سلسه بحث هایی با راهبرد آسیب شناسی دین و دینداری در نهج البلاغه در یکی از محافل قرآنی آغاز کرده ام. منبع مورد استفاده کتاب رهزنان دین است که نوشته استادم جناب دلشاد تهرانی می باشد. تلاش می کنم کلیت بحث را برای یادسپاری در وبلاگ ثبت و ضبط نمایم.
جلسه اول؛ بهداشت دین
1.اصل دین، گوهری ناب و حقیقتی متعالی و امری قدسی است که دستخوش هیچ آسیبی نخواهد شد.
فَأَقِمْ وَجْهَکَ لِلدِّینِ حَنِیفًا ۚ فِطْرَتَ اللَّهِ الَّتِی فَطَرَ النَّاسَ عَلَیْهَا ۚ لَا تَبْدِیلَ لِخَلْقِ اللَّهِ ۚ ذَٰلِکَ الدِّینُ الْقَیِّمُ وَلَکِنَّ أَکْثَرَ النَّاسِ لَا یَعْلَمُونَ
(پس حق گرایانه، به سوی این آیین روی آور،[با همان] فطرتی که خدا مردم را بر آن سرشته است. تغییری در آفرینش خدا نیست. آیین پایدار همین است ولیکن بیشتر مردم نمی دانند.)
2.منظور از اسیب شناسی دین و دین داری ، قرار دادن باورها و رفتارهای دینداران در بوته نقد است.
3.همانطور که به بهداشت تن و روان اهمیت می دهیم باید به بهداشت دین نیز اهمیت دهیم .
4. امام علی علیه السلام پرچم دار بهداشت دین و دینداری است.
5. علیبنموسیالرضا (علیهالسلام) به روایت از پدرش علیبنابیطالب (علیهالسلام) از آخرین جمعه از ماه شعبان یکی از سالهای پربرکت رسالت نبی اکرم خبر داده است که پیامبر در جمع پیروانش خدا را حمد و ثنا گفت و درباره عظمت ماه هبارک رمضان فرمود: ......
من( امیرالمومنین علیهالسلام ) برخاستم و گفتم : اى پیامبر خدا! برترینِ کارها در این ماه چیست؟
فرمود : «اى ابو الحسن! برترینِ کارها در این ماه ، پرهیز از حرام هاى الهى است» . سپس گریست .
گفتم : اى پیامبر خدا! سبب گریه شما چیست؟
فرمود : «اى على! بر این مىگریم که حرمت تو را در این ماه مى شکنند . گویا مى بینم تو در حال نماز براى پروردگار خویشى ، که نگونبختترینِ اوّلین و آخرین ، همو که برادر پى کننده ناقه قوم ثمود است ، برمى خیزد و بر فرق سرت ضربتى مى زند و محاسنت ، از خون سرت رنگین مى شود» .
گفتم : اى پیامبر خدا! آیا در آن حالت ، دینم سالم است؟
فرمود : «دینت ، سالم است» .
6.نمونه هایی از آسیب های دین و دینداری در کلام امیر بیان؛
الشک یفسد الدین
آفه الدین سوء الظن
سبب فساد الدین الدنیا
7.آسیب دین و دینداری مراتب و وجوهی دارد؛
1.7.عدم فهم عمیق دین و سلوک دینی
2.7.دریافت نادرست از مفاهیم دینی
3.7.ضعیف شدن باورها و رفتارهای دینی
4.7.سست شدن بنیادهای اخلاق
5.7.بی ارزش شدن ارزشهای دینی
6.7.بی اعتقاد شدن به دین و امور مذهبی
7.7.بی ایمانی
8.7.اباحی مذهبی
9.7.گریز از هر امر دینی و مذهبی
8.ضرورت آسیب شناسی دین و دینداری؛
امام علی (ع) فرمودند؛
المصیبه بالدین اعظم المصیبات
9.افق آسیب شناسانه در بیان امیرالمومنین
ایها الناس سیاتی علیکم زمان یکفأ فیه الاسلام کما یکفأ الاناء بما فیه
اسلام همانن ظرفی که وارونه کرده اند هر چه در ان بوده ریخته
یاتی علی الناس زمان لایبقی فیه من القان الا رسمه و من الاسلام الا اسمه ...
