضاع به دست خودتان باشد!!

۱۰- آیا برای کسب و کار شما بازار وجود دارد؟ وسعت این بازار چقدر است؟
تحقیقات بازار بسیار مهم و اساسی است. بهتر است به جای ایجاد بازار جدید، بازارهای موجود را پیدا کنید.
 ۱۱- اگر در این بازار رقیبی ندارید و یا رقابت محدودی وجود دارد، هشیار باشید. ممکن است به واقع بازاری وجود نداشته باشد! به عبارت دیگر ممکن است روی یک محصول خاص دست گذاشته باشید که تا کنون شناخته نشده است.

۱۲- قبل از آغاز یک کسب و کار، با یک مشاور، وکیل، واسطه بیمه و یا مدیر بانک مشورت نمائید. مشاوره بانک مجانی است. مشاوره اولیه با مشاوران حرفه‌ای نیز مجانی است. اما قبل از هر اقدامی پرسش نمائید.

13- عموما بهترین کسب و کاری که می توانید انتخابی گوید: شما میتوانید در هر زمینه کسب و کار و یا صنعت جدید از طریق خواندن کتاب متخصصین آن فن، حتی برای یک ساعت در روز نیز میتونانید عملا تجربه کسب نمایید. حتی بیشتر از آن نیز میتوانید مطالعه کنید زیرا هرچه بیشتر مطالعه کنید، مغز اطلاعات جدید را بهتر از اطلاعات جزیی و آسان در ک میکند. تکرار با فاصله ،یک روش موثر در یادگیری موثر و اثبات شده است.

14- حتی اگر فکر میکنید که برای آغاز کسب و کاری که در ذهن دارید به تجربه عملی نیاز دارید میتوانید مدتی را برای یکی از رقبای خود کار کنید. حتی میتوانید نیمه وقت کار کنید. هرچه برایتان مفید است یاد بگیرید و در عین حال مزد نیز دریافت کنید. البته بهتر است قبل از امضای قرارداد مربوط به انجام فعالیتهای محرمانه از آنجا بروید زیرا ممکن است علیه شما شکایت کنند!

15- به همان سرعتی که دارایی شما افزایش می یابد، باید هدفتان این باشد که خود نیز توسعه پیدا کنید و از یک صاحب کسب و کار/ مجری به یک صاحب کسب و کار/مدیر تبدیل شوید.

16- هیچ وقت نباید کسب و کاری را با این هدف که کلیه امور را خود رتق و فتق کنید آغاز نمایید. این کار درست مانند این است که کار خود را با پول بخرید.

17- اگر بخواهید هر کاری را خودتان انجام دهید عملی نیست. باید یاد بگیرید که تفویض اختیار کنید. باید افراد با انگیزه ای را بکار بگیرید که حتی از شما باهوشتر و زیرک تر باشند. به آنها استانداردهای بالای خود را بیاموزید و در حالیکه آنها اغلب کارها را انجام میدهند بر آنها نظارت داشته باشید.

18- انتخاب یک نام تجاری مناسب، برای موفقیت شما بسیار حایز اهمیت است. بعد از سالها تجربه در تبلیغات و بازاریابی، پیشنهاداتی که در این مورد به شما ارایه میکنم به شرح زیر میباشد:

19- نام شما نباید مشابه نام رقبایتان و یا نزدیک به آن باشد زیرا اولا مشتریان سردرگم میشوند و به آسانی شما را پیدا نمیکنند و ثانیا ممکن است مورد شکایت شرکتهای رقیب واقع شوید.

20-هرچقدر اسم شرکت کوتاهتر باشد، به یاد ماندنی تر خواهد بود.

21- اسم باید به آسانی هجی شود و به وضوح قابل تلفظ باشد.

22- اسم شما باید تبلیغی باشد برای آنچه میخواهید انجام دهید. کسب و کارهایی که نام صاحبان خود را دارند تنها در صورتی موفقند که این اسم برای دیگران آشنا باشد و یا مرادف یک محصول و یا خدمت شناخته شده باشد.

23- نباید نام شما به نام شرکت ثبت شده دیگری تجاوز کند.

24- نام شما باید متمایز و در ارتباط با تصویری باشد که مایلید از کسب و کار خود ارایه دهید. برای نمونه اگر شما خدمات نظافت منازل را انجام میدهید انتخاب نام سویس منازل APHRODITE (به معنای عشق وزیبایی) کاملا نامناسب است و در عوض نام خدمات منازل Spicand Span ( به معنای نو و ترو تمیز) بسیار مناسب خواهد بود.

25- با توجه به ثبت اسم شرکت شما در کتاب زرد اگر اسم شما با اولین حروف الفبا آغاز شود در صدر لیست شرکتها قرار خواهید گرفت.

26- شاید شما دوست داشته باشید نام شهر و یا شهرستان خود را بخشی از نام شرکت خود قرار دهید.

27- دلیل دیگری که نام کوچک خود را در نام کسب و کارتان مورد استفاده قرار ندهید، این است که در اذهان مشتریانتان تبعیض ایجاد میکنید و آنها به دنبال شما میگردند و در حالیکه سایر همکارانتان بیکار نشسته¬اند کار فراوان روی سر شما ریخته میشود.

28- همچنین زمانی که تمایل به فروش و یا واگذاری کسب و کار خود دارید در صورتی که نام کسب و کارتان، اسم کوچک شما باشد، به قیمتی پایین تر از زمانی که یک نام تجاری مناسب داشته باشد به فروش میرسد.

29- تعیین نام مناسب به این روش انجام میشود:
یک جلسه هم اندیشی با روش طوفان مغزی ( brain storming ) تشکیل دهید. نام های مناسبی را که به ذهنتان می¬آید بنویسید، حتی اگر مسخره به نظر آیند. در این مرحله کمیت بیش از کیفیت اهمیت دارد. این رویه باید منجر به تولید حداقل 100 اسم گردد.

30- در این مرحله به تسویه فهرست اسامی و حذف نام های نا مناسب بپردازید تا به 6 الی 7 نام برسید. به ارتباطات فکری مردم نیز بیندیشید و اینکه اغلب انها کدام اسم را ترجیح میدهند. این لیست را به دوستان و انجمن¬های حرفه¬ای که به قضاوت آنها اطمینان دارید نشان دهید و نظر آنها را بخواهید. همچنین دلیل انها را از انتخاب این اسم بپرسید. در نهایت، خودتان تصمیم بگیرید زیرا شما رییس هستید و تصمیم نهایی با شماست چون کسب و کار متعلق به شماست.

31- سپس به کتاب راهنمای آنلاین و آفلاین مراجعه کنید تا ببینید که آیا اسم منتخب شما وجود دارد یا خیر.

32-همچنین در اینترنت شناسه های ". com " را جستجو کنید تا بدانید که آیا نام مورد نظر شما در اینترنت وجود دارد؟ به یاد داشته باشید که ". com " به ". net " ارجحیت دارد.

33- قبل از هزینه کردن هر مبلغی برای تبلیغات، توضیح مختصری در مورد کسب و کار جدیدتان بنویسید و برای رسانه¬های معتبر بفرستید.

34- نهایتا هر کارآفرین باید به یاد داشته باشد که اغلب کالاها و خدمات به خودی خود به فروش نمیروند. شاخص ویژه¬ای برای این مطلب وجود دارد. اقتصاد دانی با نام ویافردو پارتو قاعده¬ای را به عنوان یک اصل ارایه داده است که به قانون 20-80 معروف است. این اصل بیانگر این مطلب است که اگر 20% از کسب و کارها به ارایه خدمات مشغول باشند، 80% دیگر درگیر خدمات فروش و تبلیغات هستند.

35- بنابراین بهتر است به مطالعه موردی در مورد روش‌های تبلیغات و فروش برای کسب و کار خود بپردازید.
 



 نگاشته شده توسط رحمان نجفي در یک شنبه 30 خرداد 1389  ساعت 10:00 PM | نظرات 0 | لينک مطلب
مقالات همت مضاعف كار مضاعف

پارک علم و فناوری سازمانی است که با هدف افزایش ثروت در جامعه توسط متخصصان حرفه‌ای مدیریت می‌شود و
جریان دانش و فناوری را میان دانشگاهها، موسسات تحقیق و توسعه، شرکت‌های خصوصی و بازار به حرکت می‌اندازد.

پارکهای علم و فناوری از طریق مراکز رشد، سازمانهای نوآور را تقویت کرده و فرایندهای زایشی را تسهیل می‌کند.

به عبارت دیگر، پارک علم و فناوری محیطی است که در آن واحدهای تحقیقاتی مستقل و یا وابسته به سازمانها و صنایع، مجتمع شده و زیر پوشش و حمایت قرار می‌گیرند تا به خلاقیت و نوآوری بپردازند.

تعمیق ارتباط بین دانشگاهها، سازمانهای تحقیقاتی، واحدهای تولیدی و مراکز تصمیم‌گیری دولتی در جهت توسعه فناوری و علوم کاربردی ازدیگر اهداف ایجاد و توسعه پارکهای علم و فناوری است.

هم اینک حدود هزار پارک علم و فناوری در بیش از ‪ ۵۵‬کشور جهان فعالیت دارند و سهم ایران ‪ ۱۵‬پارک علم و فناوری است.



 نگاشته شده توسط رحمان نجفي در یک شنبه 30 خرداد 1389  ساعت 9:59 PM | نظرات 0 | لينک مطلب
مقالات همت مضاعف كار مضاعف

در سال 1906 اقتصاددان ایتالیایی "ویلفردو پارتو"  یک فرمول ریاضی برای توصیف توزیع نابرابر ثروت در کشور خود ابداع کرد.

او مشاهده کرده بود که بیست درصد از مردم بیش از هشتاد درصد ثروت را در اختیار دارند. در سالهای پایانی دهه 1940، دکتر "ژوزف جوران" به اشتباه قانون 20/80 را به پارتو نسبت داد و آنرا اصل پارتو خواند (که نه یک اصل بلکه یک حقیقت اجتماعی در آن سالهای ایتالیا بود).

گرچه این نامگذاری اشتباه بود، لیکن اصل یا قاعده پارتو که گاهی بدین نام خوانده می شود،‌ می تواند ابزار بسیار موثری برای کمک به مدیریت اثربخش باشد.

 

این قاعده از کجا آمده است؟

 

پس از اینکه پارتو مشاهدات خود را انجام داده و فرمول خویش را ابداع نمود، بسیاری از محققین پدیده های مشابهی را در زمینه تخصصی خویش مورد بررسی قرار دادند.

پیشتاز مدیریت کیفیت دکتر ژوزف جوران که در سالهای دهه 1930 و 1940 در آمریکا زندگی می کرد، یک اصل جهانشمول را شناسایی کرد که آنرا “اندکهای حیاتی و بسیارهای کم اهمیت” نامید و بصورت مکتوب در آورد.

فقدان دقت کافی در کار اولیه ای که  انجام داده بود باعث شد، آنرا بسط نظرات اقتصادی پارتو در زمینه ای وسیعتر بدانند. نام اصل، پارتو باقی ماند، شاید به این علت که از نامگذاری دکتر جوران برای گوش خوشایندتر بود.

در نتیجه، مشاهدات دکتر جوران از “اندکهای حیاتی و بسیارهای کم اهمیت”، یعنی این اصل که بیست درصد از چیزی، اغلب مسئول 80 درصد نتایج است، تحت عنوان اصل پارتو یا قاعده 20/80 باقی ماند.

 

این قاعده به چه معنا است؟

 

قاعده 20/80 بدین معنا است که در هرچیزی، میزان اندکی (20 درصد) دارای اهمیت حیاتی و بسیاری (80 درصد) کم اهمیت و یا دارای اهمیت ناچیز است.

در مورد پارتو این قاعده بدین معناست که  20 درصد مردم 80 درصد ثروت را در اختیار دارند. در کار اولیه جوران چنین بیان شده است که 20 درصد نواقص باعث 80 درصد مشکلات می شوند.

مدیران پروژه ها می دانند که 20 درصد کار (اولین ده درصد و آخرین ده درصد) 80 درصد زمان و منابع را صرف می کند. می توانیم قاعده 20/80 را در مورد  تقریباً هرچیزی بکار ببریم، از علم مدیریت گرفته تا جهان فیزیک.

بعنوان مثال، شاید توجه کرده باشید که 20 درصد از لوازم شما بیش از 80 درصد فضای انبار خانه را اشغال می کنند و نیز 80 درصد لوازم را 20 درصد از فروشندگان عرضه کرده اند.

همچنین 80 درصد فروش، ناشی از فعالیت 20 درصد کارکنان بخش فروش است. بیست درصد کارکنان شما مسئول 80 درصد مشکلات هستند اما بیست درصد دیگر، هشتاد درصد تولید را فراهم می کنند. این قاعده در هر دو مورد صادق است.

 

این قاعده چگونه می تواند بما کمک کند؟

 

ارزش اصل پارتو برای یک مدیر در این است که به او متذکر می شود بر 20 درصد چیزهای مهم تمرکز کند.

از میان کارهایی که در طول روز انجام می دهیم، تنها 20 درصد دارای اهمیت واقعی هستند و آن 20 درصد، 80 درصد نتایج را تولید می کنند. باید این موارد مهم را شناسایی نموده و بر آنها تمرکز کرد.

برنامه کاری روزانه خود را مرور کنید. اگر بتوان از موردی طرفنظر کرد، اگر چیزی از قلم افتاده است، بدانید که به آن20 درصد امور مهم تعلق ندارد.

در آن زمان یک تئوری مدیریت رواج داشت که پیشنهاد می کرد اصل پارتو را بعنوان مولد مدیریت "فوق ستاره" تعبیر کنند.

بنا به ادعای این تئوری، از آنجایی که 20 درصد نیروهای کاری مسئول تولید 80 درصد از دستاوردها هستند، ما بعنوان یک مدیر باید وقت محدود خود را بر مدیریت تنها آن 20 درصد محدود کنیم، افرادیکه "فوق ستاره" نامیده می شوند.

این تئوری مغشوش است، زیرا از این حقیقت غفلت می کند که 80 درصد وقت ما صرف امور مهم می شود. کمک به افراد در جهت ارتقا و پیشرفت کاری، استفاده مناسبتری از زمان است و کمک می نماید دستاوردهای خوب مبدل به دستاوردهای فوق العاده شوند.

اصل پارتو را در مورد تمام فعالیتهایمان می‌توانیم بکار بریم، اما در استفاده از آن باید نهایت احتیاط و خردمندی را اعمال کرد.

اصل پارتو و یا بعبارتی قاعده 20/80 می تواند بعنوان یک یادآوری روزانه در خدمت ما باشد و بما یادآور شود که 80 درصد زمان و انرژی خود را بر 20 درصد آنچه واقعاً مهم است، متمرکز کنیم.

تنها هوشمندانه کار نکنید، بلکه هوشمندانه بر روی چیزهای درست و مهم کار کنید.

 

به نقل از سایت به اندیش



 نگاشته شده توسط رحمان نجفي در یک شنبه 30 خرداد 1389  ساعت 9:58 PM | نظرات 0 | لينک مطلب
مقالات همت مضاعف كار مضاعف
همت مضاعف در کار و کارآفرینی
  مصاحبه آقای دکتر روستا آزاد

س: آقای دکتر لطفاً خودتان معرفی کنید و در مورد فعالیتها و سوابق اجرایی خود توضیح دهید؟

من متولد سال 1340 و دانشجوی سال اول دانشگاه صنعتی شریف در سال 58 هستم. در سال اول هنوز مکانیک سیالات را نگذرانده بودم که در جهاد دانشگاهی در پروژه‌ی سازمان انتقال خون در خصوص تصفیه پساب الکل مشارکت نمودم. این پروژه روتامتر بالای برج را با مطالعه کتاب سیالات طراحی کردم و ساختم. در حال حاضر که 27 سال از آن زمان گذشته ‌هنوز این دستگاه در حال کار کردن می‌باشد. این اولین خاطره‌ی من در زمینه‌ی کارهای فنی بود. زمانی که در سال دوم بودم با تعدادی از دوستان تصمیم گرفتیم کاری را ایجاد کنیم و در واقع کارآفرینی انجام دهیم. در آن زمان چسب به صورت مایع وجود داشت ولی نوار چسب نبود. ما تصمیم گرفتیم آن را تولید کنیم، یعنی؛ رل پلاستیک را با یک سیستمی تبدیل به نوار چسب کنیم. پروژه‌ی دیگری که در آن زمان پی‌گیری کردیم بازیابی لاستیک‌های مستهلک بود. در همان زمان یکی از هم دوره‌ای‌های ما در بالکن خانه‌ی خود تأسیسات پالایش و تقطیر را ایجاد کرده بود. یکی از کارهایی که ایشان ‌همان زمان انجام داد، اختراع شامپو فرش برای اولین بار در ایران بود. این روحیه‌ی کار و کارآفرینی را در چند تا از هم دوره‌ای‌های خودم دیدم. این مطالب را برای این عرض کردم که توضیح دهم دانشجوی ما باید این چنین برخورد کند. به خصوص دانشجوی دانشگاه صنعتی شریف باید از روز اول که وارد دانشگاه می‌شود به فکر ایجاد کار و خلاقیت باشد. شما وارد دانشگاه می‌شوید که پایه‌ی تئوریک خود را قوی کنید. شما باید انگیزه‌ای در وجودتان باشد تا دانشگاه کمک کند در غیر این صورت کسی که‌ انگیزه ندارد دانشگاه به ‌او کمک نمی‌کند. به نظر من بحث کارآفرینی اصل است  و در واقع اولین اصلی است که ما باید در همان ترم اول به دانشجو آموزش دهیم. دانشگاه به‌هر دلیلی برای شخصیت و روح دانشجو برنامه ندارد اما برای فکر و پرورش فکر آن برنامه دارد. بنابراین دانشجو باید فوق برنامه‌هایی مانند ورزش، هنر و برنامه‌‌های معنوی برای خود طرح نماید. دانشگاه ‌امکانات را فراهم می‌کند اما برنامه ندارد. بیشتر بحث علمی وجود دارد. فکر دانشجو را مجهز می‌کند که بتواند در دنیای مادی بهتر طراحی و عمل کند اما در دنیای معنوی دانشگاه حداکثر دروس معارف را دارد که به بهترین صورت هم عمل نمی‌کند. دانشگاه باید در خصوص مسائل فرهنگی و خلاقیت برنامه‌ریزی کند، ولی دانشجویان نمی‌توانند معطل باقی بمانند خودشان هم باید فعالیت داشته باشند. زمانی که تحصیلات لیسانس را تمام کردم دوران جنگ بود. در همان زمان به فعالیت‌های پدافندی مشغول شدم و در همان دوره با کربن اکتیو آشنا شدم که ‌اهمیت آن در تولید ماسک رزمندگان و نیز مصرف در صنایع بود. تحقیقات را در این زمینه‌انجام دادیم و بعد از این مرحله به سمت کار در صنعت رفتیم. به‌این ترتیب پایلوتی را در حوالی کرج ساختیم. با توجه به گسترشی که این طرح داشت در حال حاضر یک کارخانه‌ی تولیدی می‌باشد. بعد از آن به عنوان عضو هیات علمی در دانشگاه مستقر شدم. از همان روز اول هم در دانشگاه و هم بیرون از آن مشغول شدم. در بسیاری از شرکت‌ها مشاور هستم و طراحی و ساخت انجام می‌دهم. به عنوان نمونه کارخانه‌ی دارویی را طراحی و ساختم. در بعضی از موارد هم مدیر پروژه‌ی کارخانه‌های صنعتی بودم. اکثریت پروژه‌ها را در این 13 سال گذشته بنده تحت عنوان پروژه‌های کارشناسی، کارشناسی ارشد و دکترا را تعریف کردم. پروژه‌ها نوعاً با پشتوانه‌ی بیرون و برای ساخت یک خط تولید کالا بوده. در حال حاضر در یک تیم پژوهشی قصد داریم دانش فنی ازدیاد برداشت نفت به روش بیوتکنولوژیک را توسعه داده و آن را در مسجد سلیمان اجرا کنیم. قصد داریم به دنیا ثابت کنیم که ما توان چنین کارهایی را داریم. با توجه به ‌اینکه من دوره‌های فوق لیسانس و دکترا را در خارج از کشور گذرانده‌ام به جرأت می توانم بگویم کارهایی در ایران انجام می گیرد که در آنجا انجام نمی‌شود. من به ‌این نتیجه رسیده‌ام که در کشور خودمان بهتر میتوانم خلاقیت و کارآفرینی داشته باشیم .

 

س: شما به عنوان یک شخصیت علمی و فنی در زمینه‌ی‌همکاری با مراکز علمی تحقیقاتی متد خاصی را تعریف کرده‌اید؟

اولین چیزی که می‌توانم ذکر کنم این است که مسئله‌ی ارتباط صنعت با دانشگاه‌احتیاج به‌یک نهاد دارد تا سیستماتیک کار کند. برای نهادینه کردن این ارتباط آن احتیاج به تعدادی افراد کلیدی است که به عنوان قهرمانان این ارتباط باشند. در حال حاضر این ارتباط ضعیف است و باید فردی در این جایگاه قرار گیرد که در زمینه‌ی مسائل تحقیقاتی و صنعتی قوی باشد. نه در ایران بلکه در تمام دنیا این چنین است. به عنوان نمونه در آمریکا، کانادا، آلمان و روسیه‌ که بنده شخصاً اطلاع دارم وضعیت این چنین است. در هر کجا اگر این قهرمانان ارتباط صنعت با دانشگاه حضور داشته باشند کار را پیش می‌برند. برای این منظور باید اینگونه ‌افراد را شناسایی کنیم و در این منصب قرار دهیم. خوشبختانه در دانشگاه دفتر ارتباط با صنعت و معاونت پژوهشی وجود دارد، اما باید تقویت شوند. معاونت پژوهشی باید یک فضای پژوهشی ایجاد کند که براساس آن پروژه‌های کارشناسی ارشد و دکترا تعریف شود. در حال حاضر در دانشگاه صنعتی شریف افراد باتجربه وجود دارد که منشاء اثرات بسیار خوب هستند. باید قدر کسانی که عضو هیأت علمی دانشگاه‌هستند و بیرون از دانشگاه هم کارهای عملیاتی انجام می‌دهند را بدانیم. بعضی از این افراد هم از دانشگاه رفته‌اند ولی می توان از آنها به عنوان حلقه‌ ارتباط دانشگاه با صنعت در قالب تعریف پروژه‌های محوری استفاده کنیم.

 

س: آقای دکتر لطفاَ در مورد فعالیتهای تولیدی خود بیشتر توضیح فرمائید؟

پیشینه‌ی کارخانه‌ی کربن فعال که بنده تأسیس کردم به دوره کارشناسی برمی‌گردد. که در آن زمان کشور در حال جنگ بود و احتیاج به مواد جاذب عوامل شیمیایی، ماسک، لباس و غیره داشت و در واقع عامل اصلی تأسیس این کارخانه پدافند بود. حدود 20 سال طول کشید تا این پژوهش‌ها تبدیل به‌یک کارخانه شود. در مورد این تجربه، ‌ابتدای کار با اشتیاق و خلاقیت شروع شد و کار را ادامه دادیم.

 

س: نظر شما در مورد ایده‌ی تأسیس شرکت‌های دانشجویی در مرکز رشد و فناوری چیست؟

طرح این ایده باعث خوشحالی است و من مطمئن هستم که می‌تواند موفق باشد اما به نظر من هنوز قوام ندارد. در این رابطه منابع مالی و پشتیبانی باید وجود داشته باشد و منابع فکری ایده‌ها و هدایت آن نیز باید ایجاد شود. به عنوان نمونه زمانی که‌یک شرکت می‌خواهد ایجاد شود باید مرکزی در دانشگاه وجود داشته باشد که کارهای تکنیکی مورد نیاز را ارائه کند. از کارهای ساده مانند تراش و جوش و قطعه سازی تا کارهای دیگر باید ارائه شود. به عنوان مثال در همین حال حاضر من یک پروژه‌ی کارشناسی ارشد را هدایت می‌کنم که در طول دو هفته 5 پمپ سوزانده یا خراب شد به دلیل اینکه دانشجوی من تکنسین خوبی نیست که بداند هر پمپ برای چه کاری مورد نیاز است. ما خدمات تکنیکی و کارگاهی و تکنسینی نداریم. بنابراین دانشجویانی که‌این امکانات را ندارند نمی‌توانند به کار ادامه دهند. اخیراً طبق صحبت‌هایی که با جناب آقای دکتر بلندی رییس دانشگاه جامع علمی کاربردی داشتیم، به استانداردی در جهان توجه کردیم که نسبت کارشناس به تکنسین باید یک به ده باشد. پس زمانی که شما شرکتی را تأسیس کردید باید یک چنین امکانات کارگاهی و همچنین مسئول منابع مالی و تدارکاتی در اختیار آن قرار دهید. این تجربیاتی است که باید مدون شود و مرکز رشد به کار بندد. حرکت‌هایی که تا به‌امروز داشته‌اید قدم‌های اولیه‌ است نه قدم‌های نهایی.

 

س: نظر شما در مورد تأسیس شرکت‌های دانشجویی در مرکز کارآفرینی چیست؟

ایده‌ی بسیار خوبی است ولی بحثی که مهم است بحث اجرا است. زمانی وزارت صنایع طرحی تحت عنوان انکاباتور مطرح کرد که تقریباَ مشابه ‌ایده‌ی شما بود، اما به دلایلی که بیشتر فکر می کنم اجرایی باشد علی رغم ‌هزینه‌های صورت گرفته و اتلاف سرمایه با موفقیت مواجه نشد. این ایده‌ای که شما می‌فرمایید، ایده‌ی خوبی است اما توانمندی اجرا و جزئیات اجرا است که نشان می‌دهد به نتیجه می‌رسد یا نه. یک توانمندی اجرایی خوب لازم است. از آن منشی که در آنجا مستقر می‌شود و ایجاد ارتباط می‌کند تا کارگاههای پشتیبانی، خدمات و تدارکات باید کار را به نحو احسن انجام دهند و اگر این مرکز بخواهد این ایده را به سرانجام برساند احتیاج به‌یک سیستم پشتیبانی تحقیقاتی خوب دارد و یک سیستم ارتباط مالی خوب می‌خواهد. به نظر من ثبت شرکت رسمی انجام ندهید به دلیل اینکه‌ انحلال آن در صورت نیاز بسیار مشکل است. اگر شرکتهای تأسیس شده گسترش پیدا کردند و پیشرفت کردند آن موقع ثبت شرکت صورت گیرد. با استفاده‌از تجربیات دیگران می‌توان جوانهای با استعداد کشور را با توان خوب منشاء ایجاد کار تربیت کنیم.

 

س: تعریف شخصی شما از کارآفرینی چیست و به نظر شما فاکتورهایی که‌ یک کارآفرین باید داشته باشد چیست؟

به‌اعتقاد من کارآفرینی یعنی شما در زنجیره‌ی گردش کالا و خدمات می‌توانید یک نقطه‌ای جدید ایجاد کنید که‌یک بخش ورودی و یک بخش خروجی جدید (کالا یا خدمات جدید) داشته باشد و چند نفراشتغال به کار پیدا کنند. به صورت طبیعی ارزش خروجی باید بیشتر از ورودی باشد و در این صورت می‌توانیم این اشتغال را یک اشتغال مولد حساب کنیم. با توجه به‌این نکته کارآفرینی را من در واقع فعالیتی می‌بینم که ‌از منابع موجود استفاده می‌کند و فرآورده‌ی جدیدی ایجاد می‌کند. این را باید تأکید کنم که در کشور ما که ثروتهای خدادادی مانند نفت وجود دارد بعضی از وقتها اشتغال ها اشتغال مولد نیستند. اگر مولد باشد نهایتاَ خودش می‌تواند کار خودش را بدون هیچ حمایتی ادامه دهد.

 

س: به عنوان مطلب آخر اگر صحبتی‌ هست بفرمائید؟

آن چیزی که من در آخر تأکید دارم این است که بزرگترین سرمایه‌ یک فرد یا یک ملت دیدگاه جهان بینی و شخصیت آن است. در بحث کارآفرینی عنصری که بسیار می‌تواند موثر باشد دید مثبت به جهان است. زمانی که شما می‌خواهید حرکتی را انجام دهید باید هزینه کنید و از امکاناتی که در اختیار دارید استفاده کنید. چه کسی این کار را انجام می‌دهد؟ کسی که‌ امید داشته باشد و اعتماد داشته باشد هزینه‌هایی که می‌پردازد برگشت هم دارد. به‌این ترتیب انگیزه‌ای مثبت و روحیه‌ی مثبت به آینده و اجتناب از حرص و آز و طمع برای کارآفرینی و ایجاد کار لازم می‌باشد. حتی در استخدام افراد نیز بسیار کارفرمایان به دنبال افرادی‌هستند که خود حرکت‌زا و حرکت‌آفرین باشند.


 نگاشته شده توسط رحمان نجفي در یک شنبه 30 خرداد 1389  ساعت 9:57 PM | نظرات 0 | لينک مطلب