نگاه نو
حرکت طبیعی کافی نیست؛ باید در این میدان، حرکت جهشی و مجاهدانه داشته باشیم. امام خامنه ای (مدظله العالی) 
 
نویسنده وبلاگ

در اثر تحولاتی که در اروپای قرن شانزدهم ایجاد شد مرکانتسیلیسم جایگاه خود را به منزله شیوه برتر ایجاد قدرت حکومت مشخص و معین نمود این شیوه چنین توصیه می کرد که برای توسعه قدرت سیاسی دولتها باید تجارت را توسعه داد، بر سرزمینهای تازه مسلط گردید ، به صادرات کالا و صنایع افزوده از صدور مواد خام و اولیه کاست و در عوض واردات را منحصر به مواد خام و اولیه مورد نیاز نمود به این نحو توازن مطلوب برقرار می شود و کشورهای ناگریز می شوند بدهی خود را به طلا بپردازند . شرکتهای مختلف تجاری انحصاری مانند کمپانی هند شرقی که انگلیسیها در ابتدای قرن هیجدهم بنا نهادند، موظف بودند کالاهای ساخته شده شامل پارچه و مصنوعات فلزی و غیر فلزی را از انگلستان به کشورهای مختلف ببرند و در عوض طلا و نقره به مملکت خویش وارد نمایند به این ترتیب سرمایه داری تجاری تا پایان قرن هیجدهم متعارف ترین نوع سرمایه داری بود و بعد از آنکه از قوه بخار استفاده شد این شیوه به سرمایه داری صنعتی مبدل گردید به کمک این شرکتهای تجاری بود که سیاست استعماری دول غربی اروپا در امریکا، آسیا و آفریقا پیشرفت کرد و ثروت بیکران را از راه جنگ و نبرد با بومیان محلی با چنک اورد و متقابلاً بر قدرت نظامی خود افزود در واقع رابطه جنگ با اقتصاد را رابطه ای بسیار تنگاتنگ می توان تلقی نمود در بیان اهمیت و نقش اقتصاد در شروع یا ادامه جنگ ها کافی است به بیان یک مصداق تاریخی از گذشته خود اشاره ای داشته باشیم که همان داستان مشهور انوشیروان پادشاه ساسانی و کفشدوز است که علاوه بر ذکر آن در شاهنامه فردوسی در مآخذ و منابع تاریخی دیگر نیز به خوبی مذکور است . فردوسی از ربان انوشیروان خطاب به وزیر خود ابوذرجمهر که تقاضای کفشدوز را به شاه اطلاع داده است می گوید:

دِرَم خواست وام اری شهریار             بَرد انجمن شــد بسی مایه دار

درم چند بایـــد و گــفت مرد               دلاور شمــــــار درم یاد کرد

بدو کفشگر گفت کاین من دهم             سپاسی ز گنجور بـــر سر نهم

این تعامل اجتماعی تاریخی نشان دهنده سود تحرک طبقاتی در دوران پادشاهان ساسانی بود که با وجود نیاز شدید انوشیروان به درم و دینار برای ادامه جنگ با رومیان از پیشنهاد کفشدوز سرباز زد و پسر کفشدوز را از تحصیل علم محروم نمود تاریخ می گوید که یکی از دلایل مهم شکست انوشیروان از سپاه رومیان کمبود شدید مالی و عدم توانایی اراده لشکریان در مقابله با دشمنان بوده است.




[ چهارشنبه 31 فروردین 1390  ] [ 6:11 PM ] [ mehdi bisheh ]
نظرات 0

لیبرالیستهای اقتصادی به پیروی از عقاید آدام اسمیت، پدر علم اقتصاد، معتقد بودند که اصالت فرد، نظامات اقتصادی یا جریان طبیعی اقتصاد موجب رفاه و خوشبختی جامعه خواهد شد در کتاب ثروت ملل برخلاف فیزیوکراتها او انسان را منبع ثروت و کار افراد را سرمایه اولیه هر جامعه قلمداد نموده است برای او کار حداقل در جوامع ابتدایی، معیار حقیقی ارزش قابل تعویض اشیاء و تمیز جوامع ابتدایی در افزایش ثروت ناشی از تقسیم کار بود. به دو شعار آزادی عمل و آزادی عبور که فیزیوکراتها هم به آنها معتقد بودند آدام اسمیت و پیروان او جلوه ای دیگر دارند. او معتقد است دولت در امور تولیدی و تجاری نباید دخالتی داشته باشد و وظیفه آن یکی تامین امنیت و دیگری تعمیم دادگستری و سوم انجام دادن برخی از امور عام المنفعه است مداخلات دولت باید به نحوی باشد که آزادی عمل اقتصادی را فراهم آورد. بررسی مکاتب مختلف اقتصادی و تلاش و کوشش انها برای پر کردن خزانه دولت و ثروتمند نمودن کشور و ملت یک امر قطعی ـ تاریخی نبود، بلکه همواره در طول حیات بشر تاکنون مطرح بوده زیرا جنگ قبل از هر چیز مشکلاتی در زمینه تدارکات مالی و تامین بودجه جنگی ایجاد نموده و ایجاد ذخیره مالی و داشتن قدرت اقتصادی یکی از شرایط برتری دولتها و ملت ها بر یکدیگر بوده است.




[ چهارشنبه 31 فروردین 1390  ] [ 6:10 PM ] [ mehdi bisheh ]
نظرات 0

این سیاست سوداگری که بیش از دو قرن ادامه یافت از نیمه دوم قرن هیجدهم موجب مخالتهایی گردید که کشاورزی به طوری تعهدی مورد بی مهری واقع شده است بنابراین طبقه متمکن انگلستان که قدرت پارلمان را تشکیل می دادند قوانینی گذرانیدند که به موجب آنها اراضی زراعتی خرده مالکان برای توسعه مزارع وسیعتر با پرداخت مبلغی ناچیز ضمیمه املاک اشراف گردد. این امر به همراه توسعه و تحول ابزار تولید موجب ازدیاد محصولات کشاورزی شد و از این طریق مملکت ثروتمند و خزاین پادشاه هم به تبع آن پر از پول گردید در این مکتب جدید که فیزیوکراتیسم یا مکتب طبیعیون نام گرفت سعی می شد زندگانی فقط در جامعه با اصول کلی که از طبیعت نشئت گرفته و در همه شرایط و احوال مصداق یافته باشد توصیه شود. فیزیوکراتها خیال می کردند که فقط زمین است که می تواند محصول خالص تولید نماید و در هیچ از رشته های تولیدی دیگر چنین امکانی وجود ندارد . منبع و ثروت واقعی را طبقه کشاورزان ایجاد میکند و صنعتگران ، تجار، مستخدمین و صاحبان حرف گوناگون جیره خواران کشاورزان اند و در واقع چیزی به تولید ثروت جامعه اضافه نمی کنند. در آن زمان وظایف دولت محدود به برقراری نظم جامعه و احیاناً و تربیت و نشر فرهنگ بود. برای انجام دادن این امور و امور عمران ملی دولت باید از محصول خالص یعنی از درآمد ویژه مالیات اخذ نموده صرف این امور نماید.




[ چهارشنبه 31 فروردین 1390  ] [ 6:09 PM ] [ mehdi bisheh ]
نظرات 0

اگر مرکانتیلیسم در اسپانیا با جمع اوری و غارت سیم و زر مناطق کشف شده آمریکای لاتین صورت گرفت و در انگلستان و هلند از راه سیاست تجارت از طریق توسعه حمل و نقل دریایی و سیاست پولی و مالی اقدام گردید، در فرانسه به این امر از طریق توسعه صنعت و به خصوص تولید کالاهای تجملی بود. در فرانسه کلیرتیسم ظهور کرد و کلر در نطق اعلام برنامه وزارت خود، برای مقابله با هلند و انگلیس، جنگ با اسلحه با پول را راه حل پیشرفت تسلط فرانسه دانست و در انتخاب بین دو جنگ ، کلبر به جنگ پولی و مبارزه تمایل داشت . علاوه بر برقراری نظم و تربیت در امور مالی کلبر توانست در زمینه  پولی نظاماتی وضع کند جلب طلا و نقره به فرانسه ، موثر واقع گردد. به طور کلی می توانیم بگوییم که از قرن شانزدهم به بعد اروپا تحت تاثیر مکتب مرکانتیلیسم چه در شکل تجاری، جمع آوری سکه و نقره و چه در شکل صنعتی به یک ضرورت برای استحکام نظامی دولتها و در جهت پر کردن خزانه ها دولتها موجب سرکشی آنها و تجاوز و حمله به دول فاقد امکانات و کشورهای غیر اروپایی گردید.




[ چهارشنبه 31 فروردین 1390  ] [ 6:07 PM ] [ mehdi bisheh ]
نظرات 0

 

در انگلیس مرکانتیلیسم به نحو دیگری نیز اعمال شد که به آن مکتب سوداگری تجاری گفته می شد و هدف اصلی آن این بود که در تجارت با دول دیگر بیشتر از آنکه طلا خارج گردد، از طریق موازنه پرداختها، طلا وارد کشور شود. علاوه بر انگستان ، هلند از قرن شانزدهم و به خصوص در قرن هفدهم و هجدهم مرکز داد و ستد اروپا محسوب می گردید. هلند در امور بازرگانی اهمیت ویژه ای به دست اورده بود و از طریق فروش کالاهایی که از میادین مختلف به کشورش وارد می کردف مدام بر دارایی و اندوخته های طلا و نقره خود می افزود.

اساس این مکتب اقتصادی این بود که با این شیوه تجاری می توان به قدر کافی به جمع اوری طلا و نقره دست زد و تجارت عامل تکثیر ثروت است و رونق تجارت باعث قدرت حکومت می گردد.




[ چهارشنبه 31 فروردین 1390  ] [ 6:06 PM ] [ mehdi bisheh ]
نظرات 0

اگر دولت پرتغال در امر سوداگری و تجارت پیشقدم بود دولت اسپانیا در امر جمع اوری شمشهای طلا و نقره و غارت ذخایر ملل دیگر زبانزد عام و خاص می باشد کریستف کلمپ  در سال 1492 مصادف با شکست مسلمانان و عقب راندن آنها از خاک اسپانیا سفر تاریخی خود را آغاز نمود هدف او دسترسی به هندوستان از طریق مغرب اسپانیا بود که در نهایت به کشف جرایز دریایی کارائیب و سواحل شمالی آمریکای جنوبی هندوراس تا پاناما گردید او این جزایر و اراضی را قسمتی از آسیا تصور کرد و بنابراین بومیان آنجا را هندی و قسمتی از جزایر دریایی کارائیب را هند غربی نام نهاد اگر چه کلمپ و یارانش در کشف آن سرزمینها آثاری از جلال و شکوه مشرق زمین نیافتند مبلغین مسیحی در بین بومیان محلی دست به اشاعه میسحیت زدند. و خزانه دولت اسپانیا از سیم و زر و اشیاء قیمتی آنان لبریز شد و اشراف بی کاره اسپانیولی که عادت به جنگ و ستیز داشتند و عاطل و باطل مانده بودند به طمع کسب مال به طرف آن نواحی به راه افتادند. کشورگشایان اسپانیایی به اراضی جدید روآوردند و ثروت آن اراضی به خصوص ذخایر طلا و نقره تمدن اینکاما را که در معابدشان نگهداری می شد به اسپانیا و پرتغال سرازیر نمودند این نوع مرکانتیلیسم را یعضی بولیونیسم خوانده اند. سیاست دربار اسپانیا و پرتغال در زمان سلطنت شاراکن و فیلیپ دوم این بود که طلا و نقره از مرزهای کشور خارج نشود آنها با موانع عدیده این سیاست را دنبال می کردند ولی در عین حال با ناوهای ملل اروپایی دیگری چون انگلیسیها، ایتالیایی ها، فرانسوی ها و هلندیها نیز کشورها و نواحی دیگر را کشف نمودند که این اکتشافات مقدمه فتح اراضی و مستعمرات آنان در اقصی نقاط گیتی شد. اسپانیاییها  و پرتغالیها که از راه زراندوزی به ثروتهای باد اورده ای دسترسی پیدا کرده بودند به اندوختن طلا و نقره اکتفا نمودند، در حالی که کشورهای استعماری انگلیس ، فرانسه و هلند از راه توسعه تجارت و صنعت که نحوه دیگری از اعمال سیاست سوداگری بوده قاره آفریقا و آسیا را بین خود تقسیم کرده بودند .




[ چهارشنبه 31 فروردین 1390  ] [ 6:06 PM ] [ mehdi bisheh ]
نظرات 0

 مسئله ثروتمندی شدن دولت راه روشهای خاص خود را آن زمان نزد سیاستمداران ، اقتصاددانان و دولتمردان مطرح می کرد ظهور مکتب مرکانتیلیسم در ضمن ترغیب به زر اندورزی، تحصیل ثروت را هدف سیاست کلی دولت می دانست و از این زمان به بعد افکار ایدئالیستی افلاطون یا آراءرئالیستی شاگردش ارسطو هر دو به رغم تفاوت زیادی که با یکدیگر داشتند بُعد معنوی و اخلاقی بر انها حاکم بود و بعد ها به نوعی در افکار و اندیشه مسیحیت به خصوص در دروان قرون وسطی تجلی پیدا نمود از میان رفت و دوره اقتصاد بسته سپری گشت. اختراع ماشین چاپ، اکتشافات آمریکا و هندو و سرزمین ها ناشناحیه ، امکان توسعه فعالیتهای اقتصادی و علاقه مندی به مال و ثروت را سرعت بخشید و سیر تفکر اقتصادی و تدریس اقتصادی که تا آن زمان پرداختن به علم خزنه داری یا علم جمع اوری وجوه عمومی بود به تفکر درباره چگونگی ثروتمند شدن دولت پرداخت. مکتب مرکانتیلیسم در اروپا در ابتدا در بین کشورهای پرتغال و اسپانیا اولین ملتی بودند که در زمینه اکتشاف و دریانوردی در اقیانوسها شهره عالم شدند به دلیل وضع جغرافیایی مناسب پرتغال واقع در جنوب غربی اروپا آرامش داخلی و توجه شاهزاده پرتغالی به نام هانری معروف به دریانورد به امور اکتشافات و دریایی بود که این امور رونق گرفت در سال 1497 و اسکودگاما دریانورد پرتغالی با سه کشتی از پرتغال عازم سفر شد و پس از دور زدن آفریقا به رغم طوفانهای و جریانهای مخالف دریایی و نارضایتی همراهان از سواحل ناتال و موازمبیک گذشت و پس از عبور از اقیانوس هند به بندر کلکته رسید ثروت و سودی که از تجارت ادویه و محصولات کشاورزی از هند و کشورهای آفریقایی به اروپا سرازیر شده بود وضعیت اقتصادی اروپا را در قرن شانزدهم از رونق برخودار کرد.

از این زمان به بعد بود که تحولات عمیقی از نظر اقتصادی و سیاسی در جهان بروز نمود و حوزه مدیترانه که تا آن زمان مرکز تمدن محسوب می شد اهمیت خود را از دست داد و پرتغال و اسپانیا و بعد از آن انگلیس، فرانسه و هلند و ملل حاشیه اقیانوس اطلس جانشین ملل دریای مدیترانه گردیدند . پس از واسکودوگاما در سال 1520 فرماندار ماژلان دریانورد دیگر پرتغالی را از دماغه امیدنیک گذشت و ثابت کرد دور زدن آفریقا امکان پذیر است و می توان از راه جدید به هند رفت و روابط بازرگانی آسان و پرسودی با ملل شرق دور بدون واسطه ایتالیایی ها و مسلمین دایر نمود.




[ چهارشنبه 31 فروردین 1390  ] [ 6:05 PM ] [ mehdi bisheh ]
نظرات 0

از جهاد اقتصادي مي توان تعابير و برداشت هاي گوناگوني به عمل آورد؛ و هر چند يکي از معاني آن تلاش اقتصادي است ولي با تلاش و کوشش در راه شکوفايي اقتصاد تفاوت هاي جدي دارد. واژه جهاد اقتصادي نوعي تقدس معنوي دارد که با انجام آن انسان به خدا نزديک مي شود و يکي از ويژگي هاي آن اين است که چون نوعي عبادت و رياضت معنوي محسوب مي شود در واقع کل اجتماع را به خدا نزديک مي کند.

يکي از لوازم جهاد اقتصادي، جهاد اجتماعي است. جنبه اجتماعي جهاد اقتصادي تمام فکرها، انديشه ها و توان هاي يک مملکت را به کار مي اندازد و تمامي استعدادها و نيروهاي موجود را بسيج مي کند تا در زماني مشخص و با استفاده از امکانات و منابع در دسترس به اهداف اساسي و آرمان هاي يک نظام و سيستم رسيد و اقتصاد کشور را با يک خيزش و جهش در مسير شکوفايي و رشد و توسعه قرار داد.

جهاد همواره در مسير خود با موانع مختلف و دشمن روبه رو است موانعي که براي پيشرفت و رشد در هر زمينه اي وجود دارد. براي رفع موانع راه حل هاي گوناگوني وجود دارد و بايد با تمام کوشش و جديت، اين موانع را از ميان برد ولي زماني که موانع بزرگ و غير قابل حل هستند بايد موانع را دور زد و از مسير و روشي ديگر براي نيل به اهداف اساسي استفاده کرد. چرا که همواره براي رسيدن به آمال و انگيزه هاي يک سيستم راه ها و روش هاي گوناگون وجود دارد که هر کدام ترفندها و تکنيک هاي خاص خود را مي طلبد. قبل از شروع کار تمامي مسيرها با موانع موجود بايستي بررسي شگرديده و مشخص گردند. اين کار توسط متخصصان و مسئولان امر در اين زمينه و نيروهاي ماهر و تحصيلکرده صورت مي گيرد.‏

بايد در نظر داشت که براي رسيدن به اهداف مي بايست شرايط و زمينه هاي کار فراهم و در نظر گرفته شود. براي جهاد اقتصادي کشور دو پيش زمينه اساسي آن يعني اصلاح الگوي مصرف، کار مضاعف و همت مضاعف در سال هاي اخير فراهم گرديده است. چنان که هر جامعه اي الگوي مصرف خاص خود را داراست که با الگوهاي ديگر اجتماع و کشورها متفاوت است. الگوي مصرف يک سرزمين بايد با دو جنبه اساسي يک کشور يعني فرهنگ و اخلاق اجتماعي، منابع و توان اقتصادي آن کشور متناسب و همگون باشد و اگر بخش يا قسمتي از اين الگو و روش مصرف کالاها و اجناس تقليد و اقتباس از ديگر ممالک باشد بايد در طي زمان آن را اصلاح کرد. زيرا جنبه هاي تقليدي آن با شرايط و امکانات مصرفي کشور سازگار نبوده و در بخش از نظام اقتصادي رخنه و نقصي ايجاد کرده و مانع رشد و پيشرفت کل سيستم مي گردد. پس از اصلاح الگوي مصرف و جلوگيري از مصرف گرايي که با نظام اقتصادي و اجتماعي ما سازگار نيست بايستي به جنبه هاي عملي و کار و همت توجه کرده و کار مضاعف و همتي مضاعف در هر کدام از بخش ها و زير دسته هاي اقتصادي کشور کرد. ‏

براي موفقيت کامل و نيل به اهداف بايد به جنبه هاي مشارکتي و حضور همه جانبه مردم و دولت در عرصه هاي مختلف توجه کرد. بهخصوص حضور و علاقه مردم براي رشد اقتصادي کشورشان بسيار مهم مي باشد. مشارکت مسئله اي است که براي موفقيت در هر هدفي لازم است. براي اين کار مي توان از نيروهاي بومي و تجربيات ريش سفيدان و بزرگان محلي براي حل مشکلات آن منطقه استفاده کرد. از طرف ديگر براي جهاد اقتصادي بايد فرهنگ سازي کرد يعني از طريق اطلاع رساني و آگاهي بخشي فرهنگ جهاد و تلاش را در شاهرگ هاي اجتماع ترزيق کرده و فرهنگ و اخلاق جهد و کوشش را در مردم ايجاد کرد. اطلاع رساني بايد دقيق و توسط رسانه هاي عمومي (مطبوعات، روزنامه ها، صدا و سيما، تبليغات عمومي) و بخش هاي آموزشي و مکتوبات عمومي صورت گيرد. البته منظور اطلاع رساني به مردم اين نيست که در تابلوها و بنرهاي کنار خيابان به صورت کلام وار و شعاري اين جمله را نوشته و هزينه هاي فراواني نيز صرف اين کار گردد. بلکه در اين اطلاع رساني چيستي و چگونگي کار، دلايل و اهداف جهاد، راهکارها و بالاخره موانع موجود براي جهاد معرفي، مشخص و براي مردم تفهيم گردد و به آن عمل شود. زماني که ماهيت کار، مقصد نهايي و مشکلات موجود براي عموم مردم تفهيم گردد حس مشارکت عمومي و مسئوليت کاري در اجتماع بالا مي رود و احساس مشترک مردم براي سرمايه گذاري و رفع موانع پيشرفت، افزايش مي يابد. همزمان با مردم مسئولين بخش هاي اقتصادي، اداري و صنعتي به طور شبانه روزي کار کرده تا خواسته هاي مردم فراهم شود. از اين طريق انگيزه، گرايش و تمايل به جهاد اقتصادي در مردم دو چندان مي گردد. بايد در نظر داشت پس از آنکه اين انگيزه در مردم ايجاد گرديد دستگاههاي اجرايي و مسئولان امر نيز همکاري هاي لازم را در اين زمينه داشته باشند. زماني که مردم مي خواهند جهاد کنند و اقتصاد کشور را به رشد متعالي برسانند بايد مقامات مسؤل هم در کنار مردم زمينه هاي لازم را فراهم کرده و همراه و همدوش ملت در مسير جهاد قدم بردارند. از طرف ديگر لازم است مشارکت مديران سازمان ها و بخش هاي صنعتي کوچک نيز فراهم شود و پيشنهاد هاي سازنده و عملي آنها را به کار برد و از ايده هاي نو و طرح هاي خلاق مديران جوان و تجربيات موفق مديران قديم در جهت رفع موانع استفاده کرد. علاوه بر رفع موانع مدت زمان نيل به اهداف مهم مي باشد. بهتر است برنامه ها و سياست ها با توجه به کارکرد آنها در جامعه متناسب با مدت زمان لازم طراحي شود. برنامه هاي کوتاه مدت، ميان مدت و بلند مدت مشخص شوند و در وضع قوانين جديد بهتر است ظرفيت ها و منابع برنامه ها در نظر گرفته شود.

در کشور ما که اقتصاد نفت زده و پر رانت است جهاد اقتصادي با موانع زيادي روبه رو است و تلاش و کوشش مضاعف مردم را مي طلبد. البته رفع موانع بايد با همکاري و مشارکت مردم و دولت به طور هم زمان صورت گيرد. دولت با بهبود فضاي کسب و کار و شاخص هاي آن، اشتغال زايي براي جوانان و قشرهاي تحصيلکرده، اصلاح مقررات دست و پا گير و نظام مالياتي، همکاري نظام هاي بانکي و... به مردم و بخش هاي اقتصادي در رفع موانع کمک مي کند. بخصوص در ايجاد اشتغال بايد به اين نکته اساسي توجه کرد که نيروي آماده به کار و ماهر در رشته و زمينه هاي مربوط به تخصص و توانايي خود مثلاً متناسب با رشته دانشگاهي خود فعاليت نمايد تا نتيجه مورد نظر در کوتاه مدت فراهم گردد و دولت و مسئولان بايد در اشتغال زايي و مسئله استخدام به اين امر نظارت داشته باشند. اشتغال زايي و ايجاد شغل بايد براي تمامي اقشار و صنف ها صورت گيرد زيرا کاربرد علوم انساني و اجتماعي و علوم فني و تجربي در جهاد اقتصادي به طور همزمان و همگون لازم و ضروري است. ايجاد اشتغال مي تواند هم از طرف دول و هم از طرف مردم انجام گيرد يعني لازمه شغل سرمايه و اطمينان سرمايه گذار است اگر مقررات نظام مالياتي، لايحه ها و قوانين اقتصادي ار طرف مردم قابل اعتماد باشد مردم را به سرمايه گذاري در بخش هاي مختلف اقتصادي کرده و در نتيجه کارها به مردم محول مي گردد. اين در حالي است که دولت با سياستگذاري ها و وضع قوانين بخش اعظم و اساس کار را به عهده دارد. البته تفاوتي بين دولت و مردم وجود ندارد و در واقع دولت از مردم تشکيل يافته است. بدنه نظام اداري، نظام آموزش و پرورش، نظام بانکي و دانشگاهي همان مردم هستند و لازمه جهاد اقتصادي جهاد مردم است.

بدين ترتيب بايد امکان حضور و مشارکت تمامي اقشار و صنوف را در بخش ها و تخصص هاي مختلف فراهم کرد. معمولاً در هر جهادي نسل جديد و جوان خواهان مشارکت و همکاري هستند اين نسل نيرو، توان و استعداد بالقوه اي است که اگر از توانايي آنها استفاده گردد براي رشد کامل و پيشرفت متعالي يک نظام کافي است. بايد شرايط و ساختار سيستم را براي حضور فعال جوانان و اقشار کم تجربه ولي پر استعداد را در اين مسير فراهم ساخت.

براي جهاد اقتصادي پس از آنکه شرايط و زمينه ها توسط دولت فراهم و مهيا گرديد بهتر است مردم نقطه آغاز جهاد را از خانواده و محل کار و فعاليت خود آغاز کنند. تلاش و سعي تک تک اعضاي خانواده، کوچک و بزرگ به رهبري و هدايت سرپرست خانوار در حل مسائل و مشکلات موجود لازم مي باشد.

در بخش هاي کار و فعاليت اقتصادي جامعه بهتر است از تجربيات سال هاي قبل استفاده کرد. کاستي هاي سال قبل را جبران و براي حل مسائل کار و تلاش بيشتر نمود. اضافه کردن ساعات کاري و همت مضاعف در هر ساعت بهره وري کار را زياد مي کند. بهتر است در هر ساعت به اندازه چند ساعت کار کنيم يعني با توان و وقت بيشتر کار را کامل انجام دهيم. بدين ترتيب بهره وري و رشد بيشتر از محل کار شروع گشته و اجتماعات بزرگ تر و کل کشور را تحت الشعاع خود قرار داده و نيل به هدف اصلي جامعه را ميسر مي سازد.‏

 




[ چهارشنبه 31 فروردین 1390  ] [ 5:34 PM ] [ mehdi bisheh ]
نظرات 0

رهبر حكيم و معظم انقلاب بر اساس يك نظام فكري جامع هر سال را به عنواني نامگذاري مي‌كنند. به نظر مي‌رسد كه ايشان پس از رويكرد انتقادي به دوراني از كشورداري از سوي افرادي كه در صدد قرباني كردن فرهنگ اصيل اسلامي و ايراني در پيش پاي تحقق الگوهاي زندگي اقتصادي غربي بودند، در انديشه يك تحول بنيادي در اين عرصه هستند.

چرا كه به دليل ايمان به اجتناب ناپذيري عمل بر اساس الگوهاي اقتصادي غربي پيشتر در كشور تلاش مي‌شد در قالب برنامه‌هاي توسعه بستر فرهنگي جامعه با غربي سازي در قلمرو باورها، ارزش‌ها، دانش‌ها و حتي سنن اجتماعي با الگوي اقتصادي غربي هماهنگ و آماده شود.

اين آماده سازي فرهنگي با افزوده شدن فعاليت دشمن به آن همان موضوعي است كه رهبر معظم انقلاب در سال‌هاي متمادي از آن به عنوان تهاجم فرهنگي و بعدها شبيخون فرهنگي و قتل و غارت فرهنگي و جنگ نرم نام بردند و اما اينك به نظر مي‌رسد رهبر معظم انقلاب در يك دوره چند ساله با طرح عناويني نظير مبارزه با فقر و فساد و تبعيض، اصلاح الگوي مصرف، عدالت و پيشرفت بر اساس الگوي اسلامي، نهضت نرم افزاري، اقتصاد دانش بنيان و جهاد اقتصادي به دنبال يك تحول بنيادي در اقتصاد اما در دامان فرهنگ اسلامي و انقلابي هستند.

با توجه به اين مطلب كه، مسائلي كه در اين ايده مطرح مي‌شوند اقتصادي هستند اما راه حل‌ها عموما فرهنگي است، بر اين اساس جهاد اقتصادي، مسائل اقتصادي را هدف قرار داده است،‌ اما پيداست كه اين هدف‌گيري بر پايه يكي از بنيادي‌ترين مفاهيم و ارزش‌هاي اصيل فرهنگ و معارف اسلامي صورت پذيرفته است. چنانكه مي‌توان گفت: ماهيت جهاد اقتصادي بر عناصر ذيل استوار است.

اول: در ماهيت جهاد تقرب الهي نهفته است و هر كاري اگر چه با جهد و كوشش عظيم رخ دهد اما در آن قصد و تقرب الهي وجود نداشته باشد و صبغه الهي نداشته باشد نمي‌تواند آرم مبارك جهاد را بر پيشاني خود داشته باشد. لذا بدون شك و ترديد جهاد اقتصادي مي‌بايست بر پايه فرهنگ اسلامي شكل گيرد و به تقويت فرهنگ اسلامي نيز منجر شود.

دوم: در جهاد اقتصادي نوعي قرباني كردن منافع فردي حزبي و گروهي در پيش پاي منافع و مصالح جامعه اسلامي نهفته است بر اين اساس آنان خود را سربازان و افسران و مديران و فرماندهان اين ميدان مي‌دانند، بايد آماده فداكاري و ايثار منافع فردي به هدف تامين مصالح اجتماعي باشند.

سوم: در ماهيت جهاد اقتصادي نوعي جهش اقتصادي خارج از روال معمول نهفته است، گويي قرار است حركتي فراتر از روند معمول در اقتصادي كشور رخ دهد. بنابراين همه شاخص‌ها و مولفه‌هاي اقتصادي در سال جاري بايد با جهش جدي روبه‌رو شوند و اين نيازمند وحدت ملي وعزم ملي است لذا نبايد اجازه داد كه با اصل شدن مسائل حاشيه‌اي رخنه‌اي در اين حركت جدي ايجاد شود.

چهارم: عرصه جهاد، عرصه مقابله با دشمن است. دشمنان هميشگي انقلاب اسلامي و در راس آن استكبار جهاني و ايادي داخلي آن در اين سال‌ها هر كاري كه توانسته‌اند براي جلوگيري از حركت رو به رشد انقلاب اسلامي و به تبفع آن جريان بيداري اسلامي انجام داده‌اند. به گونه‌اي كه مي‌توان گفت: هيچ طرح و برنامه و نقشه هويدا نشده‌اي ندارند. در عرصه اقتصادي نيز شاهد تحريم‌ها و كارشكني‌ها در كنار سنگ اندازي‌هاي ستون پنجم دشمن بوده‌ايم لذا اين عرصه نيز يك ميدان مبارزه جدي را فراهم آورده است.

در سال جهاد اقتصادي اميد آن است كه بر شكست‌هاي دشمن در اين عرصه نيز افزوده شود و تهديدها به فرصت‌ها تبديل گردد و اين خود الگوي ديگري شود براي حركت بيداري اسلامي.

پنجم: جهاد اقتصادي بدون تلاش فوق‌العاده تحقق پذير نيست و اين حلقه ارتباطي شعار سال90 با شعار سال 89 است. لذا هر فرد مسلماني در هر عرصه‌اي كه فعاليت مي‌كند مي‌بايست با همت و كار مضاعف در عرصه جهاد اقتصادي و در بستر ولايتمداري و فرهنگ اصيل اسلامي در عرصه جهاد اقتصادي حضور يابد.

در پايان اگر مقدمات فوق تمام تلقي شود، پيداست كه از سوي رهبر حكيم انقلاب اسلامي يك تحول عظيم اقتصادي در دامان يك تحول عظيم فرهنگي انتظار كشيده مي‌شود و باز بر اين امر تاكيد
مي گردد كه در اين رويكرد به اقتصاد، فرهنگ اساسي‌ترين گام در نظر و عمل و گفتار است. چرا كه نتيجه جهاد اقتصادي در فرهنگ اسلامي تحقق پيشرفت توامان با عدالت در كشور است.

اين رويكرد دقيقا برخلاف رويكرد غربي توسعه است كه نظام اقتصادي نقش رهبري همه نظامات زندگي از جمله فرهنگ و تعليم و تربيت را ايفا مي‌كند.

اما در نظريه اسلامي پيشرفت همه عرصه‌ها و نظامات زندگي از جمله نظام اقتصادي در ذيل رهبري فرهنگ نظام و تربيت انسان مومن و خداشناس شكل مي‌گيرد.

بنابراين شاخص‌هاي جهاد اقتصادي در بيان رهبري را به اختصار مي‌توان چنين بر شمرد:

1- دارا بودن روحيه جهادي

2- استحكام تدين و معنويت

3- پرهيز از درگيري و مسائل حاشيه‌اي و رعايت الزامات جهاد اقتصادي

4- اتحاد و همبستگي ملي و استفاده از توانمندي‌ها و خلاقيت

5- هماهنگي مسئولان در خدمت صادقانه

6- عدم برخورد شعاري و طراحي فكري و اقدام عمل با همت جهادي

ناگفته پيداست حوزويان با استخراج مباني منابع، قواعد و سازماندهي در همه عرصه‌ها افق نويني را فرا روي طراحي اقتصاد اسلامي در صحنه عمل تجربه كنند.




[ چهارشنبه 31 فروردین 1390  ] [ 5:32 PM ] [ mehdi bisheh ]
نظرات 0

رهبر معظم انقلاب سال گذشته را سال همت مضاعف و کار مضاعف نام گذاری کرد و بسیاری از دستگاه ها با الگو قرار دادن این نام گاه در حد تنها یک شعار و گاه به صورت عملی اقدام به اجرای این شیوه در محل خدمت خود کردند.

این در حالی است که سال جدید با نگاه ویژه رهبری به تحولات اقتصادی پیش رو، سال جهاد اقتصادی نام گرفت که به عنوان سرآغازی بر شکوفایی و رونق اقتصاد کشور تلقی می شود.

این نام گذاری مدبرانه در شرایطی صورت پذیرفته که ممکن است کم کاری برخی ادارات به بهانه عدم رویکرد اقتصادی حوزه فعالیت آنان، به معضلی برای پیشرفت و توسعه کشور تبدیل شود.

این نگرانی از این روست که احتمال می رود عمده نگاه مسئولان در بخش های مختلف معطوف حوزه هایی شود که بازده افتصادی داشته و عملکرد اصلی آنان در نظام پولی و مالی تاثیرگذار است.

با توجه به اینکه رویکرد حال حاضر دولت رویکردی فرهنگی است و سفرهای استانی ریاست جمهوری با نگاهی ویژه به این حوزه صورت می گیرد، پیشرفت کشور نیازمند همکاری و انسجام بیش از پیش مسئولان در تمامی بخش ها و تنظیم فعالیت های هر دستگاه در قالب مجموعه فعالیت های فرهنگی، اقتصادی و اجتماعی است.

در این میان وجود 75 روز تعطیلی که 20 درصد کل ایام سال را شامل می شود در کنار کاهش ساعات اداری در تهران می تواند تا حدود زیادی بر روند شکوفایی اقتصاد موثر واقع شود.

بنابراین اصل مهم در چنین برهه ای که تحولات اقتصادی و بحران های سیاسی در جهان را با خود به همراه دارد فراموش نکردن این نکته حیاتی است که نام گذاری سال جدبد به هیچ روی به معنای اتمام روند و الگوی سال های پیشین نیست، به نحوی که اصلاح الگوی مصرف، به کار گیری همت مضاعف در کنار کار مضاعف و جهاد اقتصادی همواره باید محور فعالیت ها و الگوی عملی تمامی دست اندرکاران دولتی و بخش های تاثیرگذار اجتماعی، اقتصادی، سیاسی و فرهنگی  قرار گیرد.




[ چهارشنبه 31 فروردین 1390  ] [ 5:00 PM ] [ mehdi bisheh ]
نظرات 0

سردرگمی مراجعه کنندگان و به تاخیر افتادن بروکراسی پیچیده ادارات که در ایام عادی سال نیز موجبات اعتراض و گله مندی بسیاری از ارباب رجوعان را فراهم می آورد از جمله عوارض سوء تعطیلات فراوان در دستگاه اداری کشور است.

همچنین افزایش این تعطیلات در سال تحصیلی می تواند مشکلات عدیده ای را برای محصلان و دانشجویان فراهم کند که از این جمله ایجاد فاصله طولانی بین کلاس های درس و به تبع آن افت تحصیلی دانش آموزان می باشد که در این زمینه باید تدبیری اندیشیده شود.

با این همه بخش اعظم مشکلات در سیستم اداری صورت خواهد گرفت که با وجود قریب به سه ماه تعطیلی رسمی در طول سال این موضوع مهم باید مورد عنایت ویژه مسئولان و صاحب نظران امر قرار گیرد.




[ چهارشنبه 31 فروردین 1390  ] [ 4:57 PM ] [ mehdi bisheh ]
نظرات 0

    نامگذاری سال جدید به نام جهاد اقتصادی از سوی مقام معظم رهبری آغاز عصر جدیدی از تحولات اقتصادی مبتنی بر تقویت عدالت اجتماعی است که تمام سیاستها و برنامه های اقتصادی کشورمان را با نگاه جهادی  و حرکت پرشتاب هدایت خواهد کرد.

     جهاد به معنای تلاش وکوشش همه جانبه و پیوسته برای رسیدن به هدف است وعلاوه بر امور دفاعی و نظامی ، تلاشها ومجاهدتهای علمی ، اقتصادی ، سیاسی و اجتماعی را نیز شامل می شود. جهاد اقتصادی رویکرد جهادگونه به مولفه ها و ساختار اقتصادی وحلقه مکمل سایر جهاد ها همچون مجاهدتهای انقلابی وجهاد دفاعی ملت بزرگ ایران اسلامی است که با توجه به مجموع تجربه های اقتصادی و خصوصا" مناسبات اقتصادسیاسی کشورمان، وجوب آن در شرایط کنونی کاملا" ملموس و ضروری است.

     درجهاد اقتصادی وجه جهادی آن را می توان به مثابه تقویت زمینه های فداکاری، ایثارگری ، تلاش ، تعاون وهمکاری مستمر در تمام زمینه های اقتصادی دانست که در آن میدان عمل ومجاهدت مردم و مسئولان، عرصه ها ،بنگاهها و سنگرهای اقتصادی  است .

     فراگیر بودن و گسترده بودن چتر اقتصاد برتمامی جنبه های زندگی فردی و اجتماعی وارتباط مستمر تمام افراد جامعه بانوعی از برنامه ها یا فعالیتهای اقتصادی نشان می دهد که تمام شهروندان از گروههای شغلی و سنی مختلف بواسطه تلاشی که برای تولید اقتصادی ، امرار معاش یا کسب روزی می کنند و یا بواسطه اثر و نقشی که در درآمد یا هزینه و مصرف خانوارها یا بنگاههای اقتصادی دارند هر یک به نوعی در اقتصاد نقش آفرین هستند.

     دراین راستا افزایش کارمفید، افزایش ساعات کار ، بهینه سازی روشها و برنامه های کار وفعالیت ، رونق فضای کسب وکار و      کار آفرینی ، افزایش بهره وری و ارتقای تکنولوژی مورداستفاده همگی می تواند روشهایی برای نقش آفرینی در جهاد اقتصادی به شمار آید.

     درابعاد کلان نیز جهاد اقتصادی تحولی عمیق ، اساسی وعلمی در هدف گذاریهای اقتصادی و اجتماعی، کاربرد مدلها، مناسبات اقتصادی ، برنامه ریزی هوشمندانه و اجرای اصولی طرحهای اقتصادی است. از سوی دیگرباتوجه به تجارب اقتصادی کشورمان در سه دهه گذشته درحوزه اقتصادهای دولتی ، بازار آزاد ومختلط، بکارگیری مدل اقتصادی اثربخش و متناسب با مولفه های اقتصادی و فرهنگی کشورمان درکنار توجه جدی به اثر بخشی روشهای مدیریت و برنامه ریزی اقتصادی ضرورتی حیاتی است .

     درجهاد اقتصادی هدف گذاری، سیاستگذاری ، جامع نگری ،   طرح ریزی، رقابت پذیری ، چابکی و اجرای سریع از لوازم موردنیاز است و دراین زمینه سیاستهای اقتصادی کشور بهترین بستر و سنگ بنای جهاد اقتصادی خواهد بود.

     بررسی سیاستهای اقتصادی کشور نشان می دهد که سیاستهای سندچشم انداز ایران 1404، سیاستهای اصل 44 قانون اساسی ، برنامه پنجم توسعه اقتصادی واجتماعی کشور ، اجرای قانون هدفمند سازی یارانه ها وتدوین الگوی اسلامی ایرانی پیشرفت همگی سیاستهای کلان اقتصادی هستند که دستیابی به اهداف موردنظر در آنها نیازمند حرکتی جهادی در اقتصاد است .

     دراین راستا رهنمود حکیمانه مقام معظم رهبری در توجه دادن مردم ومسئولان به جهاد اقتصادی در ادامه عناوین سالهای گذشته همچون اصلاح الگوی مصرف و همت مضاعف و کار مضاعف حاکی از اهمیت جایگاه اقتصاد ملی در نظام جمهوری اسلامی ایران است که می توان از آن به عنوان نقطه عطفی در بالندگی اقتصادی و اجتماعی و آغاز حرکت پرشتاب و امید بخش برای دستیابی به جایگاه  اول منطقه ای در ابعاد مختلف اقتصادی ، علمی و فناوری یادکرد . بدیهی است که با اتکا به این حرکت اساسی وجهاد مقدس، هرگونه تهدید و تحریم خارجی تبدیل به فرصت و پیشرفت در اقتصاد ملی شده واین پیشرفت پشتوانه امنیت ملی و اقتدار بین المللی ایران اسلامی خواهد شد.




[ چهارشنبه 31 فروردین 1390  ] [ 7:51 AM ] [ mehdi bisheh ]
نظرات 0

نابسامان وانمود کردن اوضاع اقتصادي واجتماعي کشورهاي مخالف از شيوه‌هاي مبارزه اقتصادي است. ريسک سرمايه‌گذاري‌هاي خارجي را در کشورهاي مخالف به شدت بالا مي‌برند. فعاليت‌هاي اقتصادي در آنها را ناامن جلوه دهند.  جين شارپ و رابرت هلوي در اين باره مي‌نويسند: «... خارج کردن وجوه نقدي از بانک‌ها که به بحران مالي و نابساماني وضعيت اقتصادي در سطح بين المللي منجر مي‌شود نمونه‌هايي از پرهيز از همکاري اقتصادي هستند.

علاوه بر اين در عرصة بين المللي، تشويق شرکت‌ها و مراکز تجاري يا سازمان‌هاي غير دولتي به خودداري از همکاري با رژيم‌ها تأثير بسيار زيادي بر دستيابي به هدف دارد و به تضعيف حاکميت منجر مي‌شود. بي‌ثباتي اقتصادي نه فقط به تضعيف تکيه‌گاه‌هاي قدرت منجر مي‌شود، بلکه محدود کردن قدرت با اين شيوه‌، توان ضربه زدن به مخالفان سياسي و سرکوب آنها را از حاکميت مي‌گيرد.» (1)

در حال حاضر  82 درصد سرماية جهان، 95 درصد فناوري و تکنولوژي جهان و 91 درصد صنعت جهاني در اختيار 17 درصد از جمعيت جهان است که عمدتاً در هشت کشور صنعتي هستند. 83 درصد جمعيت جهان، فقط 18 درصد ثروت موجود در کره زمين و 9 درصد صنعت و 5 درصد تکنولوژي و علم جهان را در اختيار دارد.(2)

طبيعتاً ‌وقتي نبض اقتصادي جهان در اختيار هشت کشور صنعتي باشد، اينان مي‌تواند بدون نياز به قطع‌نامه‌هاي شوراي امنيت يا سازمان ملل هر کشور مخالفي را به هر انگيزه‌اي تحت فشار شديد اقتصادي قرار دهند و او را تسليم خواسته‌هاي خود نمايند. هم‌اکنون شاهد هستيم که از اين حربه عليه کشور ما استفاده مي‌کنند. از سال 2007 ميلادي برخي از مؤسسات مالي و بانکي کشور، بانک‌هايي همچون بانک ملي، ملت، صادرات و سپه، مورد تحريم يکجانبه امريکا قرار گرفتند.


ادامه مطلب

[ چهارشنبه 31 فروردین 1390  ] [ 7:47 AM ] [ mehdi bisheh ]
نظرات 0
همزمان با آغاز سال جدید مقام معظم رهبری سال 90 را به عنوان سال جهاد اقتصادی نامگذاری کردند. این عنوان اقتصادی که در پی دو سال با عناوین اقتصادی مطرح شد، نشاندهنده اهمیت بالای مسائل اقتصادی و حساسیت پرداختن به این بخش است.
طی روزهای گذشته کارشناسان و مسئولان اقتصادی اظهارنظرهای بسیاری در این خصوص داشتند که همگی در جای خود حائز اهمیت بوده و بیانگر دست بکار شدن بدنه علمی و اجرایی کشور به منظور اجرا کردن منویات رهبر معظم انقلاب است.
اما در این میان و قبل از ورود به مرحله عمل چند نکته حائز اهمیت به نظر می‌رسد که در ادامه به آن پرداخته خواهد شد.

1- مطالعه سریع و دقیق علل نامگذاری سال جاری به عنوان سال جهاد اقتصادی

بدون شک بیانات مقام معظم رهبری و رهنمودهای ایشان که همواره راهگشای میهن اسلامیمان بوده است، با مطالعه دقیق و علم و آگاهی کامل به امور ایراد شده اما شاید بسیاری اوقات کمتر به دلایل ایراد این بیانات دقت شده است که اگر این گونه بود، امکان تشخیص و روشن‌سازی مسیر پیش رو به درستی فراهم می‌شد.
در خصوص نامگذاری سال جاری به عنوان سال جهاد اقتصادی نیز قطعا دلایل متقن و مهمی برای این تسمیه وجود دارد. نگاهی به بیانات مقام معظم رهبری نشان می‌دهد که معظم له از دو سال پیش که نام سال را به عنوان اصلاح الگوی مصرف انتخاب کردند، جایگاه ویژه‌ای برای مسائل اقتصادی قائل هستند و تأکید فراوانی بر اصلاحات ساختاری در اقتصاد کشور دارند.
لذا به نظر می‌رسد بررسی شرایط امروز کشور از لحاظ اقتصادی و مطالعه دقیق علل این نامگذاری، بستر مناسبی برای حرکت در راستای اهداف مدنظر مقام معظم رهبری فراهم خواهد کرد.

2- درک مفهوم واقعی جهاد اقتصادی

رهبر معظم انقلاب پس از بیانات کوتاهی که در آغازین دقایق سال جدید در خصوص "جهاد اقتصادی " داشتند، در سفر خود به عسلویه به تشریح مفهوم جهاد اقتصادی پرداختند.
ایشان در سخنرانی اخیر خویش در بیان مفهوم صحیح شعار سال بیان داشتند: "من امسال را "سال جهاد اقتصادى " اعلام کرده‌ام. این معنایش این است که ملت ایران در این برهه‌ى از زمان، جهادش به طور عمده در عرصه‌ى اقتصاد است... براى اقتصاد یک کشور، مهمترین بخشى که می‌تواند یک شکوفائى پایدار را به وجود بیاورد، تولید است؛ بخصوص آن بخش اقتصاد تولیدى‌اى که متکى است به دانش، متکى است به علم؛ اینجا این‌جور است؛ هم اقتصادى است، هم تولیدى است، هم علمى است؛ دانش‌بنیان است. این، شایسته‌ى ملت ایران است. اگر یک روز مردم این منطقه و مردم بخشهاى مختلف کشور در مقابل زورگوئى و پرروئى و زیاده‌طلبى دولتهاى غارتگر و متجاوز، آنجور باید مى‌ایستادند، امروز در مقابل آن قدرتها شکل ایستادگى پیچیده‌تر است، حساس‌تر است، متنوع‌تر است؛ احتیاج دارد به یک مجاهدت پیچیده و عمیق. خوشبختانه ملت ما با فرهنگ مجاهدت آشناست. ما از مجاهدت، بیگانه نیستیم. ملت ما در میدانهاى جهاد؛ هم جهاد نظامى، در دوران هشت سال دفاع مقدس؛ هم جهاد سیاسى، در طول این مدت؛ هم جهاد اقتصادى و علمى، یک ملت امتحان‌داده است. ما آشنا هستیم با جهاد. این جهادى که امروز باید انجام دهیم - جهاد اقتصادى - از جهادهائى که تا امروز ملت ایران انجام داده، مشکل‌تر نیست؛ اما باید بدانیم چه کار می‌خواهیم بکنیم. "
دقت در این بیانات نشان می‌دهد که همانطور که مقام معظم رهبری هم تأکید داشتند، مفهوم جهاد اقتصادی با تلاش اقتصادی فرق می‌کند و باید برای مقابله با دشمنانی که هم‌اکنون در جبهه‌های اقتصادی مشغول پیکار با ایران اسلامی هستند، تجهیز و وارد عرصه جهاد شد.
لذا بیان برنامه‌ها و وعده‌های قبلی در قالب جهاد اقتصادی را نمی‌توان مهیا شدن برای ورود به جهاد اقتصادی نامید بلکه این برنامه‌ها باید رنگ جهادی به خود گرفته و با پشتوانه علمی و عملی دقیق به مرحله اجرا در بیاید.

3- تشکیل اتاق فرماندهی

تجربه سال‌های گذشته در اجرای برنامه‌ها و دستورالعمل‌های مهم و کلیدی نشان می‌دهد که به خاطر نبودن یک اتاق فرماندهی، برخی از این برنامه‌ها به اهداف تعیین شده نرسیده‌اند و علاوه بر تفاوت آراء در قوای سه‌گانه، بخش خصوصی نیز ساز خود را نواخته که همین امر موجب دور شدن از اهداف پیش رو شده است.
اما امروز که به فرموده مقام معظم رهبری کشور باید با تمام قوا وارد عرصه جهاد اقتصادی شده و با دشمنان دست و پنجه نرم کند، ضروری است تا با تشکیل یک اتاق فرماندهی به ایجاد هماهنگی در بین قوای سه‌گانه و بخش خصوصی پرداخت تا ضمن جلوگیری از موازی‌کاری‌ها، تمام نیروی کشور برای رسیدن به یک هدف واحد از مسیری مشخص متمرکز شود.
در همین باره به بیان نکته‌ای کوتاه از تجربه 8 سال دفاع مقدس می‌پردازیم. در نخستین روزهای جنگ تحمیلی نیروهای مردمی در خرمشهر به دفاع از مرزهای کشورمان پرداختند و تا زمان ورود نیروهای ارتش و سپاه به میدان نبرد، جلوی ورود نیروهای متخاصم به کشور را گرفتند.
اما در خلال جنگ مواردی پیش آمد که به واسطه نبود هماهنگی لازم بین نیروهای بسیج، سپاه و ارتش هزینه‌هایی به رزمندگان وارد شد.
البته هرگز نمی‌توان نقش بی‌بدیل امام خمینی(ره) را در هدایت جنگ نادیده گرفت که امروز همان نقش را رهبر معظم انقلاب بر عهده دارند. اما در میدان نبرد اگر فرماندهی متمرکزی وجود داشته باشد، راهنمایی‌های و تدابیر رهبری با ساز و کارهای بهتر و هماهنگ‌تری اجرا خواهد شد.

4- استخراج مؤلفه‌های تئوری یا نقشه راه استراتژی جهاد اقتصادی

طی روزهای گذشته بارها شاهد مصاحبه‌ها و گزارش‌هایی با موضوع جهاد اقتصادی بوده‌ایم که هر کدام در جایگاه خود حائز اهمیت و نشاندهنده تصمیم دولتمردان و مردم برای ورود به این عرصه است.
آنگونه که در این اظهارات آمده است، وضعیت فعلی اقتصاد ایران از بعد داخلی و خارجی ایجاب می‌کند که حرکتی جهادگونه در زمینه‌های مختلف و به خصوص اقتصادی انجام شود و البته طبیعی است که این اقدامات در راستای سیاست‌های اصلاح الگوی مصرف و هدفمندسازی یارانه‌ها و با حفظ رویکرد همت مضاعف، کار مضاعف انجام خواهد شد.
از سوی دیگر باید توجه داشت که بستر اقتصاد ایران یک بستر اسلامی بوده و سیاست‌های اقتصادی کارآمد برای این نظام اقتصادی سیاست‌هایی است که در قالب اقتصاد اسلامی طراحی و برنامه‌ریزی شده باشد. در همین باره به نظر می‌رسد که مقام معظم رهبری با بکار بردن عبارت "جهاد " به منظور القای تلاش و همت بسیار در عرصه اقتصادی کشور، تأکیدی ویژه بر اسلامی بودن سیاست‌های اقتصادی در قالب این برنامه دارند.
بنابراین به نظر می‌رسد اولین گامی که کارشناسان و مسئولان اقتصادی کشور باید در راستای تحقق شعار "جهاد اقتصادی " بردارند، شناسایی دقیق نقاط ضعفی از اقتصاد کشور است که با پرداختن به آنها امکان روشن شدن موتور جهاد اقتصادی فراهم شود.
بدیهی است که تحقق منویات مقام معظم رهبری که از سال‌های قبل در ابعاد اقتصادی مطرح و سال جاری نیز در همین زمینه با قوت و شدت بیشتری عنوان شده است، نیازمند تعریف یک تئوری یا استراتژی دقیق است که به خوبی بیانگر نقشه راه پیش روی اقتصاد کشور باشد.
در عین حال باید مشخص شود که اگر چنین الگویی قابلیت تدوین در قالب یک تئوری بومی اقتصادی را دارد مشخصه‌های دقیق تئوری جهاد اقتصادی چیست و اقدامات جهادی که باید در هر زمینه انجام شود، دارای چه ویژگی‌هایی است. در تدوین این تئوری نیز باید همانند تئوری‌هایی که در ادوار مختلف از سوی اقتصاددانان بزرگ دنیا در مکاتب مختلف اعم کلاسیک‌ها، کینزین‌ها و نئوکلاسیک‌ها مطرح شده است، وضعیت فعلی اقتصاد کشور در نظر گرفته شود و سیاست‌های متناسب با حل مشکلات جاری در قالب تئوری "جهاد اقتصادی " اتخاذ شود.
از طرف دیگر شاید بتوان جهاد اقتصادی را در قالب یک استراتژی تعریف کرد که در این صورت تأکیدات فراوانی که بر تعریف دقیق نقشه راه استراتژی‌های اقتصادی سال‌های گذشته وجود داشته است، در باره این موضوع نیز مصداق دارد.
به هر ترتیب این اقدام می‌تواند یکی از راه‌های ایجاد تمرکز و اجرای بهتر برنامه‌های اتاق فرماندهی جهاد اقتصادی باشد.

5- پرهیز از شعارگرایی و تعجیل برای ورود به مرحله عمل

نگاهی به سال‌های اصلاح الگوی مصرف و همت مضاعف، کار مضاعف نشان می‌دهد که در ابتدای هر یک از این سال‌ها شعارهای احساسی و بعضا غیرواقعی رنگ و بوی بیشتری از اقدامات عملی داشته و در ماه‌های بعدی سال نیز همین شعارها ادامه داشته و میدان عمل آنگونه که باید و شاید شاهد اقدامات اساسی نبوده است.
نصب تابلوها و بنرها شاید یکی از ساده‌ترین و البته مرسوم‌ترین کارهایی است که در این سال‌ها شاهد آن بوده‌ایم که خود بعضا مغایر با نفش شعارهای عنوان شده است.
قصد نگارنده از بیان این جملات تخطئه و یا ایراد گرفتن از نحوه عمل سال‌های گذشته نیست. بلکه هدف این است تا با بیان اهمیت سال جاری و جدی بودن جهاد در عرصه اقتصادی، هر چه سریع‌تر از مرحله شعار و یا بیان اهداف به مرحله عمل وارد شویم و با تمام قوا بسترهای عملی را برای رسیدن به آنچه مقام معظم رهبری فرمودند فراهم کنیم.
در این راستا باید با یک برنامه‌ریزی دقیق و زمانبندی حسابشده، نقشه راه پیش رو را ترسیم کرد و مطابق با برنامه پس از آماده‌سازی اذهان و فراهم آوردن بسترهای اجرای برنامه جهاد اقتصادی، به شناسایی صحیح دشمن اقتصادی پرداخت و زمان را برای اقدام عملی در عرصه جهاد مطابق با نقشه‌های ترسیم شده هدر نداد.



[ چهارشنبه 31 فروردین 1390  ] [ 7:38 AM ] [ mehdi bisheh ]
نظرات 0

بعد از پذیرش قطعنامه 598 و خاموشی آتش جنگ، فضای جدید پس از جنگی پیش بینی می شد، فضایی که می رفت مسیر انقلاب را به چارچوب متعارفی از فرهنگ، اقتصاد، سیاست و مدیریت جهانی منتقل کند و انقلاب را از ماموریت های خود منحرف سازد. در این احوال امام خمینی (ره) پیام مهمی را اعلام کردند:

امروز جنگ فقر و غنا، جنگ حق و باطل، جنگ استضعاف و استکبار آغاز شده است.

اعلام جنگی که طولی نکشید تا به صلح غم انگیزی مبتلا شد.

***

"جهاد اقتصادی" بیش از همه یادآور جنگ فقر و غنای امام است که بین این دو پیام شباهت هایی وجود دارد.

هشدار به رسالتی نو

هر دو فصل نویی از مجاهده انقلابی را برای امت ترسیم می کنند؛ فصل نویی که در نسبت تام و تمام با آرمان های انقلاب است یا به عبارت بهتر هر دو تشری ست برای حفظ حافظه آرمانی امت؛ که با این حساب، تلقی های عوامانه و منفعت طلبانه از این دست پیام ها خیانتی نابخشودنی ست.

هنوز به ماه نکشیده از اعلام پیام جهاد اقتصادی که تریبون های موجه نظام طوری پیام را تبیین می کنند گو اینکه تنها مشکل انقلاب اسلامی در بهره وری پایین و نا کارآمدی بنگاهی ست و با این حساب تنها راه نجاتمان چیزی شبیه انقلاب صنعتی در غرب است.

البته افزایش بهره وری و کارآمدی بنگاهی و افزایش تولید همه اش نتایجی است که با جهاد اقتصادی دست یافتنی ست، لکن بحث بر سر هدف است نه نتیجه که نتایج خالی شده از افق و اهداف یعنی هیچ.

هر دو از یک جنس اند

دومین شباهت در جنس و نوع شأن است؛ هر دو پیام به نوعی درگیری و فعالیت در عرصه اشاره می کنند که سابقه نداشته، جنگ فقر و غنا همان قدر بدیع و نو است که جهاد اقتصادی.

آرمان خواهان مراقب باشند

تبعا با تلاش در ساماندهی و مدیریت در اقتصاد نتایج مطلوبی چون افزایش تولید و بهره وری و حتی مقابله با تهدیدهایی چون تحریم به دست می آید، اما همه اینها را در نسبت با افق مجاهده باید دید و جمع نمود؛ وگرنه نظام های دیگر حسب اهدافشان به این مسائل پاسخ داده اند. پس آرمانخواهان مراقب باشند که جهاد اقتصادی قربانی مسائل اقتصادی روز نشود و هر متنفعی پیمانه خود از این شراب پر نکند. که جهاد اقتصادی:

- قطعه ای از پازل سیاست های دولتی _مثل هدفمندی یارانه ها_ نیست که جهاد اقتصادی خود نقشه و چارچوب تازه ای از پازل اقتصاد به شمار می رود.

- اردوی مقدس جهادی نیز نیست.

- احیای جهاد سازندگی نیز نیست.

که در نهایت و نتیجه خود می تواند شامل اینها شود، لکن افق اش را نباید تا نتایج پایین آورد.

ماموریت های اقتصادی انقلاب

"مملکت، مملکت جهاد فی سبیل ا... است. از این جهت بنده که بیشتر سنگینی بارم این است که نگاه کنم ببینم کجا شعله جهاد در حال فروکش کردن است و به کمک پروردگار نگذارم، ببینم کجا اشتباه کاری می شود، جلویش را بگیرم."

سید علی خامنه ای20/3/1375

از ابتدای انقلاب اگر در عرصه های فرهنگی، سیاسی و اجتماعی ماموریت های انقلاب کما بیش عملی شده اما در اقتصاد _چه به لحاظ عملی و چه از حیث نظری_ یا دچار فراموشی یا اسیر جریان های چپ و راست اقتصادی، غافل از رسالت اقتصادی انقلاب شدیم.

قرار نبود زیر پرچم مصرف بیشتر و تجمل، چرخ تولید ملی را بچرخانیم که بعدها در دام مصرف گرایی مجبور به "حرکت به سوی اصلاح الگوی مصرف" خود شویم. مستضعفین ومحرومین ولی نعمتان ما بودند، نه اینکه بعدها در دفاع و حمایت از ایشان به استهزا گرفته شویم و... که بیشمارند این نمونه های تناقض گونه در عرصه های اقتصادی.

پس چه به لحاظ علمی و نظری و چه از حیث عینی و عملی اقتصاد ماموریت هایی زمین مانده است که گویی جز با جهاد اقتصادی مرتفع نمی شوند.

خود کفایی، استقلال اقتصادی، محدودیت مصرف و تولید حداکثری، اقتصاد مقاومتی و از این دست مفاهیمی که به شدت در چارچوب اقتصاد متعارف مطرودند، واژگانی اند که از جهات علمی و عملی مهجورند؛ مهجورینی که مستقیم یا غیر مستقیم از توصیه های دینی و مکتبی ما به شمار می روند.

به هر روی ظرفیت یا تهدیدی وجود دارد که جهاد اقتصادی برای احیای ایشان ضروری ست، که همه پیام ها و درخواست های اخیر مقام رهبری را نیز می توان در طول جهاد اقتصادی دانست.

که با توجه به علم بومی مسائل شناخته و حل می شوند و با تاکید به الگوی پیشرفت مسائل و مشکلات اولویت می یابند و همه اینها در شناسایی، عملیات و پیروزی در جهاد اقتصادی شریکند.

پس:
از حیث نظری و برای آرمانخواهان نظری فرصتی فراهم است تا ادبیات انقلاب اسلامی را در چارچوب اقتصادی احیا کنیم و از این فرصت برای نقد بیش از پیش علم اقتصاد، بومی کردن علم اقتصاد و البته اصلاح الگوی پیشرفت استفاده کنیم و افقی را پیش روی کنشگران اقتصادی و بنگاه داران قرار دهیم. از ارزیابی های شتابزاده و غیر عمیق خود، از مصادره شدن این پیام های استراتژیک توسط احزاب، سیاسیون و افراد جلوگیری کنیم.


ادامه مطلب

[ چهارشنبه 31 فروردین 1390  ] [ 7:35 AM ] [ mehdi bisheh ]
نظرات 0
.: Weblog Themes By Rasekhoon :.

تعداد کل صفحات : 9 ::      1   2   3   4   5   6   7   8   9  

درباره وبلاگ

جهاد اقتصادی قطعه دیگری از پازل حضور پرشکوه ملت انقلابی ایران در عرصه پیشرفت و تعالی است که نتیجه ای جز سرافرازی و اقتدار در پی نخواهد داشت.
موضوعات
آمار سایت
کل بازدید : 541478 نفر
كل مطالب : 440 عدد
کل نظرات : 17 عدد
تاریخ ایجاد وبلاگ : دوشنبه 8 فروردین 1390 
آخرین بروز رسانی : پنج شنبه 22 آبان 1393 
نظرات شما کاربران عزیز و دوستان صمیمی باعث شکوفایی و بهتر شدن وبلاگ می گردد . با تشکر مدیریت وبلاگ چه روزها که يک به يک غروب شد ، نيامــدي / چه بغض ها که در گلو رسوب شد ، نيامــدي / تمام طول هفته را به جمعه چشم دوخته ايم / دوباره صبح ، ظهر ، نه ، غروب شد نيامــــدي * مدیریت وبلاگ


پیوند های مفید